F) Bir turist kafilesinde 36 Türk, 20 Alman vatandaşı vardır. Eşit kapasiteli odalarda aynı ülkenin va- tandaşları kalacağına göre en az kaç odaya ihti- yaç vardır? ATEMMATİK ATÖLYEM

f) Bir turist kafilesinde 36 Türk, 20 Alman vatandaşı vardır. Eşit kapasiteli odalarda aynı ülkenin va- tandaşları kalacağına göre en az kaç odaya ihti- yaç vardır? ATEMMATİK ATÖLYEM

!Resim [Link Silindi]


:pushpin: SORU: Bir turist kafilesinde 36 Türk, 20 Alman vatandaşı vardır. Aynı ülkeden olanlar eşit kapasiteli odalarda kalacak şekilde en az kaç odaya ihtiyaç vardır?

:light_bulb: KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Ortak bölenler ve en büyük ortak bölen (EBOB) kavramı kullanılarak; her odadaki kişi sayısı, 36 ve 20’nin ortak böleni olmalı. Bu durumda odadaki kişi sayısı, 36 ve 20’nin en büyük ortak böleni (EBOB) olursa oda sayısı en az olur.

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Sayıların en büyük ortak bölenini (EBOB) bul
36 ve 20 sayıların asal çarpanlarını yazalım:
36 = 2² × 3²
20 = 2² × 5

Ortak asal çarpanlar: 2²
EBOB(36, 20) = 2² = 4

Adım 2 — Oda kapasitesini belirle
Her odada 4 kişi kalacak şekilde düzenlenebilir.

Adım 3 — Oda sayısını hesapla
Türkler için oda sayısı: 36 ÷ 4 = 9
Almanlar için oda sayısı: 20 ÷ 4 = 5

Adım 4 — Toplam oda sayısını bul
Toplam oda sayısı = 9 + 5 = 14

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: En az 14 odaya ihtiyaç vardır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

  1. En Büyük Ortak Bölen (EBOB)

    • Tanım: İki veya daha fazla sayının, her birini tam bölen en büyük pozitif tam sayıdır.
    • Bu problemde: Odadaki kişi sayısının belirlenmesinde kullanıldı, böylece toplam oda sayısı en az oldu.
  2. Ortak Bölen

    • Tanım: İki veya daha fazla sayıyı tam bölen sayılar.
    • Bu problemde: Oda kapasitesinin ancak her iki milletin kişi sayısını tam bölebilmesi için ortak bölen olması gerekir.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Yanlış oda kapasitesi seçmek

  • Yanlış: Oda kapasitesini yanlış belirleyip, örneğin 2 kişi ya da rastgele seçmek.
  • Doğru: Oda kapasitesini 36 ve 20 sayılarının ortak bölenlerinin en büyüğü olarak seçmek gerekir.
  • Neden yanlış: Başka kapasite seçersek oda sayısı artar, dolayısıyla en az oda sayısına ulaşamayız.
  • Düzeltme: Ortak bölenlerin en büyüğünü (EBOB) hesapla.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?

SORU: Bir turist kafilesinde 36 Türk, 20 Alman vatandaşı vardır. Eşit kapasiteli odalarda aynı ülkenin vatandaşları kalacağına göre en az kaç odaya ihtiyaç vardır?

KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Toplam oda sayısı, oda kapasitesi k için \left\lceil \dfrac{36}{k} \right\rceil + \left\lceil \dfrac{20}{k} \right\rceil formülü ile bulunur.

ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Oda sayısı ifadesi
Her iki millet için de ayrı odalara yerleştirileceğinden toplam oda sayısı \left\lceil \dfrac{36}{k} \right\rceil + \left\lceil \dfrac{20}{k} \right\rceil şeklindedir. (Burada k bir odanın kapasitesidir, k\in\mathbb{Z}^+.)

Adım 2 — Farklı k değerlerinde toplam oda sayısını hesaplama
k=1:\;36+20=56
k=2:\; \left\lceil \dfrac{36}{2} \right\rceil + \left\lceil \dfrac{20}{2} \right\rceil =18+10=28
k=3:\;12+7=19
k=4:\;9+5=14
k=5:\;8+4=12
k=6:\;6+4=10
k=7:\;6+3=9
k=8:\;5+3=8
k=9:\;4+3=7
k=10:\;4+2=6
k=12:\;3+2=5
k=18:\;2+2=4
k=20:\;2+1=3
k=36:\;1+1=2

Adım 3 — En az toplam oda sayısını belirleme
Yaptığımız hesaplarda toplam oda sayısı k arttıkça azalmakta ve k=36 veya daha büyük değerler için her iki grup da birer odaya sığacağı görülmektedir.

TEMEL KAVRAMLAR:

  1. Tavan Fonksiyonu (\lceil x\rceil)
  • Tanım: Bir reel sayının en küçük tam sayıya yukarı yuvarlanmış hâlidir.
  • Bu problemde: Kişi sayısını oda kapasitesine böldüğümüzde kalan kişiler için tam bir oda gerektiğinden tavan fonksiyonu kullanılır.
  1. Optimizasyon (minimizasyon)
  • Tanım: Verilen kısıtlar altında bir değeri en küçük veya en büyük yapmak.
  • Bu problemde: Oda kapasitesini seçerek toplam oda sayısını en az yapmak amaçlanmıştır.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Kapasiteyi sınırlama hatası

  • Yanlış: Oda kapasitesinin en fazla 4-6 kişi olduğunu varsaymak ve ona göre karar vermek.
  • Doğru: Soruda oda kapasitesi için bir üst sınırlama verilmemiştir; dolayısıyla kapasiteyi serbestçe alıp toplam oda sayısını minimize edebiliriz.
  • Neden yanlış: Gereksiz varsayımlar sonucu daha büyük kapasitenin sağladığı avantaj kaçırılır.
  • Düzeltme: Soruda belirtilmeyen kısıtlamalar eklemeyin; verilen bilgilerle hesap yapın.

CEVAP: 2 oda gerekir.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket: