- Aşağıdaki cümleleri, altı çizili sözcüklerin zıt anlamlılarını kullanarak örnekteki gibi yeniden yazalım.
Evimiz markete çok yakındır. \rightarrow Evimiz markete çok uzaktır.
Efe aşağıya doğru koştu. \rightarrow
Sabah erken uyandım. \rightarrow
Elbisenin fiyatı pahalıydı. \rightarrow
Arkadaşım sağ eliyle yazıyor. \rightarrow - Aşağıdaki sözcüklerin zıt anlamlılarını karşılarına yazalım.
ince \rightarrow
uzun \rightarrow
sıcak \rightarrow
yanlış \rightarrow
küçük \rightarrow
savaş \rightarrow
dost \rightarrow
az \rightarrow
tatlı \rightarrow
zayıf \rightarrow
özgün \rightarrow
geniş \rightarrow
bayat \rightarrow
ön \rightarrow
yukarı \rightarrow
alt \rightarrow
temiz \rightarrow
dolu \rightarrow
ıslak \rightarrow
güzel \rightarrow
İlkokul Türkçe Zıt (Karşıt) Anlamlı Sözcükler Alıştırması
Zıt (karşıt) anlamlı sözcükler; anlamca birbirinin tamamen karşıtı olan, nitelik veya nicelik bakımından çelişen durumları ifade eden sözcüklerdir. Bir sözcüğün olumsuzu (örneğin gelmek - gelmemek), onun zıt anlamlısı değildir.
ÇÖZÜM ADIMLARI
1. Etkinlik: Cümleleri Zıt Anlamlı Sözcüklerle Yeniden Yazma
- Efe aşağıya doğru koştu. \rightarrow Efe yukarıya doğru koştu. (aşağı \leftrightarrow yukarı)
- Sabah erken uyandım. \rightarrow Sabah geç uyandım. (erken \leftrightarrow geç)
- Elbisenin fiyatı pahalıydı. \rightarrow Elbisenin fiyatı ucuzdu. (pahalı \leftrightarrow ucuz)
- Arkadaşım sağ eliyle yazıyor. \rightarrow Arkadaşım sol eliyle yazıyor. (sağ \leftrightarrow sol)
2. Etkinlik: Sözcüklerin Zıt Anlamlıları
Sol Sütun:
- ince \rightarrow kalın
- uzun \rightarrow kısa
- sıcak \rightarrow soğuk
- yanlış \rightarrow doğru
- küçük \rightarrow büyük
- savaş \rightarrow barış
- dost \rightarrow düşman
- az \rightarrow çok
- tatlı \rightarrow acı
- zayıf \rightarrow şişman (veya mecazen: güçlü)
Sağ Sütun:
- özgün \rightarrow taklit (veya sıradan)
- geniş \rightarrow dar
- bayat \rightarrow taze
- ön \rightarrow arka
- yukarı \rightarrow aşağı
- alt \rightarrow üst
- temiz \rightarrow kirli
- dolu \rightarrow boş
- ıslak \rightarrow kuru
- güzel \rightarrow çirkin
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Bir sözcüğün “–ma / –me” olumsuzluk eki almış hâli zıt anlamlısı sayılmaz. Örneğin; “tatlı” sözcüğünün zıttı “tatsız” değil, **“acı”**dır; “gülmek” eyleminin zıttı “gülmemek” değil, **“ağlamak”**tır. Cümle içinde kullanırken de eklerin uyumuna (pahalıydı \rightarrow ucuzdu) dikkat edilmelidir.
