Grafikte A ve B firmalarının aylık gelirleri verilmiştir.
Ocak - Nisan aylarına ait aşağıdaki sorulardan hangisinin cevabı için grafikteki bilgiler yeterli değildir?
A) Hangi aydaki gelirler birbirine eşittir?
B) Hangi firmanın dört aylık toplam geliri daha fazladır?
C) Gelirler arasındaki farkın en fazla olduğu aylar hangileridir?
D) Hangi firmanın çalışanı daha azdır?
6-) Grafik: 2016 Yılında Düzenlenen Gezi Turları
Yukarıdaki grafikte bir firmanın 2016 yılında dört farklı şehre düzenlediği gezi turlarının sayısı verilmiştir.
Bu firmada yıllık ortalama 42 tur düzenlendiğine göre D şehrine kaç tur düzenlenmiştir?
A) 37
B) 39
C) 41
D) 43
7-) Tablo: Derslere Göre Alınan Puanlar
Bir bilgi yarışmasına katılan 6. sınıf A ve B şubelerinin Türkçe, Matematik ve İngilizce derslerinden aldıkları puanlar yukarıdaki tabloda verilmiştir.
Her sorunun doğru cevabı 4 puan olduğuna göre şubelerin doğru verdiği soru sayılarının derslere göre dağılımını gösteren grafik aşağıdakilerden hangisidir?
8. Sınıf Veri Analizi Soru Çözümleri
5. Soru: Sütun Grafiği Yorumlama
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Sütun grafikleri; kategorilere ait niceliksel verileri (bu soruda aylık gelir) karşılaştırmak için kullanılır. Grafikte yer almayan değişkenler (örneğin çalışan sayısı, kâr oranı vb.) hakkında kesin bir çıkarım yapılamaz.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
Grafik yalnızca firmaların aylara göre elde ettiği gelir miktarını (Milyon TL) göstermektedir:
- A) Mart ayında her iki firmanın sütun boyu eşit (13\text{ Milyon TL}) olduğundan cevaplanabilir.
- B) Her iki firmanın dört aylık gelirleri toplanarak hangi firmanın daha çok gelir elde ettiği hesaplanabilir.
- C) Her ay için sütunlar arasındaki fark incelenerek farkın en fazla olduğu ay tespit edilebilir.
- D) Grafikte firmaların çalışan sayılarına dair hiçbir veri bulunmamaktadır. Gelirin fazla olması çalışan sayısının az ya da çok olduğunu göstermez.
CEVAP: D) Hangi firmanın çalışanı daha azdır?
6. Soru: Aritmetik Ortalama ile Bilinmeyen Değeri Bulma
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Veri grubunun aritmetik ortalaması bilindiğinde toplam değer şu formülle bulunur:
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Dört Şehre Yapılan Toplam Tur Sayısını Bulma
2016 yılında 4 farklı şehre düzenlenen gezi turlarının ortalaması 42 olarak verilmiştir:
Adım 2 — Bilinen Şehirlerin Tur Sayılarını Toplama
Grafikten A, B ve C şehirlerine ait tur sayıları okunur:
- A şehri: 32
- B şehri: 50
- C şehri: 45
Adım 3 — D Şehrine Ait Tur Sayısını Hesaplama
Toplam tur sayısından bilinen turların toplamı çıkarılır:
CEVAP: C) 41
7. Soru: Tablo Verilerini Sütun Grafiğine Dönüştürme
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Her doğru cevap 4 puan değerindedir. Doğru soru sayısını bulmak için alınan puan 4’e bölünür:
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Şubelerin Derslere Göre Doğru Soru Sayılarını Hesaplama
-
A Şubesi (Koyu Sütun):
- Türkçe: \frac{24}{4} = 6 soru
- Matematik: \frac{8}{4} = 2 soru
- İngilizce: \frac{16}{4} = 4 soru
-
B Şubesi (Açık Sütun):
- Türkçe: \frac{32}{4} = 8 soru
- Matematik: \frac{20}{4} = 5 soru
- İngilizce: \frac{12}{4} = 3 soru
Adım 2 — Grafiklerin İncelenmesi
- A ve B seçeneklerindeki yatay eksen doğru soru sayısını değil, puan değerlerini göstermektedir (yanıltıcıdır).
- C seçeneğinde; Türkçe için A: 6, B: 8; Matematik için A: 2, B: 5; İngilizce için A: 4, B: 3 değerleri tam olarak eşleşmektedir.
CEVAP: C seçeneğindeki grafik
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Tablo puanları, seçenekler ise soru sayılarını sormaktadır. Tablodaki sayıları doğrudan grafikte aramak en yaygın çeldiricidir; mutlaka soru katsayısına (\div 4) bölerek grafiği eşleştiriniz.
