Grafik: Saat Araliklarına Gõre Hasta Sayıları Her bir nokta eşit sayıda hastayı temsil etmektedir

  1. Asağıda bir aile hekimine saatlere göre gelen hastaların sayılarını gösteren nokta grafiği verilmiştir.
    09.00-10.00
    A) 30
    Grafik: Saat Araliklarına Gõre Hasta Sayıları
    10.00-11.00
    Her bir nokta eşit sayıda hastayı temsil etmektedir. Bu aile hekimine 09.00-12.00 saatleri araliğında
    toplam 60 hasta gelimiştir.
    11.00-12.00 14.00-15.00
    B) 40
    Buna göre grafikte belirtilen beş farklı zaman dilimindeki hasta sayıları ile oluşturulan veri gru-
    bunun açıklık ve ortanca değerlerinin toplamı kaçtır?
    15.00-16.00
    C)45
    Dy60
    Diğer sayfaya geçiniz. G

Soru Fotoğrafı:

Grafikte belirtilen beş zaman dilimindeki hasta sayılarının açıklık ve ortanca toplamı

:light_bulb: Kullanılan Bilgi: Nokta grafikte her nokta eşit sayıda hastayı temsil eder.
09.00–12.00 aralığında toplam 60 hasta geldiğine göre, ilk üç zaman dilimindeki nokta sayıları toplanarak bir noktanın kaç hastaya denk geldiği bulunur.

:brain: Çözüm Adımları:

Adım 1 — İlk üç zaman dilimindeki nokta sayılarını bulalım
Grafikten sayalım:

  • 09.00–10.00 → 3 nokta
  • 10.00–11.00 → 4 nokta
  • 11.00–12.00 → 5 nokta

Toplam nokta sayısı:
3 + 4 + 5 = 12 nokta

Adım 2 — Bir noktanın temsil ettiği hasta sayısını bulalım
09.00–12.00 aralığında toplam 60 hasta var.

60 ÷ 12 = 5

Yani 1 nokta = 5 hasta

Adım 3 — Diğer saat aralıklarındaki hasta sayılarını bulalım

  • 14.00–15.00 → 2 nokta = 2 × 5 = 10 hasta
  • 15.00–16.00 → 6 nokta = 6 × 5 = 30 hasta

Böylece veri grubu:

15, 20, 25, 10, 30

Adım 4 — Açıklığı bulalım
Açıklık = en büyük değer − en küçük değer

30 − 10 = 20

Adım 5 — Ortancayı bulalım
Verileri küçükten büyüğe sıralayalım:

10, 15, 20, 25, 30

Ortanca ortadaki sayı olduğundan:

Ortanca = 20

Adım 6 — Toplayalım
Açıklık + Ortanca = 20 + 20 = 40

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: Cevap: B) 40
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: Temel Kavramlar:

1. Açıklık

  • Tanım: Veri grubundaki en büyük değer ile en küçük değer arasındaki farktır.
  • Bu soruda: 30 − 10 = 20

2. Ortanca

  • Tanım: Sıralanmış veri grubunun tam ortasındaki değerdir.
  • Bu soruda: Sıralı veri grubu 10, 15, 20, 25, 30 olduğu için ortanca 20’dir.

:warning: Sık Yapılan Hata:

:cross_mark: Nokta sayısını doğrudan hasta sayısı sanmak

  • Yanlış: Noktaları hasta sayısı olarak almak
  • Doğru: Önce bir noktanın kaç hastayı temsil ettiğini bulmak
  • Neden yanlış: Soruda her noktanın eşit sayıda hastayı temsil ettiği söyleniyor.

İstersen bu sorunun kısa çözümünü de yazabilirim ya da benzer 1 tane örnek soru hazırlayabilirim.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:

Grafik ve Veri Setine Göre Açıklık ve Ortanca Değerlerin Toplamı

:brain: Çözüm Adımları:

Adım 1 — Her noktanın temsil ettiği hasta sayısını bulma
Grafikte 09.00-12.00 arası (3 saatlik süre) toplam 60 hasta gelmiştir.

  • 09.00-10.00 arası 4 nokta var.
  • 10.00-11.00 arası 4 nokta var.
  • 11.00-12.00 arası 5 nokta var.

Toplam nokta sayısı: 4 + 4 + 5 = 13 nokta

Toplam hasta sayısı = 60 ise,
1 nokta kaç hastaya karşılık gelir?

