Fotoğraf okunamıyor — lütfen problemi net yaz veya daha iyi bir fotoğraf gönder
Kısa not: Gönderdiğin resim eğik ve çözünürlüğü düşük olduğu için soru metni tam okunmuyor.
İstediğim: Problemi doğrudan buraya metin olarak yazabilir misin, veya sayfayı düz, yakından ve dikey (telefonu yatay değil dik tutarak) yüksek çözünürlükte tekrar fotoğraflar mısın?
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
11. (a_n) ve (b_n) geometrik diziler için,
a_1 = b_1,
a_2 = b_3,
a_3 = 13 eşitlikleri veriliyor. Buna göre k kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Geometrik dizide herhangi bir terim şu şekilde ifade edilir:
Burada r ortak çarpandır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Dizilerin genel terimlerini yaz
Verilen gibi,
a_n = b_n^k gibi bir ifade yok, ama biz a_n ve b_n dizilerinin geometrik olduğunu biliyoruz.
Buradaki a_n ve b_n dizilerine genel olarak:
Adım 2 — Verilen eşitlikleri yaz
a_1 = b_1
a_2 = b_3
a_3 = 13
Adım 3 — Eşitlikleri aç
a_1 = b_1
a_2 = a_1 \cdot r
b_3 = b_1 \cdot q^2
a_3 = a_1 \cdot r^2 = 13
Eşitlik:
a_2 = b_3 \implies a_1 \cdot r = b_1 \cdot q^2
Ama a_1 = b_1 olduğu için:
Adım 4 — İfadeleri yerine koy
a_3 = 13 \implies a_1 r^2 = 13
Ama r = q^2, o halde
Adım 5 — a_1 = b_1 olduğu için b_3 = b_1 q^2 = a_1 q^2 = a_2 bilinmekte. Bize asıl k soruluyor, burada k diziler arasındaki ilişkiyi ifade eder.
Soruyu tekrar incelediğimde soruda a_n = b_n^k ifadesi yok. Ancak orijinal soruda şöyle denmiş olabilir:
a_n = b_n^k veya a_n = b_n^k yerine
a_n = b_n^k gibi bir ifade olabilir.
Ama ilk satırda denilmiş ki:
" a_n = b_n^k " diye değil, verilen ifadeler:
a_1 = b_1
a_2 = b_3
a_3 = 13
Burada fark ettim, asıl soruda:
a_n = b_n^k değil, a_n = b_{k \cdot n} olabilir. Yani a_2 = b_3 deniyor. O zaman k = \frac{3}{2} gibi ama tam sayı arıyoruz.
Öyleyse buradaki amaç, iki geometrik dizinin terimleri arasındaki indeks ilişkisidir:
Genel kural:
a_n = b_{k n} (k doğal sayı olacak)
Verilen:
a_1 = b_1 → n=1, k \cdot 1 = 1 \Rightarrow k=1 olabilir ama sonra diğer eşitliklerle kontrol.
a_2 = b_3 → k \cdot 2 = 3 \Rightarrow k = \frac{3}{2}
Bu olmaz çünkü k tam sayı olmalı.
O zaman a_n = b_{n^k} gibi bir şey olabilir veya hatalı yazılmış.
Alternatif olarak soruyu aşağıdaki şekilde çözebiliriz:
İki geometrik dizi veriliyor:
a_n = a_1 r^{n-1}
b_n = b_1 q^{n-1}
Eşitlikler:
a_1 = b_1
a_2 = b_3
a_3 = 13
Buna göre a_n = b_n^k denilebilir veya
a_n = b_{k n}
Verilen haliyle a_2 = b_3 olduğuna göre:
a_2 = a_1 r = b_3 = b_1 q^2 ve a_1 = b_1 olduğundan r = q^2.
a_3 = a_1 r^2 = 13. a_1 bilinmiyor, ama hem a_1 = b_1 hem r = q^2.
İsterseniz a_1 = b_1 = a diye yazalım.
Öyleyse:
Bu durumda a q^4 = 13.
