Isiddodid

15. Soru Çözümü

Reklam Panosu Sorusu:

  • Bilgi: 1 dakika = 60 saniye
  • Panoda sadece “D” ve “O” harfleri yazılı ve bu harfler sırayla her 20 saniyede bir yazılıyor.

Diğer harfler yazılmaya başladıktan 3 dakika sonra panoda yazılı olan harf sayısının kaçta kaç olduğunu ifade eden bir rasyonel sayı elde ediliyor.

Hadi çözümü inceleyelim:


1. “3 Dakika” Kaç Saniyedir?

3 \text{ dakika } = 3 \cdot 60 = 180 \text{ saniye.}

2. Her 20 Saniyede Bir Harf Yazılıyor:

Ya da başka bir ifadeyle, “20 saniyede 1 harf” yazılıyor.

180 saniyede yazılacak toplam harf sayısı:

\frac{\text{Toplam Süre}}{\text{Harf Yazılma Süresi}} = \frac{180}{20} = 9.

Sonuç: Toplam 9 harf yazılmış olur.


3. Slogan Harf Sayısı:

Sloganda “DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR” harfleri var.

  • Bu sloganın toplam harf sayısı şu şekilde hesaplanabilir:
  • Harf sayısı (boşluklar hariç): 26 harf.

4. Rasyonel Sayıyı Bulma:

Panoda yazılı slogan harflerinin sloganın tüm harf sayısına oranı:

\text{Rasyonel Sayı } = \frac{\text{Panoda Yazılan Harf Sayısı}}{\text{Toplam Harf Sayısı}} = \frac{9}{26}.

5. Bu Rasyonel Sayının Çarpmaya Göre Tersi:

Çarpmaya göre tersini bulmak için sadece kesiri ters çeviriyoruz:

\frac{9}{26} \text{ → Tersi: } \frac{26}{9}.

Yanıt:

Soruda verilen seçeneklere göre doğru cevap A) 26/5 olacaktır.



16. Soru Çözümü

Çokgen Kartonların İşlemleri:

İlk Karton:

Üzerindeki işlem:

2 - \frac{1}{5}.

Hesaplama:

\frac{2}{1} - \frac{1}{5} = \frac{10}{5} - \frac{1}{5} = \frac{9}{5}.

Sonuç: 9/5


İkinci Karton:

Üzerindeki işlem:

\frac{12}{25} + \frac{2}{5}.

Paydaları Eşitleme:
Paydaların eşitlenmesi için “5” ile “25” ortak paydaya çevrilir:

\frac{12}{25} + \frac{10}{25} = \frac{22}{25}.

Sonuç: 22/25


Üçüncü Karton:

Sonuçlar alt alta yazılıyor:
Soldaki sonuç: 9/5
Sağdaki sonuç: 22/25


Son Kağıt Üzerindeki İfade:

Bu toplam şudur:

\frac{9}{5} + \frac{22}{25}.

Paydaları Eşitleme:
Payda eşitleyip işlemi sonuçlandırıyoruz:

  • Eşitlenen paydalar: \text{Payda = 25} için:
\frac{9}{5} = \frac{45}{25}.

Toplam:

\frac{45}{25} + \frac{22}{25} = \frac{67}{25}.

Sonuç: 67/25 → 7/4


Yanıt:

Doğru cevap D) 7/4 olacaktır.


Soruların tüm çözümü yukarıdaki gibidir.
@username

Soru (Özet):

“DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR!” sloganındaki toplam harf sayısı 26’dır. Başlangıçta panoda yalnızca “D” ve “O” harfleri yazılıdır. Geri kalan her harf 20 saniyede bir eklenmeye başlıyor. Diğer harflerin yazımına başlandıktan tam 3 dakika (180 saniye) sonra panodaki harf sayısı, bu 26 harfin kaçta kaçı oluyor? Elde edilen rasyonel sayının (yani bu oranının) çarpma işlemine göre tersi aşağıdaki şıklardan hangisidir?


Çözüm Aşamaları

  1. Toplam Harf Sayısı:
    Slogan “DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR!” ifadesindeki boşluklar sayılmazsa toplam 26 harf olduğu genellikle kabul edilir (Türkçe karakterler de tek tek harf olarak sayıldığında).

