Ilk dördün, dolu e Ara evreler nda geçen sure yaklaşık bir
ise Av’in ara evrele ana evresi ara
ve sisAwn birbirini takip
lemlenir
eden l
PEKİSTỈRME STASYONU-3
Aşağıdaki etkinlikte Ay’ın 8 Kasım tarihindeki görünümü verilmiştir.
- Buna göre 1, 15 ve 22 Kasım tarihlerinde Ay’ın nasıl görüneceğini
kutular jcine ciziniz. Ay’in hangi evrede olacağını ilgili noktalı alana
1 Kasim
8 Kasım
15 Kasim
bo
b
vazini
niz
22 Kasim
Yaptiğıiniz tesler ve
Verilen evrelerin tekrar gözlemlenebilmesi için kaç gün geçmelidir?
2
tartışınız.
Yazing
***e
. ÜNİTE/GÔKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ VE Bİz
euneke.
Yaptiğınız tes
…
…as
Ca
Ay’ın Evreleri ve Tarihsel Döngüsü
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Verilen Tarihin ve Evrenin Tespiti
Etkinlikte 8\text{ Kasım} tarihindeki görsel incelendiğinde Ay’ın tamamen aydınlık olduğu, yani Dolunay evresinde bulunduğu görülmektedir. Verilen tarihler (1, 8, 15 ve 22\text{ Kasım}) arasında yedişer günlük (1 haftalık) periyotlar bulunmaktadır.
Adım 2 — 1. Soru İçin Evrelerin ve Çizimlerin Belirlenmesi
- 1 Kasım (8\text{ Kasım}'dan 7 gün önce):
- Evre Adı: İlk Dördün
- Çizim: Ay’ın sağ yarısı aydınlık, sol yarısı karanlık olacak şekilde düz bir “D” harfi gibi çizilir.
- 15 Kasım (8\text{ Kasım}'dan 7 gün sonra):
- Evre Adı: Son Dördün
- Çizim: Ay’ın sol yarısı aydınlık, sağ yarısı karanlık olacak şekilde ters “D” harfi gibi çizilir.
- 22 Kasım (15\text{ Kasım}'dan 7 gün sonra):
- Evre Adı: Yeni Ay
- Çizim: Ay’ın Dünya’ya bakan yüzü hiç ışık almadığından kutunun içi tamamen karanlık (gölgeli/boş daire) olarak çizilir.
Adım 3 — 2. Soru İçin Döngü Süresinin Hesaplanması
Belirli bir evrenin (örneğin Dolunay’ın) tamamlanıp aynı evrenin tekrar gerçekleşebilmesi için Ay’ın tüm evreleri (4 ana ve 4 ara evre) tamamlaması gerekir. Bu döngü yaklaşık 29{,}5 gün sürer.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP:
1. Soru için Noktalı Alanlar ve Çizimler:
- 1 Kasım: İlk Dördün (Sağ tarafı aydınlık yarım daire)
- 15 Kasım: Son Dördün (Sol tarafı aydınlık yarım daire)
- 22 Kasım: Yeni Ay (Tamamen karanlık daire)
2. Soru:
- Verilen bir evrenin tekrar gözlemlenebilmesi için yaklaşık 29{,}5 gün (yaklaşık 1 ay / 4 hafta) geçmelidir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Ana Evre: Ay’ın Dünya çevresindeki dolanımı sırasında Güneş ışığını alış açısına bağlı olarak oluşan 4 temel görünüm (Yeni Ay, İlk Dördün, Dolunay, Son Dördün).
- Evre Değişim Süresi: İki ana evre arası yaklaşık 7 gün sürerken, tam bir periyot yaklaşık 29{,}5 günde tamamlanır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: İlk dördün ile son dördünün aydınlık taraflarını karıştırmak.
Doğru Yaklaşım: İlk dördünde Ay’ın Dünya’dan bakıldığında sağ tarafı aydınlıktır (D harfi); son dördünde ise sol tarafı aydınlıktır (ters D harfi).
Ay’ın ara evreleri olan hilal ve şişkin ayın bu tarihler arasındaki yerlerini de birlikte incelemek ister misin?