Bir öğrenci, aşağıda sembollerle verilen ifadeleri iklim veya hava olayları ile ilgili olma durumlarına göre gruplandıracaktır.
Karadeniz kıyılarında yıl boyunca yağış görülme ihtimali yüksektir.
● İstanbul’da yarın sabah saatlerinde sis bekleniyor.
Ankara’da gerçekleşen kar yağışı nedeniyle okullar tatil edildi.
■ Çanakkale’de dört mevsim sürekli rüzgâr eser.
Buna göre öğrenci aşağıdakilerden hangisinde doğru gruplandırma yapmıştır?
| | İklim | Hava Olayı |
|1--- | 1— |$ 1— |
| A) | - ● | ■ - |
| B) | - ■ | ● - |
| C) | - ● | - ■ |
| D) | ● - ■ | - ● |
İklim ve Hava Olaylarının Karşılaştırılması
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: İklim, geniş bir bölgede uzun yıllar boyunca gözlemlenen hava şartlarının ortalamasıdır; hava olayları ise dar bir alanda, kısa bir zaman diliminde (günlük ya da anlık) etkili olan ve değişkenlik gösteren atmosfer olaylarıdır.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
Verilen öncüllerdeki ifadeler incelendiğinde:
- “Karadeniz kıyılarında yıl boyunca yağış görülme ihtimali yüksektir”: Geniş bir bölgeyi kapsayan ve uzun yılların gözlemine dayanan genel bir durum olduğu için İklim kavramına aittir.
- ● “İstanbul’da yarın sabah saatlerinde sis bekleniyor”: Belirli bir güne ve saat aralığına ait kısa süreli bir meteorolojik tahmin olduğu için Hava Olayıdır.
- “Ankara’da gerçekleşen kar yağışı nedeniyle okullar tatil edildi”: Anlık/kısa sürede meydana gelen ve günlük yaşamı etkileyen bir doğa olayı olduğu için Hava Olayıdır.
- ■ “Çanakkale’de dört mevsim sürekli rüzgâr eser”: Yılın tamamını (dört mevsim) kapsayan, kalıcı ve karakteristik bir özellik belirttiği için İklim kavramına aittir.
Buna göre gruplandırma:
- İklim: ve ■
- Hava Olayı: ● ve
CEVAP: B) İklim: - ■ / Hava Olayı: ● -
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Sorularda geçen “yıl boyunca, dört mevsim, kuraktır, sıcaktır” gibi genel ifadeler iklimi; “yarın, sabah, dün, bugün gerçekleşen” gibi dar zamanlı ve anlık olaylar ise hava olaylarını işaret eder.