dx integraline u
degişimi uygulandiğında aşağidaki integrallerden
hangisi elde edilir?
B)-2u’au
degisken
-du
E)- du
\int \frac{(x+1)^2}{(x-1)^4} dx İntegralinde Değişken Değiştirme Çözümü
[KULLANILAN FORMÜL / YÖNTEM:]
Bu soruda değişken değiştirme (u-ikamesi) yöntemi ve bölümün türevi kuralı kullanılır. Bölümün türevi formülü: (\frac{f}{g})' = \frac{f' \cdot g - g' \cdot f}{g^2}
[ÇÖZÜM ADIMLARI:]
Adım 1 — Verilen İntegrali Düzenleme
Soruda verilen integral şu şekildedir:
Ancak soruda bizden u = \frac{x+1}{x-1} dönüşümü yapmamız beklenmektedir. İntegrali bu yapıya benzetmek için paydayı parçalayalım:
Adım 2 — Değişken Değiştirme (u Tanımlama)
Soruda önerilen u = \frac{x+1}{x-1} dönüşümünü uygulayalım. Şimdi her iki tarafın türevini (du) alalım:
Adım 3 — Diferansiyeli (dx) Yalnız Bırakma
Elimizdeki du = \frac{-2}{(x-1)^2} dx ifadesinden \frac{1}{(x-1)^2} dx kısmını çekelim:
Adım 4 — Yeni İntegrali Oluşturma
Bulduğumuz değerleri ana integralde yerine yazalım:
İntegral şu hale gelir:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[CEVAP:] -\frac{1}{2} \int u^2 du (Seçeneklerde bu ifadeye uygun olan şık işaretlenmelidir.)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[TEMEL KAVRAMLAR:]
1. Değişken Değiştirme
- [Tanım:] Karmaşık görünen bir integrali, bir kısmına u diyerek daha basit bir formata getirme işlemidir.
- [Bu problemde:] Kesirli ifadeye u denilerek kuvvet fonksiyonu integraline dönüştürülmüştür.
[SIK YAPILAN HATALAR:]
Türevi Yanlış Alma
- [Yanlış:] Sadece payın türevini alıp dx ile çarpmak.
- [Doğru:] Bölüm şeklindeki ifadelerde mutlaka bölümün türevi kuralı uygulanmalıdır.
- [Neden Yanlış:] Paydadaki (x-1) terimi türevi ve sonucu doğrudan etkiler.
Bu çözümdeki integralin sonucunu (u^3/3 cinsinden) tam olarak hesaplamamı ister misin, yoksa değişken değiştirme adımları yeterli mi?