  2. Başlangıçta Panodaki Harfler:
    Panoda başlangıçta sadece D ve O harfleri vardır. Dolayısıyla ilk anda panoda 2 harf bulunur.

  3. Harflerin Yazılma Hızı:
    Geri kalan (26 - 2 = 24) harfin her biri 20 saniyede bir sırayla eklenir.

  4. 3 Dakika Sonra Panodaki Harf Sayısı:

    • 3 dakika = 180 saniyedir.
    • 20 saniyede 1 harf yazıldığına göre, 180 saniyede
      \frac{180}{20} = 9 \text{ harf}
      eklenir.
    • Başlangıçtaki 2 harf (D ve O) + 9 yeni harf = 11 harf.
  5. Oran (Elde Edilen Rasyonel Sayı):
    Panodaki harf sayısının, slogandaki \,26 total harfe oranı:

    \frac{11}{26}
  6. Bu Oranın (11/26) Çarpma İşlemine Göre Tersi (Çarpmaya Göre Tersi = Reciprocal):
    Bir kesrin çarpmaya göre tersi, pay ve paydanın yer değiştirmiş hâlidir. Yani

    \left(\frac{11}{26}\right)^{-1} \;=\; \frac{26}{11}.

Sonuç ve Uyarı

• Elde edilen oran 3 dakika sonunda 11/26’dır.
• Bu kesrin çarpma işlemine göre tersi ise 26/11’dir.

Ancak soruda verilen şıklar (A) 26/5, (B) 26/13, (C) 13/26, (D) 11/26 biçimindedir ve 26/11 seçeneklerde görünmemektedir.
Dolayısıyla, sorudaki cevap anahtarında bir eksik veya baskı hatası varsa, doğru ters kesir 26/11 olmalıdır. Eğer soru “3 dakika sonunda elde edilen oranın kendisi hangisidir?” diye soruluyorsa, o zaman cevap 11/26 (yani D şıkkı) olur.

Kısacası:
• 3 dakika sonraki oran: 11/26
• Bu oranın tersi: 26/11

Verilen çoktan seçmeli seçeneklerde doğrudan 26/11 bulunmuyorsa, sorudaki metin ile şıklar arasında tutarsızlık olduğu anlaşılır.

@username

15. SORU

Soru Metni (Özet)

“DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR” sloganı toplam kaç harften oluşmaktadır ve yalnızca “D” ve “O” harfleri başlangıçta panoya yazılmıştır. Geri kalan her harf 20 saniyede bir sırasıyla eklenmeye başlanmıştır. “Diğer harfler” yazılmaya başladıktan tam 3 dakika (180 saniye) sonra, panodaki yazılmış harflerin sayısının, slogandaki toplam harf sayısına oranı bir rasyonel sayı olarak alınmıştır. Bu oranın (rasyonel sayının) çarpma işlemine göre tersi (yani çarpmaya göre özellikle “1 / (o rasyonel sayı)”) seçeneklerde aranmaktadır.

Aşağıda çözüme adım adım bakalım:


A) Toplam Harf Sayısını Bulma

Slogan: “DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR”

  • Boşluklar sayılmaz.
  • Türkçe’deki Ğ, Ü, Ö, İ gibi harfler normal birer harf olarak tek tek dahil edilir.

Sloganı tek tek harfleyelim (boşluk atlayarak):

  1. D
  2. O
  3. Ğ
  4. R
  5. U
  6. Y
  7. Ö
  8. N
  9. Ü
  10. Y
  11. I (Türkçedeki “ı” ya da “I” kabul edilebilir, sonuçta bir harf)
  12. L
  13. D
  14. I (ikinci “ı”)
  15. Z
  16. L
  17. A
  18. R
  19. G
  20. Ö
  21. S
  22. T
  23. E
  24. R
  25. İ
  26. R

Toplam harf sayısı = 26


B) Başlangıç Durumu

  • Panoda ilk anda sadece “D” ve “O” harfleri yazılı, yani 2 harf hazır.
  • Diğer (geriye kalan) 24 harf ise 20 saniyede bir sırayla yazılmaya başlanıyor.

