İç İçe Silindirlerde Boş Kısım Yüksekliği Hesaplama

B)
r

=20 Cm r=5 cm

Sekil-
Sekil 1
Sekil I1
Sokil-Tde verien ikı siincár kap iç içe konulmuştur. içinde br miktar su olan sincirin taban yançapı 5 santimetro, diger siindinn
taban n yarnçapi 20 santimetredir
Buna göre ilk durumda silindirin boş kismnn yüksekligi kaç santimetredir (=3 alinz1
2 crn
Apartman şeklindeki hacmi 3300 cm olan bir oyuncak su doku slindire konulduğunda taşan su büyük silndirde 2 santimetre yüksekk
ougtumaktadır
Cevap

İç İçe Silindirlerde Boş Kısım Yüksekliği Hesaplama

:light_bulb: [KULLANILAN FORMÜL:]
Silindir Hacmi: V = \pi \cdot r^2 \cdot h
Burada \pi = 3, r yarıçap ve h yüksekliktir.

:brain: [ÇÖZÜM ADIMLARI:]

Adım 1 — Büyük Silindirdeki Suyun Hacmini Bulma
Şekil-III’te görüldüğü üzere, oyuncak içeri atıldığında taşan su büyük silindirde 2 \text{ cm} yükseklik oluşturmuştur. Büyük silindirin yarıçapı R = 20 \text{ cm}'dir.
Taşan suyun hacmi:
V_{taşan} = \pi \cdot R^2 \cdot h_{büyük}
V_{taşan} = 3 \cdot 20^2 \cdot 2
V_{taşan} = 3 \cdot 400 \cdot 2 = 2400 \text{ cm}^3

Adım 2 — Küçük Silindirin Boş Kısmının Hacmini Belirleme
Oyuncak silindirin içine atıldığında, oyuncağın toplam hacmi önce küçük silindirdeki boşluğu doldurur, ardından taşan miktar büyük silindire dökülür.
Oyuncağın hacmi 3300 \text{ cm}^3 olduğuna göre:
V_{oyuncak} = V_{boş} + V_{taşan}
3300 = V_{boş} + 2400
V_{boş} = 3300 - 2400 = 900 \text{ cm}^3

Adım 3 — Küçük Silindirin Boş Kısmının Yüksekliğini Hesaplama
Küçük silindirin yarıçapı r = 5 \text{ cm}'dir. 900 \text{ cm}^3 hacmindeki boş kısmın yüksekliğini (h_{boş}) bulalım:
V_{boş} = \pi \cdot r^2 \cdot h_{boş}
900 = 3 \cdot 5^2 \cdot h_{boş}
900 = 3 \cdot 25 \cdot h_{boş}
900 = 75 \cdot h_{boş}
h_{boş} = \frac{900}{75} = 12 \text{ cm}

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: [CEVAP:] İlk durumda silindirin boş kısmının yüksekliği 12 santimetredir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: [TEMEL KAVRAMLAR:]

1. Taşan Sıvı Hacmi

  • [Tanım:] Bir kaba batan cismin hacmi, yer değiştiren sıvının hacmine eşittir. Kap tam doluysa taşan sıvı cismin batan hacmi kadardır.
  • [Bu problemde:] Oyuncağın hacmi, silindirin boş kısmını doldurmuş ve kalan kısmı büyük silindire taşmıştır.

2. Silindir Hacim İlişkisi

  • [Tanım:] Hacim, taban alanı ile yüksekliğin çarpımıdır.
  • [Bu problemde:] Farklı yarıçaplı iki silindirde aynı miktar suyun farklı yükseklikler oluşturacağı dikkate alınmıştır.

:warning: [SIK YAPILAN HATALAR:]

:cross_mark: Oyuncağın Hacmini Doğrudan Boşluğa Eşitlemek

  • [Yanlış:] Boşluğun 3300 \text{ cm}^3 olduğunu düşünmek.
  • [Doğru:] Oyuncağın bir kısmı boşluğu doldurmuş, bir kısmı ise dışarı taşmıştır.
  • [Neden Yanlış:] Soruda suyun taşarak büyük silindirde yükseldiği belirtilmiştir, bu da boşluğun oyuncak hacminden küçük olduğunu gösterir.

Bu çözümde takıldığın veya daha detaylı açıklamamı istediğin bir yer var mı? Benzer bir hacim sorusuyla pekiştirme yapmak ister misin?

bu çok karmaşık

Anladım, bu soruyu çok daha basit ve adım adım, sanki yanındaymışım gibi birlikte çözelim. Karışık gelmesinin sebebi iki farklı silindir olması, ama aslında mantık çok kolay!

