I. ittihat ve Terakki Cemiyetinin kurulmasi
. Hareket Ordusu’nun 31 Mart Olayı’nı bastirmasi
|I. Trablusgarp Savaşıi’nda, Derne ve Tobruk
savunmalarinda ltalyanlarla başarılı mücadele edilmesi
IV. Çanakkale Savaşları’nda, Arıburnu ve Anafartalar’da
itilaf askerlerinin geri püskürtülmesi
VI. Dünya Savaşi’nda Muş ve Bitlis’in Rus işgalinden
kurtarilması
Yukarıdaki gelişmelerin hangisinde Mustafa Kemal’in
etkisinden söz edilemez?
A) I
C) III
D) IV
E) V
Mustafa Kemal’in Askerî ve Siyasi Faaliyetleri
ÇÖZÜM ADIMLARI & Seçenek Analizi:
- A) I. Öncül (İttihat ve Terakki Cemiyetinin kurulması): İttihat ve Terakki Cemiyeti, 1889 yılında İshak Sükûti, İbrahim Temo, Abdullah Cevdet ve Çerkez Mehmet Reşit gibi Askerî Tıbbiye öğrencileri tarafından kurulmuştur. Mustafa Kemal bu tarihte henüz ilköğretim çağındadır. İlerleyen yıllarda cemiyete katılmış olsa da ordunun siyasetten ayrılması gerektiğini savunarak cemiyet yönetiminden uzaklaşmıştır. Dolayısıyla cemiyetin kurulmasında Mustafa Kemal’in herhangi bir etkisi yoktur.
- B) II. Öncül (31 Mart Olayı’nın bastırılması): 1909 yılında meşrutiyet karşıtı çıkan bu isyanı bastırmak için Selanik’ten gelen Hareket Ordusu’nda Mustafa Kemal Kurmay Başkanı olarak görev yapmış ve harekât planını hazırlamıştır.
- C) III. Öncül (Derne ve Tobruk savunmaları): 1911 Trablusgarp Savaşı’nda Mustafa Kemal (Şerif Bey takma adıyla) gizlice bölgeye gitmiş, yerel halkı örgütleyerek Derne ve Tobruk’ta İtalyanlara karşı önemli başarılar elde etmiştir.
- D) IV. Öncül (Arıburnu ve Anafartalar): 1915 Çanakkale Cephesi’nde 19. Tümen ve ardından Anafartalar Grup Komutanı olarak Conkbayırı, Arıburnu ve Anafartalar’da İtilaf Devletleri’ne karşı tarihi zaferler kazanmıştır.
- E) V. Öncül (Muş ve Bitlis’in kurtarılması): I. Dünya Savaşı Kafkas Cephesi’nde 16. Kolordu Komutanı olarak görev yapan Mustafa Kemal, 1916 yılında Muş ve Bitlis’i Rus işgalinden geri almıştır.
Sonuç ve Doğrulama:
Mustafa Kemal, II, III, IV ve V numaralı askerî başarıların doğrudan mimarlarından biridir; ancak İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin kuruluşunda yer almamıştır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A — I
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Mustafa Kemal’in I. Dünya Savaşı’nda savaştığı cephelerin kronolojik sırası ve görevleriyle ilgili pekiştirici bir soru çözmek ister misin?