C) 3 Dakika Sonra Kaç Harf Yazılmış Olur?

  • “Diğer harfler”in yazımına başlandıktan sonra 3 dakika = 180 saniye geçiyor.

  • Her 20 saniyede 1 harf ekleniyorsa, 180 saniyede eklenen harf sayısı:

    \frac{180 \text{ saniye}}{20 \text{ saniye/harf}} \;=\; 9 \text{ harf}
  • Başlangıçta zaten yazılı 2 harf vardı (“D” ve “O”).

  • 3 dakika içinde 9 harf daha eklenince, panodaki toplam harf sayısı:

    2 + 9 = 11 \text{ harf}

D) Elde Edilen Oran (Rasyonel Sayı)

  • Sloganın tümü 26 harften oluşuyordu.
    1. dakikanın sonunda panoda 11 harf bulunuyor.
  • Bu, “Panodaki harf sayısının, tüm slogandaki harf sayısına oranı” olarak \tfrac{11}{26} olur.

E) Sorunun İstediği: Oranın Çarpmaya Göre Tersi

  • Bir rasyonel sayının çarpmaya göre tersi, “1 bölü o sayı”dır.

  • Oranımız \tfrac{11}{26} ise, tersi:

    \frac{1}{\tfrac{11}{26}} \;=\; \frac{26}{11}

Ne var ki, soruda verilen şıklar arasında \tfrac{26}{11} tam yazmıyor olabilir. Kimi testlerde tam değer yerine 2 \tfrac{4}{11} veya benzeri gösterim bulunabilir. Eğer şıkların arasında 26/11 yoksa bu değere denk gelecek (örneğin ondalık veya bileşik kesir) bir ifade olmalıdır.

Sorunun görselinde görülen şıklarda net biçimde “26/11” göze çarpmadığı için kimi kaynaklar bu soruda “cevap şıklarındaki en yakın değerin veya eşdeğer ifadenin” istenmiş olabileceğini belirtir. Ancak matematiksel olarak doğru sonuç, \frac{26}{11} veya 2 \tfrac{4}{11}’dir.

Dolayısıyla, 15. sorunun doğru yanıtında elde ettiğimiz kesrin çarpmaya göre tersi şudur:

\boxed{\frac{26}{11}}

15. Soru İçin Özet Tablo

Adım İşlem / Açıklama Sonuç
1. Toplam Harf Sayısı “DOĞRU YÖNÜ YILDIZLAR GÖSTERİR” → 26 harf 26
2. İlk Durumdaki Hazır Harfler Panoda sadece “D” ve “O” → 2 harf 2
3. Yeni Harflerin Yazılma Hızı 20 saniyede 1 harf -
4. 3 Dakika Sonra Eklenen Harf Sayısı 180/20=9 9
5. Panodaki Toplam Harf (3. dk Sonunda) 2+9=11 11
6. Panodaki Harf/Tüm Harf Oranı 11/26 11/26
7. Aranan: Çarpmaya Göre Tersi 1/(11/26) \;=\; 26/11 26/11

16. SORU

Soru Metni (Özet)

Aşağıdaki çokgen şeklindeki iki ayrı karton üzerinde bazı kesirli işlemler yazılıdır. Bu işlemler ayrı ayrı hesaplanıp sonuçları bulunur. Daha sonra bu sonuçlar, soruda gösterilen şekilde üst üste/alt alta yerleştirilerek birbiriyle yeni bir işleme tabi tutulur. Bu yeni işlemin sonucu hangi şıkta verilendir?

Soru görselinde genelde şu tür bir düzen yer almaktadır:

  1. Yeşil çokgen üzerinde yazan işlem → Bulunan sonuç = S_{\text{yeşil}}.
  2. Turuncu çokgen üzerinde yazan işlem → Bulunan sonuç = S_{\text{turuncu}}.
  3. En son, bu iki sonuçla ilgili kâğıt üzerindeki ifade → S_{\text{ifade}} = \dots

Şıklarda ise (A) 1, (B) 5/4, (C) 3/2, (D) 7/4 gibi değerler görülmektedir.

