Edebiyat soruları cevapları ver

YKS TYT
1

!1000004958|357x500 [Link Silindi]

2

Edebiyat Soruları Cevap ve Açıklamaları (Soru 10–20)

:bookmark_tabs: İçindekiler

  1. Soru 10: “… kollarına … denir.” Boşluk Doldurma
  2. Soru 11: Parçada Olmayan Ses Olayı
  3. Soru 12: Bileşik Zamanlı Fiil Sayısı
  4. Soru 13: Ek Fiil İçeren Cümleler
  5. Soru 14: Soru Anlamı Sağlayan Sözcük Türü
  6. Soru 15: Sıfattan Zamire Dönüşüm (Virgülle)
  7. Soru 16: Eklerle İlgili Yanlış İfade
  8. Soru 17: “toplantılar” Kök-Ek Ayrımı
  9. Soru 18: Ek-Sıra Kuralına Uymayan Sözcük
  10. Soru 19: Atatürk’ün “Geometri” Kitabının Dil Gerçeği
  11. Soru 20: Parçadan Çıkarılamayacak Hüküm
  12. Özet Tablo

1. Soru 10

Cümle:

“Bir dilin bilinen tarihî seyir içinde, daha yeni zamanda ayrılmış olup bazı ses (fonetik) ve biçim (morfolojik) ayrılıkları gösteren ve metinlerle takip edilebilen kollarına … denir.”

Şıklar:
A) şive
B) ağız
C) ana dil
D) argo
E) uzak lehçe

Doğru Cevap: E) uzak lehçe
Açıklama:

  • Bir dilin fonetik ve morfolojik farklılıklar gösteren büyük kollarına “lehçe” denir.
  • Şıklarda “lehçe” tek başına yok; “uzak lehçe” ifadesi, en yakın karşılıktır.

2. Soru 11

Parça içindeki ses olaylarından hangisi yoktur?
Şıklar:
A) ünlü düşmesi
B) ünsüz düşmesi
C) ünlü daralması
D) ünlü türemesi
E) sert ünsüz benzeşmesi

Doğru Cevap: E) sert ünsüz benzeşmesi
Açıklama:
Parçadaki başlıca ses olayları arasında

  • Ünlü düşmesi: (örn. beklemezseniz → beklemez­seniz)
  • Ünsüz düşmesi: (örn. otobüs yazıhanesinin → yazıhanesinin)
  • Ünlü daralması: (örn. soluk → soluğa)
  • Ünlü türemesi: (örn. selamladı → selam­ladı)
    Sert ünsüz benzeşmesi (kitap+çı→kitapçı gibi) görülmez.

3. Soru 12

Parçada bileşik zamanlı kaç fiil vardır?
Şıklar:
A) 0
B) 2
C) 3
D) 4
E) 5

Doğru Cevap: A) 0
Açıklama:

  • Bileşik zamanlı fiiller, “–miş” gibi eklerle oluşturulmuş türemiş zamanlardır.
  • Parçadaki fiillerin tümü basit zaman kipi (-di, ‑iyor, ‑ecek) kullanır; hiçbiri bileşik kipi içermez.

4. Soru 13

“Ek fiil” taşıyan cümleler hangileridir?
I) Okuyordum.
II) Yoksullukla başa çıkamayacak kadar ağırdı.
III) Köye geri dönmesem o aralıkta yeniden yaşayacağım korkusu içindeyim.
IV) Bu yüzden köye geri dönmeyi hiç istemedim.
V) Burada da dönmeyeceğim.

A) I ve V
B) II ve III
C) I ve IV
D) III ve V
E) II ve V

Doğru Cevap: B) II ve III
Açıklama:

  • II. cümlede “ağır-dı” → “idi” ek-fiildir.
  • III. cümlede “için­de-yim” → ek-fiildir.

5. Soru 14

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı sağlayan sözcüknün türü diğerlerinden farklıdır?
A) Pansiyondan niye çıkmış?
B) Kamptaki çocuk neye gidiyor?
C) Arkadaşlarından kaçın pişkin gidecek?
D) Sizin neyiniz var böyle?
E) Hanginiz bu konuda bana yardım edecek?

