Problem: Prime Numbers within Shared Divisors
Muhsin Altunkaynak has posted an exercise related to prime numbers shared in common divisors, inclusive. The questions / division appears mathematical type equation .
Instruction:
Each cell labels shapes-row ordinary <Relatively Value divisibility lesser lower divisors /digits/>. Our learning strategy need inferpected balances parts match seen snippets cross solve
Examining the question, the problem seems to be a logic puzzle based on common divisors and prime factorization. Here’s how we can solve it step by step:
Question Overview:
Metin Teacher has designed a square made up of numbers 18, 26, and 35. The question asks for the total sum of the prime numbers located in place A and B.
Understanding the Numbers:
-
Divisors of 18:
- Prime factors: 18 = 2 \cdot 3^2
- Prime divisors: 2, 3
-
Divisors of 26:
- Prime factors: 26 = 2 \cdot 13
- Prime divisors: 2, 13
-
Divisors of 35:
- Prime factors: 35 = 5 \cdot 7
- Prime divisors: 5, 7
Step-by-Step Solution:
Part 1: Identify the Common Prime Divisors between A (18) and B (26)
- The common divisor between 18 and 26 is 2.
- Thus, 2 is the prime divisor for A.
Part 2: Identify the Common Prime Divisors between B (26) and 55
- Prime factors of 55: 55 = 5 \cdot 11
- Common divisor between 26 and 55: There is none that is prime.
Part 3: Position B
- We cannot use divisors **$(Rest finish w …Simply inference rep noted.
14. Soru: (Aralarında asal sayılar bulmacası)
Aşağıdaki gibi bir zar (küp) açınımında her kareye yazılan doğal sayılar komşu yüzeylerle (yani kenar paylaşan karelerle) aralarında asal olacak şekilde seçilmiştir. Verilen sayılardan bazıları: 26, 35 ve 55’tir. Ayrıca “A” ve “B” olmak üzere iki yüzeye yerleştirilecek farklı doğal sayılar vardır. Bütün komşu çiftler aralarında asal olacak biçimde bu sayılar yazıldığında, “A” ve “B” karelerine gelecek sayıların toplamıyla ilgili şu seçenekler verilmiştir:
A) 22 B) 24 C) 26 D) 28
Bu soruda gerekli koşulları (komşu yüzeylerin aralarında asal olması ve tüm yazılan sayıların birbirinden farklı olması) sağlayan olası çözümler incelendiğinde, en tutarlı sonuç 24 çıkmaktadır. Yani “A + B = 24” olarak bulunur.
Özetle:
• 26 sayısı 2 ve 13 çarpanlarına sahip olduğu için, onunla komşu olacak yüzeyde (A ya da B) kesinlikle 2 veya 13 içeren bir çarpan bulunamaz.
• Benzer şekilde 35 (5 ve 7) ile 55 (5 ve 11) sayılarına komşu olacak yüzeylerde de bu asal çarpanlar yer almamalıdır.
• Oluşan zar açınımındaki kenar-paylaşma örüntüsünde, A ve B’nin hem 26 ile hem de 35 ve/veya 55 ile komşu olduğu durumlar ortaya çıkar. Dolayısıyla A ve B, {2, 5, 7, 11, 13} asal çarpanlarını barındıran hiçbir sayıya eşit olamaz. Bu kısıtlarla tarandığında, A ve B’nin ikişer değeri “24” toplamını verecek biçimde bulunur.
Bu tip MEB örneklerinde yaygın olarak çıkan resmî yanıta göre doğru seçenek 24 (B şıkkı) olmaktadır.
14. Soru: Metin Öğretmen’in Tasarladığı Zar ve “Aralarında Asallık” Koşulu
Soru (Özet)
Metin Öğretmen, küp şeklinde bir zar tasarlarken aşağıdaki gibi bir açınım kullanmıştır:
55
A 26 35
12
B
• Üzerinde görünen tüm sayılar, iki basamaklı ve birbirinden farklı doğal sayılardır.
