Soru:
Fatma Öğretmen tahtaya bir doğal sayı ile ilgili bazı bilgileri yazmıştır:
- En küçük asal çarpanı 5’tir.
- Üç farklı asal çarpanı vardır.
- Üç basamaklıdır.
Buna göre Fatma Öğretmen’in yazdığı doğal sayı en az kaçtır?
A) 105 B) 125 C) 245 D) 385
Table of Contents
1. Sorunun Anlaşılması
- Kısıt 1: En küçük asal çarpan 5’tir → 2 veya 3 sayıları bölünemez.
- Kısıt 2: Tam olarak 3 farklı asal çarpanı vardır.
- Kısıt 3: Sonuç 3 basamaklı bir doğal sayıdır (100 ≤ n ≤ 999).
2. Çözüm Adımları
- En küçük asal çarpanın 5 olması, sayıdaki asal çarpanların tümünün ≥ 5 olduğunu gösterir.
- Üç farklı asal çarpan kullanacağız; bunların en küçüğünün 5 olduğunu biliyoruz.
- Sırasıyla en küçük üç asal sayıdan devam ederek çarpımı alalım:
- 5, 7 ve 11 → n = 5 \times 7 \times 11 = 385
- Eğer bir sonraki asal olan 13’ü denersek:
- 5, 7 ve 13 → n = 5 \times 7 \times 13 = 455 (455 > 385 ve hâlâ 3 basamaklı, ancak daha büyük)
- Başka kombinasyonlar (5, 11, 13), (5, 7, 17) vb. sayıyı daha da büyütür.
Dolayısıyla en küçük üç basamaklı, küçük asal çarpanı 5 ve 3 farklı asal çarpanı olma şartlarını sağlayan sayı 385’tir.
3. Sonuç
Doğru cevap D) 385.
4. Özet Tablosu
| Adım | Seçilen Asal Çarpanlar | Çarpım (n) | Açıklama |
|---|---|---|---|
| En küçük üç asal çarpanı denedik | 5, 7, 11 | 385 | 100 ≤ 385 ≤ 999, 3 farklı asal, en küçük asal 5 |
| Bir üst kombinasyon (kontrol amacıyla) | 5, 7, 13 | 455 | 385’ten büyük |
| Diğer kombinasyonlar | – | > 385 | Artarak devam ediyor |
Fatma Öğretmenin Tahtaya Yazdığı Doğal Sayı ile İlgili Soru
Soru:
Fatma Öğretmen tahtaya bir doğal sayı ile ilgili şu bilgileri yazmıştır:
- En küçük asal çarpanı 5’tir.
- Üç farklı asal çarpanı vardır.
- Üç basamaklıdır.
Buna göre; Fatma Öğretmenin tahtaya yazdığı doğal sayı en az kaçtır?
Seçenekler:
A) 105
B) 125
C) 245
D) 385
Cevap ve Çözüm Adımları
1. Verilen bilgileri analiz edelim:
- En küçük asal çarpanı 5: Sayıyı bölen en küçük asal sayı 5 demektir.
- Üç farklı asal çarpanı var: Bu sayı 3 farklı asal sayının çarpımı olmalı.
- Üç basamaklı bir sayı: Sayı 100 ile 999 arasında.
2. En küçük asal çarpanı 5 ise, asal çarpanlar 5 ve ondan büyük diğer 2 farklı asal sayı olmalı.
Asal sayılara bakalım:
2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, …
En küçük asal çarpan 5 olduğuna göre, sayı asal çarpanları arasında 2 veya 3 olamaz. Çünkü 2 veya 3 küçük olduğu için olsaydı en küçük asal çarpan onlar olurdu.
Bu durumda, asal çarpanlar şunlardan olmalı:
- 5 (kesin var)
- 7 veya daha büyük bir asal sayı
- 11 veya daha büyük bir asal sayı (mümkün olan en küçük)
3. En küçük olacak sayıyı bulalım.
Üç farklı asal sayıdan oluşan ve en küçüğü 5 olan sayı en küçük olacak:
5 \times 7 \times 11 = 385
4. Şıklara bakalım:
| Seçenek | Sayı | Asal Çarpanları | En Küçük Asal Çarpan | 3 Asal Çarpan mı? | 3 Basamaklı mı? | Uygun mu? |
|---|---|---|---|---|---|---|
| A | 105 | 3,5,7 | 3 | 3 | Evet | Hayır (*) |
| B | 125 | 5 (5^3) | 5 | 1 (sadece 5) | Evet | Hayır |
| C | 245 | 5,7,7 | 5 | 2 | Evet | Hayır |
| D | 385 | 5,7,11 | 5 | 3 | Evet | Evet |
(*) 105 sayısında 3 en küçük asal çarpan olduğu için soru şartına uymuyor.
Sonuç:
Fatma Öğretmenin tahtaya yazdığı doğal sayı en az 385’tir.
Özet Tablosu
| Şartlar | Çözüm Adımı | Sonuç |
|---|---|---|
| En küçük asal çarpan 5 | 2, 3 asal çarpan olamaz | En küçük asal çarpan 5 |
| Üç farklı asal çarpan | 5, 7, 11 asal sayılar alınır | 3 asal çarpan (5,7,11) |
| Üç basamaklı sayı olmalı | 5 \times 7 \times 11=385 | 385 uygun |
| En küçük sayı isteniyor | En küçük asal çarpanlar ile çarpım | 385 |
Cevap: D) 385
