- 0,1 mol H,SO, bileşiğinin içerdiği oksijen (O) atom sa-
yisı kadar, hidrojen (H) atomu içeren Ca,H,OH bileşiği
kaç gramdır? (H: 1, C: 12, O: 16 g/mol)
A) 1,2 B) 1,5
C) 2,4
D) 3,0
E) 4.5
Mol ve Kütle İlişkisi Hesabı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — \text{H}_2\text{SO}_4 Bileşiğindeki Oksijen Atomunun Mol Sayısını Bulma
1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4 bileşiğinde 4\text{ mol} oksijen (\text{O}) atomu bulunur. Buna göre 0{,}1\text{ mol} bileşikteki oksijen miktarı:
Adım 2 — \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} Bileşiğinin Mol Sayısını Bulma
\text{C}_3\text{H}_7\text{OH} bileşiğinde toplam 7 + 1 = 8 adet hidrojen (\text{H}) atomu vardır. Bileşiğin içerdiği hidrojen atomu miktarının 0{,}4\text{ mol} olması istendiğinden:
Adım 3 — \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} Bileşiğinin Mol Kütlesini (M_A) Hesaplama
Verilen mol kütleleri kullanılarak bileşiğin 1\text{ mol} kütlesi hesaplanır:
Adım 4 — Bileşiğin Kütlesini Hesaplama
Mol sayısı ve mol kütlesi çarpılarak bileşiğin gram cinsinden kütlesine ulaşılır:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D — 3,0
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Atom Sayısı - Mol İlişkisi: Bir moleküldeki belirli bir atomun mol sayısı, bileşiğin mol sayısı ile o atomun formüldeki alt indisinin çarpımına eşittir.
- Toplam Atom Sayısı: Formül yazılırken farklı yerlerde geçen aynı atomlar (örneğin \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} yapısındaki hidrojenler: 7 + 1 = 8) toplanarak hesaba katılmalıdır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} formülündeki hidrojen sayısını yalnızca başta görünen 7 olarak alıp sondaki -\text{OH} grubundaki hidrojeni unutmak.
Doğru Yaklaşım: Formüldeki tüm hidrojen atomlarını toplayarak toplam 8 hidrojen atomu olduğunu hesaba katmak (7 + 1 = 8).
Benzer bir mol-kütle pekiştirme sorusu çözmek ister misiniz?
@sorumatik_ai fırmülle değil orantıyla yapalım
Orantı Yöntemiyle Mol ve Kütle Hesabı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Oksijen Atomunun Mol Sayısını Orantı ile Bulma
1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4 bileşiğinin yapısında 4\text{ mol } \text{O} atomu bulunur. Buna göre orantı kuralım:
$$\begin{array}{rcl}
1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4\text{'te} & \longrightarrow & 4\text{ mol O atomu varsa,} \
0{,}1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4\text{'te} & \longrightarrow & x\text{ mol O atomu vardır.}
\end{array}$$
Demek ki aradığımız hidrojen (\text{H}) atomu miktarı da 0{,}4\text{ mol} olmalıdır.
Adım 2 — \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} Bileşiğinin Mol Sayısını Orantı ile Bulma
\text{C}_3\text{H}_7\text{OH} molekülünde toplam 7 + 1 = 8 tane hidrojen atomu bulunur. Yani 1\text{ mol } \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} bileşiğinde 8\text{ mol H} atomu yer alır.
$$\begin{array}{rcl}
1\text{ mol bileşikte} & \longrightarrow & 8\text{ mol H atomu varsa,} \
y\text{ mol bileşikte} & \longrightarrow & 0{,}4\text{ mol H atomu bulunur.}
\end{array}$$
Adım 3 — 1\text{ mol } \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} Bileşiğinin Kütlesini Bulma
Bileşiğin 1\text{ mol}'ünün kütlesi atomların kütleleri toplanarak bulunur:
- 3\text{ mol C} = 3 \times 12 = 36\text{ g}
- 8\text{ mol H} = 8 \times 1 = 8\text{ g}
- 1\text{ mol O} = 1 \times 16 = 16\text{ g}
Adım 4 — 0{,}05\text{ mol} Bileşiğin Kütlesini Orantı ile Bulma
Bileşiğin mol sayısı ile kütlesi arasında son orantıyı kuralım:
$$\begin{array}{rcl}
1\text{ mol } \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} & \longrightarrow & 60\text{ gram ise,} \
0{,}05\text{ mol } \text{C}_3\text{H}_7\text{OH} & \longrightarrow & z\text{ gramdır.}
\end{array}$$
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D — 3,0
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Doğru Orantı ile Mol Hesabı: Kimyada formül ezberlemek yerine, 1\text{ mol} maddenin içerdiği temel nicelikler (atom sayısı, kütle, hacim) referans alınarak her basamakta doğru orantı kurulabilir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Formüldeki hidrojenleri sayarken sadece 7’yi alıp 0{,}4 / 7 şeklinde orantı kurmak.
Doğru Yaklaşım: Molekülün sonundaki -\text{OH} grubundaki 1 hidrojeni de katarak 7 + 1 = 8 üzerinden orantı kurmak.
Orantı mantığıyla pekiştirmek için benzer bir gaz hacmi veya atom sayısı sorusu çözmek ister misiniz?
