Görseldeki Matematik Sorularının Ayrıntılı Çözümleri
Görselde paylaştığın üç farklı matematik sorusunu (ters orantı, yüzde problemleri ve uzunluk hesaplama) adım adım çözelim.
Soru 18: Ters Orantı Problemi
Soru: a ile b ters orantılıdır. a = 32 olduğunda b = 6 ise, b = 24 olduğunda a kaçtır?
KULLANILAN FORMÜL:
İki çokluk ters orantılı ise çarpımları sabittir (k):
a \times b = k
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Orantı Sabitini (k) Bulma
Verilen ilk değerleri çarparak sabit sayımızı bulalım:
a = 32 ve b = 6 ise;
32 \times 6 = 192
Yani bu soruda a \times b her zaman 192 olmalıdır.
Adım 2 — Bilinmeyen a Değerini Hesaplama
b = 24 olduğunda çarpımın yine 192 olması gerekir:
a \times 24 = 192
a = \frac{192}{24}
a = 8
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) 8
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Soru 19: Enstrüman Sayısı (Yüzde Problemi)
Soru: Gitar sayısı 25, bağlama sayısı 26’dır. Keman sayısı ise toplam enstrüman sayısının %32’si kadardır. Buna göre keman sayısı kaçtır?
KULLANILAN FORMÜL:
Toplam Yüzde (100\%) = Diğerlerinin Yüzdesi + Kemanın Yüzdesi
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Keman Dışındaki Enstrümanların Yüzdesini Bulma
Keman sayısı toplamın \%32’si ise, gitar ve bağlamanın toplamı:
\%100 - \%32 = \%68
Adım 2 — Gitar ve Bağlama Toplam Sayısını Bulma
25 \text{ (Gitar)} + 26 \text{ (Bağlama)} = 51 \text{ adet}
Bu 51 adet enstrüman, toplamın \%68’ine denk gelmektedir.
Adım 3 — Toplam Enstrüman Sayısını Bulma
\%68’i 51 olan sayıyı bulalım:
\frac{51 \times 100}{68} = 75 \text{ (Toplam enstrüman)}
Adım 4 — Keman Sayısını Hesaplama
Keman sayısı toplamın \%32’siydi:
75 \times \frac{32}{100} = 24 \text{ adet}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) 24
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Soru 20: Çivi ve Tahta Kalınlığı (Yüzde ve Uzunluk)
Soru: 120 mm uzunluğundaki bir çivinin \%27,5’i tahta içerisinde kalmıştır. Tahtanın kalınlığı x mm olduğuna göre x kaçtır?
KULLANILAN FORMÜL:
Tahta İçindeki Kısım = Çivi Uzunluğu \times Yüzde Oranı
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Yüzdeyi Sayıya Çevirme
Çivinin tahta içinde kalan kısmını hesaplayalım:
120 \times \frac{27,5}{100}
Adım 2 — İşlemi Yapma
120 \times 0,275 = 33 \text{ mm}
Görselde çivinin tahtanın tam içinden geçtiği (bir ucundan girip diğerinden sınırda kaldığı) görülmektedir. Bu durumda tahtanın kalınlığı x, çivinin içeride kalan kısmına eşittir.
x = 33 \text{ mm}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) 33
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Ters Orantı
- Tanım: Bir çokluk artarken diğerinin aynı oranda azalmasıdır.
- Bu problemde: b değeri 4 katına çıktığı için (6 \rightarrow 24), a değeri 4 kat azalmıştır (32 \div 4 = 8).
2. Yüzde Hesaplama
- Tanım: Bir bütünün 100 eş parçaya bölünmüş halidir.
- Bu problemde: Kemanın payı çıkarıldığında kalan kısmın sayısal değeri üzerinden bütüne gidilmiştir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Orantı Türünü Karıştırmak
- Yanlış: Ters orantı sorusunu doğru orantı gibi çözmek (a/b = k demek).
- Doğru: Ters orantıda değerler çarpılır, doğru orantıda bölünür.
Bu çözümlerde anlamadığın veya farklı bir yöntemle anlatmamı istediğin bir kısım var mı?