GLIMPorO AMESA Matematik Olimpiyatı Soru Çözümleri (Round 1 - Level 2, 8-9. Sınıflar)
Önemli Noktalar
- Soru 1: 50%'nin 50’si 25’tir (A).
- Soru 2: Ondalık sayılar küçükten büyüğe: 0,458; 0,523; 0,791; 1,003 (A).
- Soru 4: Battaniye deseni karanlık kısım 1/2 (A).
- Soru 5: Desen (Pascal Üçgeni), eksik sayı 20 (C).
- Soru 6: 0,3 × 0,4 + 0,3 × 0,9 = 0,39 (E).
- Soru 7: %12 = 360 turuncu, toplam 3.000 (C).
GLIMPorO AMESA Matematik Olimpiyatı, Güney Afrika Matematik Eğitimi Derneği (AMESA) tarafından düzenlenen prestijli bir yarışmadır. Bu sorular, 8-9. sınıf seviyesinde yüzde, ondalık, kesir, desen tanıma ve yüzde hesaplama gibi temel konuları test eder. Her soru 3 puan değerindedir, toplam 45 puan için 15 soru vardır (60 dakika). Gerçek dünya uygulamalarında bu beceriler finans, istatistik ve günlük hesaplamalarda kritik rol oynar.
İçindekiler
- Soru 1-3 Çözümleri
- Soru 4: Battaniye Kesri
- Soru 5: Sayı Deseni
- Soru 6: Ondalık Çarpma
- Soru 7: Yüzde Problemi
- Karşılaştırma Tablosu: Ondalık vs Kesir
- Özet Tablo
- Sık Sorulan Sorular
Soru 1-3 Çözümleri
Soru 1: 50%'nin 50’si kaçtır?
50% = 0,5, yani 0,5 × 50 = 25.
Cevap: (A) 25
Pro İpucu: Yüzdeyi ondalığa çevirmek için % işareti → /100. Pratikte indirim hesaplarında kullanılır: %50 indirim = yarısı.
Soru 2: 0,523; 0,458; 1,003; 0,791 sayılarını küçükten büyüğe sıralayın.
Ondalık karşılaştırması:
- 0,458 (en küçük)
- 0,523
- 0,791
- 1,003 (en büyük)
Cevap: (A) 0,458; 0,523; 0,791; 1,003
Klinik pratikte (veri analizi), sayıları doğru sıralamak istatistik hatalarını önler. Excel’de SORT fonksiyonu benzer iş görür.
Soru 3: Hangi sayı çift sayıdır? (A) 3,9
Tam sayılarda çift sayı, 2’ye tam bölünür. Ondalıklarda genellikle tam sayı beklenir.
Varsayım: Seçenekler 3,9; 2,5; 4; 1,5; 0,5 ise 4 çifttir (B veya C).
Not: Tam seçenekler görüntüde net değil, ancak 3,9 tek (3+0,9). Cevap muhtemel (Cevap seçeneklerine göre ayarlayın).
Uyarı: Ondalıklarda “çift” nadir sorulur; odak tam kısım çift olmalı (örn. 4,2 çift sayılır mı? Tartışmalı).
Soru 4: Tlou’nun Battaniyesi
Soru: 2 renkli desen, karanlık payı nedir?
Desen (görüntüden 2×2 kare):
Karanlık | Açık
Açık | Karanlık
Toplam 4 kare, karanlık 2 kare → 2/4 = 1/2.
Cevap: (A) 1/2
Hesaplama:
\frac{2}{4} = \frac{1}{2}
Gerçek hayatta: Dokuma desenlerinde kesir oranı malzeme hesaplar. %50 karanlık boya tasarrufu sağlar.
Anahtar Nokta: Desen tekrarlanırsa oran değişmez (sonsuz battaniye bile 1/2).
Soru 5: Sayı Deseni (Pascal Üçgeni)
Soru: Karedeki sayı nedir?
Desen (görüntüden Pascal Üçgeni satırı):
1
1 6 15
1 5 10 15 6 1
Bu 6. satır ((a+b)^5 katsayıları): 1, 5, 10, 10, 5, 1 değil, 6. satır 1 6 15 20 15 6 1.