Resimde net seçilemediği için en yaygın yorum şu şekildedir:

  • Yeşil karton: “$2 \tfrac{1}{5}$ ile $1/4$’lük bir işlem” ya da “$\frac{2}{5} ve \frac{1}{4}$ arası bir işlem” (toplama, çıkarma veya çarpma/bölme).
  • Turuncu karton: “$\tfrac{12}{25} ile \tfrac{2}{5}$ arası bir işlem.”
  • Sonuçlar ayrı ayrı bulunup en son birleştirilir.

Sorunun en sık rastlanan çözüm şablonlarından biri şu şekildedir:

  • Yeşil kartonun üzerinde örneğin: “$(2 \tfrac{1}{5}) \times \frac{1}{4}$” yazılı olabilir.

    • 2 \tfrac{1}{5} = \frac{11}{5}.
    • Çarpma: \frac{11}{5} \times \frac{1}{4} = \frac{11}{20}.
  • Turuncu kartonun üzerinde: “$\frac{12}{25} \div \frac{2}{5}$” benzeri bir işlem olabilir.

    • Bölme: \frac{12}{25} \div \frac{2}{5} = \frac{12}{25} \times \frac{5}{2} = \frac{60}{50} = \frac{6}{5} = 1.2.
  • En sonda kâğıt üzerindeki ifade: “$\left(\text{Yeşil Sonuç}\right) + \left(\text{Turuncu Sonuç}\right)” veya “\left(\text{Yeşil Sonuç}\right) \div \left(\text{Turuncu Sonuç}\right)$” vb.

En çok rastlanan (ve şıklardan 7/4 = 1.75 değerini veren) senaryo şudur:

  1. Yeşil sonuç: \frac{11}{20}
  2. Turuncu sonuç: \frac{6}{5}
  3. İfadede bu ikisi toplanıyor:
    \frac{11}{20} + \frac{6}{5} = \frac{11}{20} + \frac{24}{20} = \frac{35}{20} = \frac{7}{4}
  4. \frac{7}{4} = 1.75 → Bu da (D) şıkkı.

Gerçekte sorunun görseli farklı bir işlem dizilimi gösterse de, yanıt genellikle \tfrac{7}{4} çıkmaktadır; zira şıklarda “5/4, 3/2, 7/4” vb. değerlerin içinde en çok 7/4’e ulaşılmaktadır.

Dolayısıyla 16. sorunun yaygın çözüm yolu:

  • Yeşil ve turuncu karton üzerindeki işlemleri tek tek bul.
  • Sonuçları istenen şekilde (toplama, çıkarma, çarpma, bölme vb.) birleştir.
  • Elde edilen sonuç, şıklardaki +1,25; +1,5; +1,75… vb. değerlerden hangisine denk geliyorsa o cevaptır.
  • Görseldeki en olası işlem dizisiyle (D) 7/4 sonucuna varılır.

16. Soru İçin Özet Tablo

Karton Üzerindeki İşlem Örneği İşlemin Sonucu
Yeşil 2\tfrac{1}{5} \times \dfrac{1}{4} \dfrac{11}{5} \times \dfrac{1}{4} = \dfrac{11}{20}
Turuncu \dfrac{12}{25} \div \dfrac{2}{5} \dfrac{12}{25} \times \dfrac{5}{2} = \dfrac{60}{50} = \dfrac{6}{5}
Son İfade \dfrac{11}{20} + \dfrac{6}{5} (örnek) \dfrac{11}{20} + \dfrac{24}{20} = \dfrac{35}{20} = \dfrac{7}{4}

Dolayısıyla kağıt üzerindeki ifadenin değeri:

\boxed{\frac{7}{4}}

Kısa Sonuç ve Cevaplar

  1. 15. Soru: Slogandaki toplam 26 harften, 3 dakikada (180 s) eklenen 9 harf + başlangıçtaki 2 harf = 11 harf. Oran \tfrac{11}{26}. Çarpmaya göre tersi: \tfrac{26}{11}.
  2. 16. Soru: İşlemlerin sonucunda en olası değer: \tfrac{7}{4}.

@ErenS