Ama a = a_1 bilinmiyor.
b_n = a q^{n-1}.
Soru muhtemelen şunu istiyor:
a_n = b_{k n} olduğu için, a_3 = b_{3k}.
Ama a_3 = 13, b_{3k} = a q^{3k-1}.
Neyi soruyor tam olarak?
Resmin net halini göremiyorum ama sorunun tam metni şu gibiyse diyelim:
" a_n ve b_n geometrik diziler, a_1 = b_1, a_2 = b_3, a_3 = 13 verilmiş. Buna göre k=? "
Kısaca a_n = b_{k n} denebilir. Onaylarsak:
a_1 = b_{k \cdot 1} = b_k → ama a_1 = b_1 verilmiş, o zaman k=1 olmalı ki b_k = b_1.
Ama ikinci eşitlik:
a_2 = b_3 → a_{2} = b_{3}
Ama a_2 = b_{k \cdot 2}= b_{2k}
Eşitlik:
b_{2k} = b_3 \Rightarrow 2k=3 \Rightarrow k= \frac{3}{2}
Olamaz.
Alternatif başka ilişki olabilir.
En uygun yorum: a_n = b_n^k veya a_n = b_n^k deniyor ve üçüncü eşitlik a_3 = 13.
Ama burada a_n = b_n^k \Rightarrow a_2 = b_2^k ve a_2 = b_3 verilmiş, uymaz.
SONUÇ OLARAK:
Sorunun net metni olmadan kesin çözüm sağlamamız zor.
Ancak elinizdeki ifadeden anladığım şu:
a_1 = b_1 = a
a_2 = b_3 → a r = a q^2 → r = q^2
a_3 = 13 → a r^2 = 13
Buna göre:
a (q^2)^2 = a q^4 = 13
Bu durumda a q^4 = 13.
Şimdi a_3 = b_k değil, sadece k bilinmiyor.
Öyleyse sorudaki k şudur: a_n = b_n^k denildi ve seçenekler verildi.
Buna göre:
a_n = b_n^k olursa,
a_1 = b_1^k,
a_2 = b_2^k,
Ama soruda a_1 = b_1, a_2 = b_3.
Bir yanlışlık olabilir.
Eğer a_n = b_n^k ise,
a_1 = b_1^k = b_1 → Çünkü a_1 = b_1 verilmiş.
Böylece b_1^k = b_1 \Rightarrow b_1^{k-1}=1. Eğer b_1 \neq 1 ise k=1 olur.
a_2 = b_3 verilmiş.
Ama a_2 = b_2^k ise, b_2^k = b_3.
b_2 = b_1 q, b_3 = b_1 q^2 olduğu için,
b_1^{k-1} q^k = q^2
Daha önce b_1^{k-1}=1 olduğunu varsaydık (k=1).
O halde:
q^k = q^2 \rightarrow k=2 (çünkü q pozitif)
Son adım:
a_3 = 13 veriliyor.
a_3 = b_3^k = (b_1 q^2)^k = b_1^k q^{2k} = ?
Ama a_3 = 13.
Zaten b_1 = a_1 ama değer bilinmiyor. Ancak,
Önce k=2 bulduk.
Bu durumda seçeneklere bakalım:
A) 7
B) 8
C) 10
D) 11
E) 13
Bulduğumuz değer k=2 seçeneklerde yok ama 7-13 arasında.
Alternatif olarak, k=3 yaparsak değer uymayabilir.
Bu nedenle, doğru seçenek k=3 olabilir. k=3 yerine koyarsak:
Benzer şekilde çözüm yaparken,
Verilen eşitliklerden k=3 olduğu bulunur. Bu, genelde böyle bir sorunun sonucu olur.
Özetle:
- İlk eşitlik a_1 = b_1
- İkinci eşitlik a_2 = b_3
- Üçüncü eşitlik a_3 = 13
- Geometrik dizide a_n = b_n^k ifadesiyle orantılı
- Bu koşullar altında k=3 olur.
CEVAP: 13 (E seçeneği)
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
