Haritada Numaralandırılan Yörelerdeki Yer Şekilleri ile İlgili Soruya Yanıt
Önemli Noktalar
- Haliç tipi kıyılar, genellikle girintili çıkıntılı, deniz sularının karaya derinlemesine girdiği yer şekilleridir.
- Dağların kıyıya paralel uzanması, genelde Türkiye’nin batı kıyılarında görülür.
- Karstik yer şekilleri, genellikle kireçtaşının bulunduğu ve erozyonun etkili olduğu alanlarda oluşur.
- Türkiye’nin en büyük delta ovası, genellikle Amik Ovası ve Çukurova gibi iç kesimlerde değil, kıyıya yakın deltalar olan Çukurova’da görülür.
- Volkanik koni, volkanik faaliyet sonucu oluşan konik şekillerdir.
Soru, verilen seçeneklerden hangisinin söylenemeyeceğini soruyor. Soruda yanlış olduğu belirtilen seçenek:
C) III numaralı yerde karstik yer şekilleri oluşmuştur.
Bu seçenek genellikle kıyıya yakın yerlerde değil, iç kesimlerde kireçtaşı alanlarında oluşur. Eğer III numaralı yerin haritada böyle bir karakteri yoksa bu ifade doğru değildir.
11. Soru: Edremit ile Kuşadası Körfezi Arasındaki Kıyı Tipi
Edremit ile Kuşadası Körfezi arasındaki kıyılar genellikle ria tipi kıyılardır. Çünkü bu bölgedeki kıyılar, derin girintiler ve koylarla karakterizedir.
Doğru cevap: B) Ria
12. Soru: Buzulların Etkisinin Olmadığı Yer Şekilleri
Buzulların aşındırma ve biriktirme faaliyetleri sonucu oluşmayan yer şekilleri, genellikle volkanik faaliyetler ya da diğer dış kuvvetlerin şekillendirdiği alanlardır.
Özet
Sorunun doğru cevabı C seçeneğidir, çünkü III numaralı yerde karstik yer şekillerinin oluşması soru kapsamına göre söylenemez.
Sonraki Adımlar
Harita üzerindeki yer şekillerinin isimlendirilmesi nasıl yapılır veya Türkiye’deki önemli yer şekilleri türleri nelerdir, öğrenmek ister misiniz?
Haritada numaralandırılan yörelerdeki yer şekilleriyle ilgili, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Anahtar Noktalar
- I. Bölge: Haliç tipi kıyılar (örneğin İzmit Körfezi) oluşmuştur.
- III. Bölge: Karstik yer şekilleri bulunmaz.
- IV. Bölge: Türkiye’nin en büyük deltası (Kızılırmak Deltası) yer alır.
Yanıt: C seçeneği. Çünkü III. Bölge, Karadeniz’in iç kesimlerine yakın olup karstik oluşumlar; esas olarak Akdeniz’in güney bölümündeki kalkerli arazilerde görülür.
İçindekiler
Derinlemesine Açıklama
- I numaralı bölge: Marmara Bölgesi kıyısındaki İzmit Körfezi, girintili çıkıntılı yapısıyla halic tipi kıyı örneğidir.
- II numaralı bölge: Karadeniz Dağları, kıyıya paralel uzanarak tipik bir dağ formasyonudur.
- III numaralı bölge: Türkiye’de karstik yer şekilleri (lapya, obruk, mağara) ağırlıklı olarak Güneydoğu Toroslar ve Antalya-Kaş çevresinde görülür; Karadeniz kıyısında bu özellik mevcut değildir.
- IV numaralı bölge: Kızılırmak Deltası, Türkiye’nin en geniş delta ovasını oluşturur.
- V numaralı bölge: Doğu Anadolu’daki Ağrı Dağı çevresinde volkan konisi yer alır.
Karşılaştırma Tablosu
| Bölge No | Yer Şekli | Örnek Bölge |
|---|---|---|
| I | Haliç tipi kıyı | İzmit Körfezi |
| II | Dağların kıyıya paralel uzanması | Karadeniz Dağları |
| III | Karstik yer şekli | Yok (Yanlış önerme) |
| IV | Delta ovası | Kızılırmak Deltası |
| V | Volkan konisi | Ağrı Dağı Çevresi |
Özet Tablo
| Özellik | I | II | III | IV | V |
|---|---|---|---|---|---|
| Kıyı veya Arazi Tipi | Haliç | Paralel Dağlar | Karst (Yok) | Delta Ovası | Volkan Konisi |
| Türkiye’deki Tipik Örneği | İzmit | Karadeniz Dağları | – | Kızılırmak Deltası | Ağrı Dağı |
| Seçenek Doğruluğu | Doğru | Doğru | Yanlış | Doğru | Doğru |
SSS
- Türkiye’nin en büyük deltası nerede bulunur?
- Kızılırmak Nehri’nin Karadeniz’e döküldüğü yerdeki delta, en geniş ovasıdır.
- Karstik yer şekilleri hangi bölgelerde yaygındır?
- Akdeniz Bölgesi’nin güney kesimlerinde, kalkerli arazilerde gelişir.
- Haliç tipi kıyı nasıl oluşur?
- Nehir ağızlarının deniz kenarında girinti yaparak genişlemesi sonucu oluşan kıyı tipidir.
- Dağların kıyıya paralel uzanması hangi bölgede tipiktir?
- Karadeniz Bölgesi’nde, denize paralel uzanan Karadeniz Dağları örneğidir.
Devamında başka bir YKS TYT coğrafya sorusu çözmemi ister misiniz?
@Aysegul_Huzmeli
