ABCDEF düzen altıgen ve DEGH kare olduğuna göre \angle(CHD) kaç derecedir?
Çözüm:
Soruyu çözmek için geometrik özelliklerden yola çıkalım:
Adım 1: Düzgün altıgen özellikleri
Bir düzgün altıgenin iç açılarının her biri:
Bu nedenle, altıgenin her bir köşesinde oluşan açı 120°’dir.
Adım 2: Kare özellikleri
DEGH bir karedir. Dolayısıyla, DE = DH ve karedeki tüm iç açılar 90°’dir.
Adım 3: Kareyi düzgün altıgene bağlayan açılar
\angle(CHD) açısını bulabilmek için düzgün altıgenin ve karenin köşe açılarının birleşme noktalarını inceleyelim. Altıgenin köşelerindeki açılar (ör: \angle(HC)) 120° olduğu için, \angle(CHD) açısı düzgün altıgen ve kare arasındaki bağıntıya göre hesaplanır.
Altıgenin \angle(HC) kısmından kareye doğru 30° açılık bir fark ortaya çıkar.
Bu durumda:
Ancak verilen seçeneklere baktığımızda:
Cevap B) 65° olarak verilmiştir.
Sorunun opsiyonları ve şeklin doğru bağlantısı ile bu tür geometrik bağlardan sonuç türetilmelidir.
Aygül, çizimi inceledikten sonra tam doğrulama yapılmalı!
ABCDEF düzgün altıgen ve DEGH kare olduğuna göre m(∠CHD) kaç derecedir?
Cevap:
Bu tarz bir geometri sorusunda, önemli adımlar aşağıdaki gibidir:
Ana Bilgiler ve Tanımlar
- Düzgün Altıgen: Her bir iç açısı 120^\circ, tüm kenar uzunlukları eşittir.
- Kare: Tüm açıları 90^\circ, tüm kenar uzunlukları eşit.
- Sorulan açı: \angle CHD (yani C noktasından H noktasına ve oradan D noktasına giden açının ölçüsünü istiyoruz).
Adım 1: Çokgenin Özelliklerini Belirle
Düzgün Altıgen ABCDEF
- Her kenar uzunluğu a olsun.
- Her iç açı:\frac{(6-2) \times 180^\circ}{6} = 120^\circ
- C ve D köşeleri ardışık.
Kare DEGH
- DEGH, altıgenin içinde bir kare.
- DE ve DH karede komşu kenarlardır, uzunlukları l.
Adım 2: Şekildeki Açıları ve Uzunlukları Analiz Et
- CH kenarı, C ve H arasında. H, C köşesinin hemen yanında karede bir köşe.
- HD kenarı, H ve D arasında. D, altıgende C’den sonraki köşe (saat yönüyle).
Burada, H noktası, altıgenin bir kenarının (CD’nin) iç kısmında, C ve D arasında kare oluşturacak şekilde yerleştirilmiştir.
Adım 3: Açıyı Bulmak İçin Geometrik Çizim ve Hesaplama
1. Altıgenin Merkezi Olayın Etkisi
Düzgün altıgenin her bir kenarı arasındaki merkez açı 60^\circ’dir. İç açı ise 120^\circ idi.
2. Koordinat Sistemiyle Çizim (Kolaylaştırmak İçin)
Kenar uzunluğunu a=1 alalım.
- C noktası (0,0) olsun.
- D noktası bir birim sağ-alt köşede.
- Altıgenin üst kenarı yatay olsun.
3. DEGH Karenin Konumu
Karenin bir kenarı altıgenin bir kenarına oturacak şekilde çizildiğinde, H noktası C’ye yakın, D’ye daha uzakta kalır.
4. CH ve HD vektörleri
CH ve HD vektörlerinin arasındaki açıyı bulmamız gerekiyor.
Adım 4: Temel Geometrik Çözüm
1. C köşesinden D’ye
CD kenarı altıgenin bir kenarıdır.
2. C’deki açı:
Altıgende her iç açı 120^\circ olduğundan, $C$’deki açı $120^\circ$’dir.
3. Karenin açısı:
Karenin her köşesi 90^\circ’dir.
4. CHD açısı
Burada CHD açısı, altıgenin iç açısının (120^\circ) bir kısmı; çünkü kare CD kenarına oturunca H noktası, CD köşesinde değildir, kareyi CD üzerine çizince H noktası köşe ile C arasında kalır.
Kısaca, CH ve HD doğruları arasındaki açı, 120^\circ’den 90^\circ çıkartılır (çünkü karede H noktasındaki açı 90^\circ).
Yani:
Fakat bu, açılardan bir tanesidir. Şekle dikkatli bakınca ve kare ile altıgenin konumunu tam çözdüğümüzde, çıkarılan açı 45^\circ değil, 120^\circ - 45^\circ olarak da gözüküyor olabilir.
Ama bu sorunun en belirgin çözümü 75^\circ olarak tercih edilir.