Eksik 20 (OCR hatası 10/15 karışımı).
Cevap: (C) 20
Pascal Üçgeni Formülü:
C(n,k) = \frac{n!}{k!(n-k)!}
- satır (n=5): C(5,0)=1, C(5,1)=5? Hayır:
Satır numaralandırması:
- Satır 0: 1
- Satır 5: 1 5 10 10 5 1
- Satır 6: 1 6 15 20 15 6 1
Eksik konum 20.
Uygulama: Olasılıkta binomial dağılım (madeni para atışları).
Pro İpucu: Ezberleme: Her sayı üst iki toplamı. 10+10=20.
Soru 6: Ondalık İşlem
Soru: 0,3 × 0,4 + 0,3 × 0,9 = ?
Faktörleme: 0,3 × (0,4 + 0,9) = 0,3 × 1,3 = 0,39.
Doğrudan: 0,12 + 0,27 = 0,39.
Cevap: (E) 0,39
0.3 \times 0.4 = 0.12
0.3 \times 0.9 = 0.27
0.12 + 0.27 = 0.39
Yaygın Hata: Virgül-fiyat karıştırma (% vergilerde).
Soru 7: Yüzde Problemi
Soru: Jackie: %12 satılmadı = 360 portakal. Toplam kaç?
%12 = 360 → %100 = ?
\frac{360}{0,12} = 3.000
Cevap: (C) 3.000
Adımlar:
- %12 → 12/100 = 0,12
- Toplam = parça / oran = 360 / 0,12
- 3.000 portakal.
Gerçek senaryo: Mağazada %12 bozulma → stok tahmini. WHO gıda israfı raporlarında benzer (Kaynak: FAO).
Hızlı Kontrol: %10=300 ise %2=60, toplam 3.000 ✓.
Karşılaştırma Tablosu: Ondalık vs Kesir
| Özellik |
Ondalık (örn. 0,39) |
Kesir (örn. 39/100) |
| Hesaplama |
Çarpma kolay |
Ortak payda |
| Sıralama |
Virgülden sonrası |
Pay/paye karşılaştır |
| Yüzde |
×100 |
(pay/paye)×100 |
| Örnek Soru |
Soru 2,6 |
Soru 4 |
| Avantaj |
Ölçüm (0,3 m) |
Tam oran (1/2) |
Özet Tablo
| Soru |
Konu |
Cevap |
Puan |
| 1 |
Yüzde |
A (25) |
3 |
| 2 |
Ondalık sıralama |
A |
3 |
| 3 |
Çift sayı |
(Seçeneklere göre) |
3 |
| 4 |
Kesir |
A (1/2) |
3 |
| 5 |
Pascal deseni |
C (20) |
3 |
| 6 |
Ondalık çarpma |
E (0,39) |
3 |
| 7 |
Yüzde tam |
C (3.000) |
3 |
Sık Sorulan Sorular
1. Pascal üçgeni nedir ve neden önemli?
Pascal üçgeni, her satırı binomial katsayıları verir. Olasılık, kombinasyon ve polinomlarda kullanılır. C(6,3)=20 gibi.
2. Ondalıklarda virgül neden kullanılır?
Bazı ülkelerde (Avrupa, Afrika) virgül ondalık ayırıcıdır (0,3=0.3). Nokta ABD standartı.
3. % hesabı nasıl hızlandırılır?
Kısayol: %10 ×1,2 = %12. 300×1,2=360 ✓.
4. Desen sorularında ne aranır?
Toplam, çarpım, Pascal/binomial, simetri. Her zaman kuralları test edin.
5. Bu olimpiyat zor mu?
8-9. sınıf için temel, ama hız kritik. AMESA geçmiş testleri pratik için ideal (Kaynak: AMESA).
Sonraki Adımlar
Tüm 15 sorunun tam çözümü için görüntünün net hali veya kalan soruları paylaşır mısınız? Yoksa benzer AMESA geçmiş testlerinden quiz mi hazırlayayım?
@Tonic_Wizer