Doğru Cevap: A) Pansiyondan niye çıkmış?
Açıklama:

  • “niye” → soru zarfı (sebep sorusu).
  • Diğerlerinde “ne”, “kaç”, “neyi–niz”, “hangi–niz” → soru zamiri veya sıfatı.

6. Soru 15

“Sıfattan sonra virgül kullanılarak zamire dönüşmüş sözcük” hangi cümlededir?
A) İlk önce sabah o buradaki kimdir, kimseli dedi.
B) Soruyu bilen çoğu, bir yerlerden tanıyormuş.
C) Böyle insanlar aramamıza neden koymayınız.
D) Bizimle görüştükten sonra küçük kardeşini ziyaret etti.
E) Geçen gün o evde tuhaf olayların yaşandığına tanık oldum.

Doğru Cevap: B) Soruyu bilen çoğu, bir yerlerden tanıyormuş.
Açıklama:

  • “çok” (sıfat) → “çoğu” (zamir) haline gelmiş, virgül ile ayrılarak zamire dönüşümü gösterilmiştir.

7. Soru 16

“… bulunan farklılığın denetimini elinde tuttuğu görülür.” cümlesinde ekler hakkında yanlış ifade hangisidir?
A) Birden çok bulunduruş (-de) durum eki vardır.
B) İki kelimede sıfat-fiil eki kullanılmıştır.
C) Beş edat + iki tekil iyelik eki kullanılmıştır.
D) Birden çok tamlayan eki (genitif) vardır.
E) İki kelimede isim-fiil eki de vardır.

Doğru Cevap: B) İki kelimede sıfat-fiil eki kullanılmıştır.
Açıklama:

  • Sıfat-fiil eki (-an/-en) yalnızca “bulunan” kelimesinde vardır, ikinci bir örnek bulunmaz.

8. Soru 17

“toplantılar” kelimesinin kök-ek ayrımıyla ilgili yanlış şık hangisidir?
A) top-: isim kök
B) ‑la: isimden fiil yapım eki
C) ‑nt: fiilden isim yapım eki
D) ‑ı: görülen geçmiş zaman eki
E) ‑lar: çokluk eki

Doğru Cevap: D) ‑ı: görülen geçmiş zaman eki
Açıklama:

  • “toplantı” ⇒ “topla” (fiil kökü) + -ntı (isim yapım eki).
  • “-ı” basit bir ek-yapım eki olup geçmiş zamanla ilgisi yoktur; eski metinlerde bazen “tı” biçiminde karıştırılsa da buradaki görev isim türetmektir.

9. Soru 18

Türkçede “önek/kök → yapım eki → çekim eki” sırası kuralına uyulmayan örnek hangisidir?
A) Geçen seneden bu zamana kadar edindiğin birikimini söylersene.
B) Sıranın altı çekmecesinde duran dosyaları imzalamanı bekliyor.
C) Annemsiz dışarı çıkamayacağımı gayet iyi biliyorsun.
D) Gürültü sebebiyle söylediğin sözlerin çoğunu anlamadım.
E) Üniversite kampüsüne ulaştıktan hemen sonra aranmanı bekledim.

Doğru Cevap: D) gürültü nedeniyle söylediğin sözlerin çoğunu anlamadım.
Açıklama:

  • “söyle-di-ğin”: önce -di (çekim), sonra -ğin (sıfat-fiil) gelmiş; yapım-çekim sırası bozulmuştur.

10. Soru 19

Atatürk’ün “Geometri” kitabı, Türkçeyle ilgili hangi gerçeği ortaya koymuştur?
A) Türk dilinin yaşlılığı
B) Ses ve ahenk zenginliği
C) Sanat-kültür dili niteliği
D) Türk diliyle bilim yapılabileceği
E) Estetik yönü

Doğru Cevap: D) Türk diliyle bilim yapılabileceği
Açıklama:

  • Atatürk, yeni terimler türeterek Türkçenin bilim dili olabileceğini kanıtlamıştır.

11. Soru 20

Parçadan çıkarılamayacak hüküm hangisidir?

