TEST -17
- Aşağdakilerden hangisi, idare_hukukunun özel-
Iiklerínden biri değildir?
ej ldare hukuku, büyük ölçüde, “içtihad” bir hukuk
dalıdır.
D ldare hukuku “statüsel” niteliktedir.
E) Uyuşmazliklar, kural olarak idari yargıda karara
bağlanır.
İdare Hukukunun Özellikleri ve Yanlış Olan İfade
İdare hukukunun temel özelliklerini inceleyerek hangisinin yanlış olduğunu belirleyelim.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Seçenek A’nın Analizi
İdare hukuku genç bir hukuk dalıdır. Bu ifade doğrudur. İdare hukuku, diğer hukuk dallarına (örneğin Medeni Hukuk) kıyasla oldukça yeni gelişmiş, 19. yüzyıldan itibaren şekillenmeye başlamış bir daldır.
Adım 2 — Seçenek B’nın Analizi
İdare hukuku tedvin edilmiş bir hukuk dalıdır. Bu ifade yanlıştır. Tedvin edilmek (kodifiye edilmek), dağınık kuralların tek bir kanun metninde (örneğin Türk Medeni Kanunu gibi) toplanması demektir. İdare hukuku ise dağınık bir yapıdadır; tek bir temel kanunu yoktur. Bu nedenle “tedvin edilmemiş” bir hukuk dalıdır.
Adım 3 — Seçenek C’nin Analizi
İdare hukuku, büyük ölçüde “içtihadi” bir hukuk dalıdır. Bu ifade doğrudur. Kuralların büyük bir kısmı, idari mahkemelerin (Danıştay gibi) verdiği kararlar (içtihatlar) ile şekillenmiştir.
Adım 4 — Seçenek D’nin Analizi
İdare hukuku “statüsel” niteliktedir. Bu ifade doğrudur. İdare hukukunda kişiler, tarafların iradesinden ziyade kanunla belirlenmiş genel, nesnel ve kişilik dışı bir durum (statü) içinde yer alırlar (Örneğin; memurluk statüsü).
Adım 5 — Seçenek E’nin Analizi
Uyuşmazlıklar, kural olarak idari yargıda karara bağlanır. Bu ifade doğrudur. İdarenin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar, genel olarak İdare Mahkemeleri ve Danıştay gibi idari yargı mercilerinde çözülür.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
A. Genç bir daldır (Doğru özellik)
B. Tedvin edilmiş bir daldır (YANLIŞ - İdare hukuku tedvin edilmemiştir)
C. İçtihadidir (Doğru özellik)
D. Statüseldir (Doğru özellik)
E. İdari yargıda çözülür (Doğru özellik)
Adım 7 — Son Doğrulama
İdare hukukunun en karakteristik özelliklerinden biri kodifiye edilmemiş (tedvin edilmemiş) olmasıdır. Kuralları dağınıktır ve olaylara göre içtihatlarla gelişir. Dolayısıyla B seçeneği bu hukuk dalının bir özelliği değildir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) İdare hukuku tedvin edilmiş bir hukuk dalıdır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Tedvin (Kodifikasyon)
- Tanım: Hukuk kurallarının sistemli bir şekilde tek bir kanun kitapçığında toplanmasıdır.
- Bu problemde: İdare hukukunun böyle tek bir “temel kanunu” olmadığı için tedvin edilmemiş sayılır.
2. İçtihadi Hukuk
- Tanım: Mahkeme kararlarıyla (içtihatlarla) oluşan hukuktur.
- Bu problemde: İdare hukukunun eksik kalan kısımları yargı kararlarıyla doldurulduğu için bu özellik ön plandadır.
SIK YAPILAN HATALAR:
“Tedvin” Kelimesinin Karıştırılması
- Yanlış: İdare hukukunda çok fazla kanun (Belediye Kanunu, Memurlar Kanunu vb.) olduğu için tedvin edildiğini sanmak.
- Doğru: Çok kanun olması değil, bu kanunların tek bir çatı altında (kod) toplanmamış olması önemlidir.
- Neden Yanlış: Dağınık kanunlar olması “tedvin edildiği” anlamına gelmez.
İdare hukukunun “bağımsızlık” ve “kamu yararı” gibi diğer özelliklerini de incelememi ister misin?