- : R R tanımli, (X)-x+k fonkslyonu için f(9) 14 eşltlğl verillyor. Buna göre, 1(25) değerl kaçtır? A) 9 B) 11 C) 16 D) 17 E) 20
!Resim [Link Silindi]
!Resim [Link Silindi]
f(x) = √x + k şeklinde tanımlı fonksiyon için f(9) = 14 koşuluyla f(25) değeri 16’dır. Bu, kök fonksiyonunun temel özelliği ve sabit k değerinin belirlenmesiyle doğrudan hesaplanır. YKS TYT’de benzer sorular, fonksiyonların lineer olmayan kısımlarını anlamayı test eder.
f: ℝ → ℝ tanımlı fonksiyon, f(x) = √x + k şeklinde verilmiş. Burada √x, x’in karekökünü gösterir ve k sabit bir sayıdır. Fonksiyonun tanım kümesi x ≥ 0 olmalıdır, çünkü karekök negatif sayılarda gerçek sayılarda tanımlı değildir (gerçek sayılar kümesi için).
Verilen: f(9) = 14.
Bu, √9 + k = 14 denklemine karşılık gelir. √9 = 3 olduğundan, 3 + k = 14 ve k = 11 bulunur.
YKS TYT bağlamında, bu tür sorular fonksiyonların yerine koyma ve sabit belirleme becerisini ölçer. Pratikte, mühendislikte mesafe veya hız hesaplarında benzer kök ifadeleri kullanılır (örneğin, √(x² + y²)).
Pro İpucu: Karekök fonksiyonu her zaman pozitif sonuç verir (√x ≥ 0), bu yüzden k negatif olabilir ama burada pozitif çıkmıştır.
f(9) = √9 + k = 14
√9 = 3 (çünkü 3² = 9)
3 + k = 14
k = 14 - 3 = 11
f(25) = √25 + k
√25 = 5 (çünkü 5² = 25)
f(25) = 5 + 11 = 16
Matematiksel olarak:
Uyarı: Tanım kümesini unutmayın; x < 0 için fonksiyon gerçek sayılarda tanımlı olmaz. YKS’de bu tür hatalar puan kaybettirir.
Bu çözüm, 2024 YKS TYT Matematik müfredatındaki “Fonksiyonlar” ünitesine uyar (MEB kaynakları). Gerçek hayatta, bu yapı finansal modellerde (örneğin, bileşik faizde kök ifadeler) benzer şekilde kullanılır.
| Unsur | Detay |
|---|---|
| Fonksiyon | f(x) = √x + k |
| Verilen | f(9) = 14 |
| k Hesabı | k = 14 - √9 = 14 - 3 = 11 |
| f(25) | √25 + 11 = 5 + 11 = 16 |
| Doğru Seçenek | C) 16 |
| Tanım Kümesi | x ≥ 0 |
1. k negatif olsaydı ne olurdu?
k negatif çıkabilirdi, ancak burada pozitif. Örneğin k = -2 olsaydı f(25) = 5 - 2 = 3 olurdu. YKS’de işaret hatalarına dikkat edin.
2. √x’in değeri nasıl hesaplanır?
√x, x’in pozitif kareköküdür. 9 için 3, 25 için 5. Negatif kökler karmaşık sayılarda geçerlidir ama gerçek sayılarda sadece pozitif alınır.
3. Bu fonksiyon lineer mi?
Hayır, √x nedeniyle non-lineer (eğri grafik). Lineer olsaydı f(x) = mx + b şeklinde olurdu.
Bu soruyu çözdük, şimdi benzer bir fonksiyon problemi çözmek ister misin, yoksa YKS TYT için fonksiyonlar konusundan bir quiz mi hazırlayayım?
Fonksiyon f(x) = \sqrt{x} + k olduğuna göre, f(9) = \sqrt{9} + k = 3 + k olur. Verilen bilgiye göre f(9) = 14 ise:
Buna göre, f(25) = \sqrt{25} + k = 5 + 11 = 16 bulunur. Doğru cevap C) 16.
Fonksiyon tanımı:
Verilen eşitlik:
Buradan:
Fonksiyon artık:
İstenen değer:
Bu tip fonksiyon problemlerinde bilinmeyen sabiti bulmak için verilen fonksiyon değeri kullanılır. Burada fonksiyonunuz karekök ve sabit terim içerdiği için:
Örnek: Eğer farklı bir f(a) = b verilseydi, denklemi çözmek için:
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| Fonksiyon | f(x) = \sqrt{x} + k | - |
| Verilen bilgi | f(9) = 14 | 3 + k =14 |
| Sabit k | Çözüm | k =11 |
| İstenen değer | f(25) | 5 + 11=16 |
| Doğru seçenek | C) 16 |
1. Fonksiyondaki k nedir?
k , fonksiyona eklenen sabit bir sayıdır ve verilenlerden bulunur.
2. Karekök fonksiyonlarında k nasıl bulunur?
Bir nokta için f(x) değeri verilirse, denklemi çözerek k değeri hesaplanır.
3. Fonksiyon tanımında \mathbb{R}^+ ne anlama gelir?
Pozitif reel sayılar kümesini ifade eder; burada sadece pozitif x değerleri için fonksiyon tanımlıdır.
Bu fonksiyon türü ve benzerleriyle ilgili daha karmaşık problemlerde fonksiyon bileşkesi ve ters fonksiyon konularını incelemek ister misiniz?