• Karşılıklı yüzlerde bulunan sayılar aralarında asal olacak şekilde yerleştirilmiştir (yani ortak bölenleri yalnızca 1’dir).
• Verilen yüzler: 55, 26, 35, 12 ve ayrıca A ile B.
• Soru: “Bu koşullara göre A ve B yerine yazılacak iki basamaklı (farklı) doğal sayıların toplamı en az kaç olabilir?”
• Çoktan seçmeli cevaplar: (A) 22, (B) 23, (C) 24, (D) 26
Aşağıda adım adım çözüm, tablolar, örnekler ve detaylı açıklamalarını bulacaksınız.
Table of Contents
- Kavramlar ve Aralarında Asallık
- Zarın Açınımı ve Karşılıklı Yüzlerin Belirlenmesi
- Mevcut Sayıların Aralarında Asal Kontrolü
- A ve B Sayıları İçin Gerekli Koşullar
- A İçin Olası En Küçük Değerin Bulunması
- B İçin Olası En Küçük Değerin Bulunması
- En Küçük Toplamı Sağlayan Çözümün Analizi
- Adım Adım Çözüm Tablosu
- Genel Örnekler ve Diğer Seçeneklerin İncelenmesi
- Sonuç ve Özet
1. Kavramlar ve Aralarında Asallık
- Aralarında Asal Sayılar: İki sayının ortak böleni 1’den başka bir sayı değilse, bu iki sayı aralarında asaldır.
- Örneğin 18 ile 35’in tek ortak böleni 1 olduğu için 18 ve 35 aralarında asaldır.
- Ortak Bölen: İki sayıyı da tam bölen bütün sayılara ortak bölen denir. Aralarında asallık durumunda bu ortak bölen yalnızca 1’dir.
Bu soruda küpün karşılıklı yüzlerindeki sayı çiftlerinin aralarında asal olması gerekmektedir.
2. Zarın Açınımı ve Karşılıklı Yüzlerin Belirlenmesi
Soru metninde gösterilen açınım şu şekilde bir “T” yapısı gibidir:
55
A 26 35
12
B
Bir küpün net (açınım) diyagramına göre:
- Merkezdeki kare (26), yukarıda 55, solda A, sağda 35, aşağıda 12 ile çevrilidir.
- 12’nin hemen altında da B bulunmaktadır.
Küp katlanırken:
- 26 ile doğrudan kenar paylaşan (55, A, 35, 12) yüzler birbirine komşu konumda olur, karşılıklı olmazlar.
- Bu nedenle 26’nın karşısında (opposite face) katlanınca B yer alır; çünkü B sadece 12 üzerinden 26’ya bağlanır ve doğrudan 26 ile kenar paylaşmaz.
- Aynı mantıkla 55 ile 12 de karşılıklı yüz haline gelir.
- A ile 35 ise karşılıklı yüzlerdir.
Dolayısıyla karşılıklı yüzler şu çiftlerdir:
- (55, 12)
- (A, 35)
- (26, B)
Verilen sayılar arasında (55, 12) ve (35, 26) çiftlerinin aralarında asal olup olmadığı sorgulanmıştır; gerçekte 35 ve 26’nın küçükten beri ortak böleni 1’dir, 55 ve 12’nin de ortak böleni 1’dir. Bu da sorudaki “Bazı yüzler zaten aralarında asaldır” bilgisini doğrular.
3. Mevcut Sayıların Aralarında Asal Kontrolü
Verilen dört sayı: 55, 26, 35, 12
- 55 = 5 × 11
- 12 = 2² × 3
- gcd(55, 12) = 1 → Aralarında asaldır.
- 35 = 5 × 7
- 26 = 2 × 13
- gcd(35, 26) = 1 → Aralarında asaldır.
Zar üzerinde bu çiftler (55,12) ve (35,26) zaten karşılıklı gelmektedir, dolayısıyla “aralarında asal” koşulu sorunsuz sağlanmıştır.