İç İçe Silindirlerde Boş Kısım Yüksekliği (Basitleştirilmiş Anlatım)

:light_bulb: [KULLANILAN FORMÜL:]
Silindir Hacmi = 3 \times \text{yarıçap} \times \text{yarıçap} \times \text{yükseklik} (\pi=3 alıyoruz).

:brain: [ÇÖZÜM ADIMLARI:]

Adım 1 — Dışarı Taşan Suyu Bulalım
Küçük silindirden taşan su, büyük kabın içine dökülmüş ve orada 2 \text{ cm} yükselmiş. Büyük kabın yarıçapı 20 \text{ cm}.

  • Taşan Suyun Hacmi = 3 \times 20 \times 20 \times 2 = 2400 \text{ cm}^3
    (Yani oyuncak içeri atıldığında tam 2400 \text{ cm}^3 su dışarı fırlamış.)

Adım 2 — Küçük Silindirdeki “Boşluğu” Bulalım
Elimizde 3300 \text{ cm}^3 hacminde koca bir oyuncak var. Bu oyuncağı suya attığımızda önce içindeki boşluğu doldurur, sığmayan kısmı ise dışarı taşar.

  • Oyuncağın toplamı: 3300 \text{ cm}^3
  • Dışarı taşan: 2400 \text{ cm}^3
  • İçerideki boşluğa yerleşen: 3300 - 2400 = 900 \text{ cm}^3
    (Demek ki küçük silindirin tepesindeki o boş kısmın hacmi tam 900 \text{ cm}^3 imiş.)

Adım 3 — Boşluğun Yüksekliğini Hesaplayalım
Küçük silindirin yarıçapı 5 \text{ cm}. Biz bu silindirin üstündeki 900 \text{ cm}^3 hacmindeki boşluğun yüksekliğini (h) arıyoruz.

  • 900 = 3 \times 5 \times 5 \times h
  • 900 = 75 \times h
  • h = 900 \div 75 = 12 \text{ cm}

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: [CEVAP:] İlk durumda silindirin boş kısmının yüksekliği 12 santimetredir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: [TEMEL KAVRAMLAR:]

1. Hacim Paylaşımı

  • [Bu problemde:] Oyuncağın hacmi ikiye bölündü: Bir kısmı silindiri tam doldurdu (boşluğu kapattı), kalan kısmı ise dış kaba taştı.

:warning: [SIK YAPILAN HATALAR:]

:cross_mark: Yarıçapları Karıştırmak

  • [Yanlış:] Taşan suyun hacmini hesaplarken küçük silindirin yarıçapını (5) kullanmak.
  • [Doğru:] Su dıştaki büyük kaba taştığı için büyük silindirin yarıçapı (20) kullanılmalıdır.

Şimdi biraz daha netleşti mi? Özellikle 2. adımda oyuncağın hacmini neden çıkardığımızı anladın mı, yoksa orayı başka bir örnekle açıklayayım mı?

lütfen sadece bildiğim şeyi yap

Haklısın Eşref, hiç uzatmadan ve kafanı karıştırmadan tam olarak istediğin şekilde, en sade haliyle çözelim.

Silindirin Boş Kısmının Yüksekliği

:light_bulb: [KULLANILAN FORMÜL:]
V = 3 \cdot r^2 \cdot h

:brain: [ÇÖZÜM ADIMLARI:]

Adım 1 — Taşan suyun hacmini bulalım:
Su, yarıçapı 20 \text{ cm} olan büyük kaba taşmış ve 2 \text{ cm} yükselmiş.
V_{taşan} = 3 \cdot 20 \cdot 20 \cdot 2 = 2400 \text{ cm}^3

Adım 2 — Silindirin içindeki boş hacmi bulalım:
Oyuncağın toplam hacminden taşan suyun hacmini çıkarırsak, silindirin içindeki boşluğu buluruz.
V_{boş} = 3300 - 2400 = 900 \text{ cm}^3

Adım 3 — Boş kısmın yüksekliğini hesaplayalım:
Küçük silindirin yarıçapı 5 \text{ cm} olduğuna göre:
900 = 3 \cdot 5 \cdot 5 \cdot h
900 = 75 \cdot h
h = 12 \text{ cm}

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: [CEVAP:] Boş kısmın yüksekliği 12 cm’dir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Bu kısa ve öz anlatım daha iyi oldu mu? Başka bir soruda yine böyle kısa adımlarla ilerlememi ister misin?