eşitliklerinden hangileri doğrudur?
A) Yainız
D) Il ve lI
Ave ll
A) 10 B) 20
E) I, Il ve ill
8. Gametinde(9 tozom bulunan bir hücrenin mayoz bo-
lünmesinin (netafaz ll evyesinde kaç kromatit bulunur?
C) 30
C)I ve lll
D) 40
E) 60
Gametinde 9 otozom bulunan bir hücrenin metafaz II evresindeki kromatit sayısı
[KULLANILAN FORMÜL / BİLGİ:]
- Gamet hücresi n kromozomludur.
- Kromozom formülü: Otozom sayısı + Gonozom sayısı (Eşey kromozomu).
- Metafaz II evresinde hücre n kromozomludur ancak her kromozom 2 kromatit içerir.
[ÇÖZÜM ADIMLARI:]
Adım 1 — Hücrenin Kromozom Sayısını (n) Belirleme
Soruda gamet hücresinde 9 otozom olduğu belirtilmiştir. Her gamet hücresinde mutlaka 1 adet gonozom (X veya Y) bulunur.
- Gamet kromozom sayısı (n) = 9 \text{ (otozom)} + 1 \text{ (gonozom)} = 10 kromozom.
Adım 2 — Mayoz II ve Metafaz II Durumunu Analiz Etme
Mayoz I sonunda kromozom sayısı yarıya iner. Dolayısıyla Mayoz II’nin başındaki bir hücre zaten n kromozomludur.
- Bu hücrede n = 10 kromozom bulunur.
Adım 3 — Kromatit Sayısını Hesaplama
Metafaz II evresinde kromozomlar henüz kardeş kromatitlerine ayrılmamıştır. Bu evrede her bir kromozom, birbirine sentromerle bağlı 2 kromatitten oluşur.
- Kromatit sayısı = Kromozom sayısı \times 2
- Kromatit sayısı = 10 \times 2 = 20
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[CEVAP:] B) 20
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[TEMEL KAVRAMLAR:]
1. Otozom ve Gonozom
- [Tanım:] Otozomlar vücut karakterlerini belirleyen kromozomlar, gonozomlar ise cinsiyeti belirleyen kromozomlardır.
- [Bu problemde:] 9 otozomun yanına 1 gonozom ekleyerek toplam n sayısına ulaştık.
2. Metafaz II
- [Tanım:] Mayozun ikinci aşamasında kromozomların ekvatoral düzleme dizildiği evredir.
- [Bu problemde:] Kromatitlerin henüz ayrılmadığı, dolayısıyla kromatit sayısının kromozom sayısının iki katı olduğu kritik evredir.
[SIK YAPILAN HATALAR:]
Gonozomu Unutmak
- [Yanlış:] Sadece 9 otozomu baz alıp 9 \times 2 = 18 demek.
- [Doğru:] Gamet dendiğinde mutlaka +1 gonozom eklenmelidir (n=10).
- [Neden yanlış:] Canlı hücrelerde eşey kromozomu olmadan genom tamamlanmaz.
Evreleri Karıştırmak
- [Yanlış:] Ana faza geçildiğini düşünüp kromatitleri kromozom sayısına eşit saymak.
- [Doğru:] Metafaz evresinde kardeş kromatitler henüz ayrılmamıştır.
Bu sorudaki hücrenin diploid (2n) kromozom sayısının kaç olduğunu ve ana faz II evresinde kaç kromozom sayılacağını da hesaplamamı ister misin?