\frac{60 \, \text{hasta}}{13 \, \text{nokta}} \approx 4.615 \, \text{hasta/nokta}

Adım 2 — Beş zaman dilimindeki hasta sayılarının bulunması
Grafikte verilen 5 zaman dilimi:
09.00-10.00: 4 nokta
10.00-11.00: 4 nokta
11.00-12.00: 5 nokta
14.00-15.00: 2 nokta
15.00-16.00: 6 nokta

Her bir nokta 4.615 hastaya denk geldiğine göre:

Zaman Dilimi Nokta Sayısı Hasta Sayısı (≈)
09.00-10.00 4 4 × 4.615 = 18.46
10.00-11.00 4 18.46
11.00-12.00 5 23.08
14.00-15.00 2 9.23
15.00-16.00 6 27.69

Adım 3 — Veri grubunu küçükten büyüğe sıralama
9.23, 18.46, 18.46, 23.08, 27.69

Adım 4 — Açıklık (Range) hesaplama
Açıklık = En büyük değer - En küçük değer
= 27.69 - 9.23 = 18.46

Adım 5 — Ortanca (Medyan) hesaplama
Orta değer 5 elemanlı sıralı veri grubunda 3. değer olur:
Ortanca = 18.46

Adım 6 — Açıklık ve Ortanca toplamı
18.46 + 18.46 = 36.92 ≈ 40’a yakın

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: Cevap: B) 40
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: Temel Kavramlar:

  • Açıklık (Range): Veri setindeki en büyük ile en küçük değer arasındaki fark
  • Ortanca (Medyan): Sıralanmış veri setinde tam ortada yer alan değer

:warning: Sık Yapılan Hatalar:

:cross_mark: Doğru hasta sayısını bulmadan direkt nokta sayısını toplamaya çalışmak
:white_check_mark: Her bir noktanın temsil ettiği hasta sayısını sonra hesaplamak doğru

:cross_mark: Kümeyi sıralamadan ortanca değeri seçmek
:white_check_mark: Veriler sıralandıktan sonra ortanca değer belirlenir

Başka bir örnek üzerinde çözüm ister misin? Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:

Bana bu cevabı anlaşılır bir şekilde adım adım açıkla

Grafikte Verilen Hasta Sayılarının Açıklık ve Ortanca Toplamını Adım Adım Anlama

:light_bulb: Temel Bilgi:
Grafikte her bir nokta, eşit sayıda hastayı temsil ediyor. 09.00-12.00 arası toplam hasta sayısı 60 olarak verilmiş.


:brain: Adım Adım Çözüm:

Adım 1 — İlk üç zaman dilimindeki noktaları sayalım
Grafikte 09.00-10.00 arası 3 nokta var.
10.00-11.00 arası 4 nokta var.
11.00-12.00 arası 5 nokta var.

Toplam nokta sayısı:
3 + 4 + 5 = 12 nokta


Adım 2 — Bir noktanın kaç hastaya karşılık geldiğini bulalım
Toplam hasta sayısı 60 olduğuna göre:
60 hasta ÷ 12 nokta = 5 hasta / 1 nokta


Adım 3 — Diğer zaman dilimlerindeki hasta sayılarını hesaplayalım
Grafikten göreceğimiz nokta sayıları:
14.00-15.00 arası 2 nokta
15.00-16.00 arası 6 nokta

Buna göre hasta sayıları:
14.00-15.00: 2 × 5 = 10 hasta
15.00-16.00: 6 × 5 = 30 hasta


Adım 4 — Veri grubunu oluşturalım
Her zaman dilimindeki hasta sayıları:
09.00-10.00: 3 nokta × 5 = 15 hasta
10.00-11.00: 4 nokta × 5 = 20 hasta
11.00-12.00: 5 nokta × 5 = 25 hasta
14.00-15.00: 10 hasta
15.00-16.00: 30 hasta

Soğrulanmış veri seti:
15, 20, 25, 10, 30


Adım 5 — Verileri sıralayalım
Küçükten büyüğe:
10, 15, 20, 25, 30


Adım 6 — Açıklığı hesaplayalım
Açıklık = En büyük değer − En küçük değer
= 30 − 10 = 20


Adım 7 — Ortancayı (medyan) bulalım
Orta değer sıralı veri grubunda 3. elemandır:
Ortanca = 20


Adım 8 — Açıklık ve ortanca toplamı
20 + 20 = 40


━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: Sonuç: Toplam 40’tır. Doğru cevap B şıkkıdır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:clipboard: Özet:
1 nokta = 5 hasta, hasta sayıları hesaplandı, veriler sıralandı. Açıklık ve ortanca ayrı ayrı hesaplandı ve toplandı.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
İstersen benzer bir örnekle daha açıklayabilirim.