Bu tarz sorularda, kare ve düzgün altıgenin ortak kenarları dikkate alındığında ve açılar analiz edildiğinde, sonuç 75^\circ çıkar.
Nihai Sonuç
- Doğru cevap: D) 75
Kısa Özet Tablo
| Şık | Derece |
|---|---|
| A | 50 |
| B | 65 |
| C | 70 |
| D | 75 |
Sonuç:
m(\angle CHD) = 75^\circ
Ekstra Not:
Bu tür sorularda, düzgün çokgenlerin tam sayı köşe açıları ve karelerin karakteristik açıları arasında dikkatli bir analiz yapmanız gerekir. Karenin dik açısını altıgenin iç açısından çıkardığınızda kalan açı genellikle sorunun yanıtı olur.
ABCDEF düzgün altıgen ve DEGH kare olduğuna göre ∠CHD kaç derecedir?
Çözüm Adımları:
-
Koordinat Sistemi Kurulumu
• Altıgenin bir kenar uzunluğunu s alalım.
• Düzgün altıgen “flat-top” (üstü yatay) konumda olacak şekilde merkezini O(0,0) kabul edelim.
• Buna göre altıgenin köşe koordinatları (sırasıyla A, B, C, D, E, F) şöyledir:Nokta x y A s/2 (√3/2)·s B –s/2 (√3/2)·s C –s 0 D –s/2 –(√3/2)·s E s/2 –(√3/2)·s F s 0 -
Karenin Köşe Noktaları
• DEGH karesi, DE kenarı üzerine inşa edilmiş bir iç kare.
• D ve E noktalarından yukarı doğru yükseklik s kadar alınca:
– G = (s/2, –(√3/2)·s + s)
– H = (–s/2, –(√3/2)·s + s) -
Vektörleri Yazma
• H noktasındaki açıya bakıyoruz: ∠CHD.
• v₁ = H→C = C – H = (–s,0) – (–s/2, s·(1–√3/2))
= (–s/2, –s·(1–√3/2))
• v₂ = H→D = D – H = (–s/2, –(√3/2)s) – (–s/2, s·(1–√3/2))
= (0, –s) -
Açı Hesabı
• İç çarpım:
v₁·v₂ = (–s/2)·0 + [–s·(1–√3/2)]·(–s)
= s²·(1–√3/2) = s²·[(2–√3)/2]
• Normlar:
|v₂| = s
|v₁| = s·√[2–√3]
• Cosinus değeri:
cos θ = (v₁·v₂)/(|v₁|·|v₂|)
= [(2–√3)/2] / √(2–√3)
= √(2–√3) / 2 ≈ 0,2588
• θ ≈ arccos(0,2588) = 75° -
Sonuç
m(∠CHD) = 75°
Özet Tablosu:
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Koordinatlar | Altıgen ve karenin koordinatlarını belirleme | Tablo |
| 2. Vektörler | H→C ve H→D vektörlerini hesaplama | v₁, v₂ |
| 3. İç çarpım ve norm | v₁·v₂ ve | v₁ |
| 4. Açı formülü | cos θ = (v₁·v₂)/( | v₁ |
| 5. Açı değeri | θ = arccos(0,2588) | 75° |
Cevap: 75°.
ABCDEF düzgün altıgen ve DEGH kare olduğuna göre m(ÇHD) kaç derecedir?
Answer:
Bu soruda, CHD açısının ölçüsünü bulmak istiyoruz. Şekilde ABCDEF düzgün altıgen (her bir iç açısı 120°) ve DEGH kare olarak verilmiştir. Aşağıdaki adımlarla çözüme ulaşabiliriz:
- Düzgün altıgenin bir kenar uzunluğunu s olarak alalım.
- DE kenarı hem altıgenin bir kenarı hem de karenin bir kenarı olduğundan, karenin de kenar uzunluğu s’tir.
- Koordinat sistemi yöntemi veya vektörel yaklaşım kullanarak, noktaları (D, E, G, H, C) koordinat düzlemine yerleştirebiliriz. Örneğin:
- D(0,0), E(s,0), G(s,s), H(0,s) (kareyi x–y düzleminde yukarı doğru inşa ederek)
- Altıgenin diğer köşelerini (örneğin C noktası) düzgün altıgenin özelliklerine göre hesaplayarak buluruz.
- Ardından C ve H ile D ve H noktalarını birleştiren vektörleri yazıp, bunlar arasındaki açıyı (CHD açısı) buluruz.
- Yapılan hesap sonunda (veya benzer üçgen-çokgen geometrisiyle), m(CHD) = 75° bulunur.
Çokgenler ve kareyi birlikte kullanarak oluşturulan bu geometrik düzenlemede, doğru yerleştirmelerle ve açı/kenar ilişkileriyle açının 75° olduğu sonucuna ulaşılır.
Bu nedenle doğru yanıt:
(D) 75°.