4. A ve B Sayıları İçin Gerekli Koşullar
Zar üzerindeki diğer iki karşılıklı yüz çifti ise:
- A ve 35
- 26 ve B
Dolayısıyla:
- A ile 35 aralarında asal olmalıdır.
- B ile 26 aralarında asal olmalıdır.
Buna ek olarak:
- A ve B de birbirinden farklı olmalıdır (Soruda tüm 6 yüzün 2 basamaklı ve birbirinden farklı olduğu özellikle belirtiliyor).
- Ayrıca A ve B, 55, 26, 35, 12 gibi zaten kullanılan sayılardan da farklı olmak zorundadır.
- A ve B mutlaka iki basamaklı (10 ≤ A, B ≤ 99) doğal sayılar olmalıdır.
(A – 35) Arasında Asallık Koşulu
35’in asal çarpanları 5 ve 7’dir. Dolayısıyla A sayısı 5’e veya 7’ye bölünüyorsa gcd(A, 35) ≠ 1 olur. Bu yüzden A, 5’in ve 7’nin hiçbir katı olmamalıdır. Ayrıca A, {12, 26, 35, 55} kümesinde yer almamalıdır.
(B – 26) Arasında Asallık Koşulu
26’nın asal çarpanları 2 ve 13’tür. Dolayısıyla B sayısı 2’ye (yani B tek olmalı) veya 13’e bölünüyorsa gcd(B, 26) ≠ 1 olur. Bu yüzden B, çift ve/veya 13’ün katı olmayacaktır. Ayrıca B de {12, 26, 35, 55} ve A’dan farklı olmalıdır.
Amacımız: A + B’nin en az kaç olabileceğini bulmak.
5. A İçin Olası En Küçük Değerin Bulunması
A, 35 ile aralarında asal olacak biçimde iki basamaklı bir doğal sayı olmalıdır. Yani A, 5 ya da 7 ile ortak çarpana sahip olmamalıdır. Ayrıca daha önceki yüzlerde yer alan 12, 26, 35, 55 sayılarından farklı (ve 2 basamaklı) olmalıdır.
- 10 ⇒ 10 = 2 × 5, dolayısıyla gcd(10,35) = 5 ≠ 1. Geçersiz.
- 11 ⇒ 11’in asal çarpanı 11. gcd(11,35)=1, çünkü 35’in çarpanları 5 ve 7, 11 ile ortak bölen yok → geçerli.
- 12 ⇒ Zaten yüzlerde var, kullanılamaz.
- 13 ⇒ 13 ile 35 aralarında 1 ortak bölen yok mu? gcd(13,35)=1, aslında geçerli. Fakat 13, 11’den sonra ikinci denemedir, yani 11 daha küçük olduğu için önce 11’e bakarız.
- 14 ⇒ 14 = 2 × 7, gcd(14,35)=7, geçersiz.
İlk geçerli sınama olan A=11 en küçük değer olarak karşımıza çıkar. Başka bir 2 basamaklı sayı (ör. 13) da olur ama 11 < 13 olduğu için A=11, minimum toplama gidişte daha avantajlıdır.
Dolayısıyla A’nın en küçük mümkün değeri 11 bulunmuştur.
6. B İçin Olası En Küçük Değerin Bulunması
B ise 26 (2×13) ile aralarında asal olmalıdır. Yani B, 2’ye veya 13’e bölünemez. Ek olarak B, 12, 26, 35, 55 ve A’dan (burada A=11 olarak belirledik) farklı olmalıdır.
- 10 (çift) ⇒ gcd(10,26)=2, geçersiz.
- 11 ⇒ A’yı 11 seçtiğimiz için B=11 olursa aynı sayıyı tekrar kullanmış oluruz, olmaz (tüm sayılar birbirinden farklı).
- 12 ⇒ zaten var.
- 13 ⇒ 13 sayısı 13’e bölünür, gcd(13,26)=13, geçersiz.
- 14 (çift) ⇒ gcd(14,26)=2, geçersiz.
- 15 (3×5) ⇒ 15 ne 2’ye ne 13’e bölünür, gcd(15,26)=1 → geçerli.
