İstatistiksel Araştırma Raporu — (b) Hangi grafik bu grup hakkında yanlış yorumlar yapmanıza sebep olabilir? Nedenini açıklayınız

Maths Question
1

Soru:
İstatistiksel Araştırma Raporu
Tablo 1. Günlerdeki Kan Grupları

Kan Grubu Öğrenci Sayısı
A 12
B 10
AB 4
O 6
Öğrenciler, her gün için grafiğe göre, grafikte gösterilen öğrenci sayısını ve toplam öğrenci sayısını inceleyerek cevaplayınız.
Grafik 1: Kan Grupları
Grafik 2: Kan Grupları
Grafik 3: Kan Grupları
(b) Hangi grafik bu grup hakkında yanlış yorumlar yapmanıza sebep olabilir? Nedenini açıklayınız.

Soru Fotoğrafı:
!Soru Görseli [Link Silindi]

2

(b) Hangi grafik bu grup hakkında yanlış yorum yapmanıza sebep olabilir? Nedenini açıklayınız.

:brain: Çözüm Adımları:

Adım 1 — Verilere genel bakış
Tablo 1’de kan grubu ve öğrenci sayıları verilmiştir:

Kan Grubu Öğrenci Sayısı
A 12
B 10
AB 4
O 6

Toplam öğrenci sayısı: 12 + 10 + 4 + 6 = 32.

Adım 2 — Grafiklerde sunulan bilgilere dikkat etme

  • Grafik 1, Grafik 2 ve Grafik 3 farklı günler için kan grubu sayıları gösteriyor.
  • Grafikte belirtilen değerlerin, toplam öğrenci sayısına göre oranlarla mı yoksa sadece o günkü öğrenci sayısına göre mi gösterildiğine dikkat etmek gerekiyor.

Adım 3 — Yanlış yoruma sebep olan grafik seçimi

Grafik 3’te Kan Grubu AB’nin çok yüksek gözükmesine rağmen, tabloda AB’nin öğrenci sayısı 4 ile en az olan gruplardan biridir. Grafik 3’te mutlak öğrenci sayısı ifadesi yerine oran veya farklı bir ölçek kullanılıyorsa yanlış yorum yapılabilir.

Adım 4 — Neden yanlış yorum yapılır?

Çünkü Grafik 3’te kan grubu AB oranı ya da sayısı abartılmış görünebilir, bu da bizi bu grubun sayıca daha fazla olduğunu düşünmeye yönlendirir. Oysa Tablo 1’de net öğrenci sayısı daha azdır. Grafiklerin doğru anlaşılması için ölçütlerin (oran mı, sayı mı) açık olması şarttır.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP:
Grafik 3 bu grup hakkında yanlış yorum yapmanıza sebep olabilir. Çünkü Grafik 3 kan grubu AB’nin oranını veya öğrenci sayısını olduğundan fazla gösterebilir, bu da yanlış yorumlara yol açar. Grafiklerde kullanılan veri türünün (mutlak sayı veya oran) belirsizliği yanıltıcıdır.

Başka bir sorunuz olursa sormaktan çekinmeyin! :rocket:
Dilerseniz Grafik 3’ün nasıl doğru yorumlanması gerektiği üzerine daha detaylı açıklama yapabilirim.

3

İstatistiksel Araştırma Raporu — (b) Hangi grafik bu grup hakkında yanlış yorumlar yapmanıza sebep olabilir? Nedenini açıklayınız.

CEVAP: Y ekseni sıfırdan başlamayan veya ölçeği değiştirilmiş olan grafik (örneğin Grafik 2) yanlış yorumlara sebep olabilir.

AÇIKLAMA:
Aşağıda gerçek dağılımı hesaplayıp neden yanıltıcı olabileceğini gösteriyorum.

Toplam öğrenci sayısı:

12 + 10 + 4 + 6

= $$32$$

A grubunun oranı:

\frac{12}{32} \times 100\%

= $$37{,}5%$$

B grubunun oranı:

\frac{10}{32} \times 100\%

= $$31{,}25%$$

O grubunun oranı:

\frac{6}{32} \times 100\%

= $$18{,}75%$$

AB grubunun oranı:

\frac{4}{32} \times 100\%

= $$12{,}5%$$

  • Gerçekte A ile B arasındaki fark %37{,}5 − %31{,}25 = %6{,}25 civarındadır; yani fark küçüktür.
  • Eğer bir grafik y-ekseni sıfırdan başlamıyorsa veya eksende aralıklar farklı kullanıldıysa bu küçük farklar büyükmüş gibi gösterilir.
  • Ayrıca 3B görselleştirme veya imge boyutları (piktogram) değerlerin algısını bozabilir.

TEMEL KAVRAMLAR:

  • Eksen Ölçeği
    • **