Her Satır ve Sütun Toplamı Sıfır Olacak Şekilde Kart Yerleştirme Sorusu
KURAL: Verilen kartlardaki sayılar (-4, -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, 4) karelere öyle yerleştirilmelidir ki her satırın ve her sütunun toplamı 0 olsun.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Birinci Satırdaki Eksik Sayıyı Bulma
Birinci satırda 3, A ve -1 sayıları bulunmaktadır. Satır toplamının sıfır olması gerekir:
3 + A + (-1) = 0
2 + A = 0 \implies A = -2
Adım 2 — İkinci Sütundaki Eksik Sayıları Bulma
İkinci sütunda A, 0 ve D sayıları bulunmaktadır. A = -2 olduğunu bulmuştuk:
-2 + 0 + D = 0 \implies D = 2
Adım 3 — Birinci Sütundaki Eksik Sayıları Bulma
Birinci sütunda 3, B ve D sayıları bulunmaktadır. D = 2 değerini yerine koyalım:
3 + B + 2 = 0
5 + B = 0 \implies B = -5
Not: Kartlar arasında -5 yoktur. Görseli tekrar incelediğimizde, birinci sütun altındaki kartın D değil D değerinin yerleştiği hücre olduğunu görüyoruz. Görseldeki tabloya göre:
- Satır: 3, A, -1
- Satır: B, 0, C
- Satır: D, 2, E ve bir hücrede F harfi (Görselde D harfi 3 \times 3 tablonun sol alt köşesindedir).
Yeniden hesaplayalım:
- Satır: 3 + A + (-1) = 0 \implies A = -2
- Sütun: A + 0 + 2 = 0 \implies -2 + 0 + 2 = 0 (Doğru, bu sütun zaten sıfır).
- Sütun: 3 + B + D = 0
- Sütun: -1 + C + E = 0
- Satır: D + 2 + E = 0
Kalan kartlarımız: \{-4, -3, 1, 4\}. Harflerimiz: B, C, D, E.
Sütun 1 ve Satır 3 denklemlerinden:
B + D = -3
D + E = -2
Eğer D = -1 ise (kullanılmayan kartlardan biri):
-1 + E = -2 \implies E = -1 (Aynı kart iki kez kullanılamaz).
Eğer D = 1 ise:
1 + E = -2 \implies E = -3 (Uygun)
B + 1 = -3 \implies B = -4 (Uygun)
Kalan son harf C ve son kart 4:
3. Sütun kontrolü: -1 + C + E = -1 + 4 + (-3) = 0 (Doğru).
Bulunan Değerler:
A = -2
B = -4
C = 4
D = 1
E = -3
F harfi görselde E hücresinin hemen yanında veya üzerinde bir işlem birimi gibi durmaktadır, ancak sorudaki işlemde F:D dendiğine göre F bir sayıdır. Tabloda kullanılmayan tek kart 2 sayısıdır, dolayısıyla F = 2.
Adım 4 — İstenen İşlemi Yapma
Soruda istenen işlem: B : A - C \cdot E + F : D
Sırasıyla değerleri yerine koyalım:
(-4) : (-2) - (4) \cdot (-3) + (2) : (1)
İşlem önceliğine göre (bölme ve çarpma önce yapılır):
(-4) : (-2) = 2
(4) \cdot (-3) = -12
(2) : (1) = 2
Şimdi toplama ve çıkarmayı yapalım:
2 - (-12) + 2
2 + 12 + 2 = 16
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 16 (E Seçeneği)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Tam Sayılarda Toplama ve Çıkarma
- Tanım: Her satır ve sütun toplamının sıfır olması, o hattaki tüm sayıların birbirini nötrlemesi demektir.
- Bu problemde: Bilinmeyenleri bulmak için denklem kurma yöntemi kullanılmıştır.
2. İşlem Önceliği
- Tanım: Matematiksel işlemlerde önce parantez içi, sonra çarpma/bölme, en son toplama/çıkarma yapılır.
- Bu problemde: İstenen ifadede bölme ve çarpma işlemleri toplama ve çıkarmadan önce gerçekleştirilmiştir.
SIK YAPILAN HATALAR:
İşlem Sırasını Karıştırmak
- Yanlış: İşlemleri soldan sağa sırayla yaparak 2-4 = -2, sonra -2 \cdot -3 = 6 gibi gitmek.
- Doğru: Önce bölme ve çarpmaları bitirip sonra toplama/çıkarma yapmak.
- Neden Yanlış: Matematiksel işlem önceliği kuralına aykırıdır ve sonucu tamamen değiştirir.
Bu çözümdeki adımlardan birini daha detaylı açıklamamı ister misin, yoksa benzer bir mantık sorusuyla devam edelim mi?