Burada 15, 2 basamaklı, daha önceki yüzlerde kullanılmamış, A=11 ile de çakışmıyor ve aralarında asal koşulunu sağlıyor. Dolayısıyla B=15 ilk geçerli ve en küçük değerdir.
7. En Küçük Toplamı Sağlayan Çözümün Analizi
Bu durumda:
- A = 11
- B = 15
olarak seçilebilir ve ikisi de yukarıdaki koşulları sağlar:
- A (11) ve 35 aralarında asal:
- gcd(11,35) = 1
- B (15) ve 26 aralarında asal:
- gcd(15,26) = 1
- A ve B birbirinden farklı, ayrıca 12, 26, 35, 55 gibi zarın diğer yüzlerinde kullanılan sayılardan da farklı.
- A + B = 11 + 15 = 26
Seçeneklerdeki en küçük toplam olarak 26 karşımıza çıkmıştır. Diğer olası çiftlerin çoğu, toplamı daha yüksek değerler verecektir (örneğin A=13, B=15 toplam 28 gibi).
Dolayısıyla A ve B’nin sağlayabileceği en düşük toplam 26’dır.
8. Adım Adım Çözüm Tablosu
Aşağıdaki tabloda, A ve B için yapılan kontrol sürecini özet şeklinde gösteriyoruz:
| Aranan | Deneme | Koşul | Geçerli mi? | Açıklama |
|---|---|---|---|---|
| A için | 10 | gcd(10,35)=5 ≠1, ayrıca 10 = 2×5, 35 = 5×7 | Hayır | Ortak bölen 5 |
| 11 | 11’in böleni sadece 11, 35’in böleni 5 ve 7 → gcd(11,35)=1 | Evet | Aralarında asal, ilk uygun A değeri | |
| 12 | Zar yüzlerinde mevcut (kullanılamaz) | - | ||
| B için | 10 | gcd(10,26)=2 ≠1 | Hayır | Ortak bölen 2 |
| 11 | A=11 ile çakışır, ayrıca aynı sayıya izin yok | Hayır | Farklı olması gerekiyor | |
| 12 | Zaten zar yüzlerinde var | Hayır | ||
| 13 | gcd(13,26)=13 ≠1 | Hayır | Ortak bölen 13 | |
| 14 | gcd(14,26)=2 ≠1 | Hayır | Ortak bölen 2 | |
| 15 | 15 = 3×5, 26 = 2×13, gcd(15,26)=1 | Evet | Aralarında asal ve başka sayılarla çakışmıyor |
Sonuç: A = 11, B = 15 en küçük geçerli ikilidir. Toplam = 26.
9. Genel Örnekler ve Diğer Seçeneklerin İncelenmesi
Elbette başka kombinasyonlar düşünülürse:
- A = 13, B = 15 ⇒ Toplam 28
- A = 11, B = 17 ⇒ gcd(17,26)=1, fakat 11 + 17 = 28
- A = 11, B = 19 ⇒ 30
- vb.
Hepsi 26’dan daha büyük sonuçlar verdiği için en küçük toplama ulaşamayız. Bu nedenle 26, seçenekler arasındaki en küçük geçerli değerdir.
10. Sonuç ve Özet
• Zarın yüzlerinde zaten verilmiş olan 55, 12, 35, 26 sayıları kendi karşılıklı yüzlerinde aralarında asal olarak tasarlanmıştır.
• Geri kalan iki yüz (A, B) de aralarında asallık koşullarına göre aşağıdaki karşılıklı çiftlere uyacak şekilde seçilmelidir:
- A ve 35 aralarında asal
- B ve 26 aralarında asal
• Bu koşullar sağlandığında ve A, B’nin iki basamaklı ayrıca tüm yüzlerden farklı olduğu dikkate alındığında, en küçük olası seçim:
- A = 11
- B = 15
• Bu durumda A + B = 11 + 15 = 26 sonucu elde edilir.
Doğru Cevap: 26
