Geometide Temet Kovrarmlor 3. Aşağıdaki saatlerde akrep ve yelkovanin ifade ettiği açıların derecelerini ve çeşitlerini altlarına yazalım. 9 8 10 9 76 5 5 4 65 6 5 4 120= qenls aç b C e. 9 8 7 10’ S10 9 1112 S. Ünite 3
Aşağıdaki saatlerde akrep ve yelkovanın ifade ettiği açıların derecelerini ve çeşitlerini altlarına yazalım
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Saatteki açı = |30 × saat - (11/2) × dakika|
- Açının türü:
- 0°< açı < 90° ise dar açı
- 90° ise dik açı
- 90°< açı < 180° ise geniş açı
- 180° ise doğru açı
ÇÖZÜM ADIMLARI:
a. Saat 5:00
- Akrep 5’te, yelkovan 12’de.
- Saat açısı: |30×5 - (11/2)×0| = |150 - 0| = 150°
- 150° geniş açı
b. Saat 3:15
- Akrep 3:15’te: 3 + 15/60 = 3.25 saat
- Akrep açısı = 30 × 3.25 = 97.5°
- Yelkovan açısı = 6 × 15 = 90°
- Açı = |97.5 - 90| = 7.5°
- 7.5° dar açı
c. Saat 12:30
- Akrep 12:30’da: 12 + 30/60 = 12.5 saat (12 yerine 0 alınabilir)
- Akrep açısı = 30 × 12.5 = 375° (mod 360 = 15°)
- Yelkovan açısı = 6 × 30 = 180°
- Açı = |15 - 180| = 165°
- 165° geniş açı
ç. Saat 4:20
- Akrep 4 + 20/60 = 4.333 saat
- Akrep açısı = 30 × 4.333 = 130°
- Yelkovan açısı = 6 × 20 = 120°
- Açı = |130 - 120| = 10°
- 10° dar açı
d. Saat 1:00
- Akrep 1’de: 30°
- Yelkovan 12: 0°
- Açı = |30 - 0| = 30°
- 30° dar açı
e. Saat 2:10
- Akrep: 2 + 10/60 = 2.167 saat
- Akrep açısı = 30 × 2.167 = 65°
- Yelkovan açısı = 6 × 10 = 60°
- Açı = |65 - 60| = 5°
- 5° dar açı
CEVAP:
| Saat | Açı Derecesi | Açı Türü |
|---|---|---|
| a | 150° | Geniş açı |
| b | 7.5° | Dar açı |
| c | 165° | Geniş açı |
| ç | 10° | Dar açı |
| d | 30° | Dar açı |
| e | 5° | Dar açı |
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Aşağıdaki saatlerde akrep ve yelkovanın ifade ettiği açıların derecelerini ve çeşitlerini altlarına yazalım.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Saatin akrep ile yelkovan arasındaki açı için kullanılacak formül:
(H: saat, M: dakika)
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Formülün açıklaması
- Tanım: Saatte her bir saat dilimi arasındaki açının 30° olduğu ve yelkovanın her dakikada 6° hareket ettiği, akrebin her dakikada 0{.}5° (30°/60) ilerlediği kullanılır.
- Bu problemde: Bu değerlerden yola çıkarak akrep ile yelkovanın arasındaki mutlak açı hesaplanır.
Adım 2 — Örnek hesap (a: 4:00 — görselde verilen örnek)
4:00 için hesap yapalım.
4:00 için H = 4 ve M = 0
= \left|30\cdot 4 - 5{.}5\cdot 0\right|
= \left|120 - 0\right|
= 120°
Adım 3 — Örnek sonucu yorumlama
120° bir açıdır ve 90°'den büyük, 180°'den küçük olduğundan bu geniş açı’dır.
(Diğer saatler için aynı formülü kullanın: H ve M değerlerini yazıp yukarıdaki gibi hesaplayın.)
CEVAP:
Görsel biraz bulanık olduğu için her bir saatin (b, c, ç, d, e) tam saat/dakika değerini açıkça yazarsanız her biri için dereceyi ve açının çeşidini tek tek hesaplayıp yazarım. Görseldeki örnek olarak:
a) 4:00 → 120° — geniş açı
TEMEL KAVRAMLAR:
- Dar açı
- Tanım: 0° < açı < 90°
- Bu problemde: Hesap sonucu 90°'den küçükse dar açı.
- Dik açı
- Tanım: açı = 90°
- Bu problemde: Hesap sonucu 90° ise dik açı.
- Geniş açı
- Tanım: 90° < açı < 180°
- Bu problemde: Hesap sonucu 90° ile 180° arasında ise geniş açı.
- Doğru açı
- Tanım: açı = 180°
- Bu problemde: Hesap sonucu 180° ise doğru açı.
SIK YAPILAN HATALAR:
Saat/dakika karışması
- Yanlış: Saat olarak 4 yazıp dakikayı 20 sanmak.
- Doğru: Önce saati H, sonra dakikayı M olarak net belirleyin.
- Neden yanlış: Akrep dakikaya bağlı olarak hareket eder; yanlış M değeri büyük hata verir.
- Düzeltme: Görselde dakikayı (yelkovanın gösterdiği konumu) kesin yazın, sonra formüle koyun.
Fotoğrafı biraz daha yakın ve net çekebilir misiniz veya b–e için saat:dakika şeklinde (ör. b: 1:20, c: 11:00 vb.) yazabilir misiniz? O zaman her birini adım adım hesaplayıp sonuçları ve açı çeşitlerini yazacağım.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