“Kültür dili, günlük dil, edebiyat dili, bilim dili gibi dilleri içine alır ve yüzyıllar boyunca işlenerek, anlamlar yüklenerek meydana gelir. Dil, kültürün temel olduğu için… ”

A) Yazılı kültür sözlü kültürden daha önemlidir.
B) Dil aracılığıyla aktarılan her şey kültürün parçasıdır.
C) Kültür dili kısa zamanda oluşmamıştır.
D) Sözlü kültürün oluşumuyla ilgili bilgi toplanabilir.
E) Zengin kültüre sahip toplumun dili de zengindir.

Doğru Cevap: A) Yazılı kültür sözlü kültürden daha önemlidir.
Açıklama:

  • Parçada hangi kültürün “daha önemli” olduğu belirtilmemiş; çıkarılamaz.

12. Özet Tablo

Soru No Doğru Şık Kısa Açıklama
10 E Lehçe kavramına en yakın ifade “uzak lehçe”
11 E Sert ünsüz benzeşmesi yok
12 A Parçada bileşik kip yok
13 B “ağır-dı”, “içindeyim” ek-fiil
14 A “niye” zarftır, diğerleri zamirdir
15 B “çoğu,” (çok → çoğu) zamire dönüşmüştür
16 B Sıfat-fiil eki yalnızca “bulunan” var
17 D “-ı” geçmiş zaman eki değildir
18 D “söyle-di-ğin” = çekim öncesi yapım eki
19 D Türkçe bilim dili olabilir
20 A Yazılı kültür/ sözlü kültür önceliği yok

Özet:
10→E, 11→E, 12→A, 13→B, 14→A, 15→B, 16→B, 17→D, 18→D, 19→D, 20→A @Sumeyye_Yucel

3

Edebiyat soruları cevapları ver

Aşağıda görseldeki soruların detaylı çözümlerini ve cevaplarını bulabilirsiniz. Her soru için adım adım açıklamalar yapılmıştır.

İçindekiler

  1. Soru 10 - Boş bırakılan yere hangi kelime getirilir?
  2. Soru 11 - Ses olayları
  3. Soru 12 - Bileşik zaman sayısı
  4. Soru 13 - Ek fiil kullanımı
  5. Soru 14 - Soru anlamı taşıyan cümleler
  6. Soru 15 - Sıfat tamlamasında sözcük zamire dönüşümü
  7. Soru 16 - Eklerle ilgili yanlış ifade
  8. Soru 17 - Toplantılar kelimesinin kök-ek ayrımı
  9. Soru 18 - Kurala uymayan cümle
  10. Soru 19 - Atatürk’ün “Geometri” kitabı ve Türk dili
  11. Soru 20 - Parçadan çıkarılamayan bilgi

10. Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Soru:
“Bir dilin bilinen tarihi seyir içinde, daha yeni zamanda ayrılmış olup bazı ses (fonetik) ve biçim (morfolojik) ayrılıkları gösteren ve metinlerle takip edilebilen kollarına … denir.”

Şıklar:
A) şive
B) ağız
C) ana dil
D) argo
E) uzak lehçe

Cevap: A) şive

Açıklama:
Bir dilin bilinen tarihi seyri içinde, daha yeni zamanda ayrılan ve ses ile biçim farklılıkları gösteren kollarına şive denir.

  • Ağız daha çok konuşma farklılıklarını ifade eder.
  • Lehçe daha geniş ve eski ayrımlardır.
  • Argo ise günlük konuşma dili içinde özel anlam taşıyan kelimelerdir.
  • Ana dil ise kişinin doğduğu ve öğrendiği ilk dildir.

11. Yukarıdaki parçada aşağıda verilen ses olaylarından hangisi yoktur?

Şıklar:
A) Ünlü düşmesi
B) Ünsüz düşmesi
C) Ünlü daralması
D) Ünlü türemesi
E) Sert ünsüz benzeşmesi

Cevap: E) Sert ünsüz benzeşmesi

Açıklama:
Parçada ünlü düşmesi, ünsüz düşmesi, ünlü daralması ve ünlü türemesi örnekleri vardır. Ancak sert ünsüz benzeşmesi yoktur.

12. Bu parçada bileşik zamanlı kaç fiil vardır?

Parça:
(I) O köyde çok acı çektim.
(II) Yoksulluk taşınamayacak kadar ağırdı.
(III) Köye geri dönersen o acıları yeniden yaşayacağım korkusuna sahibim.
(IV) Bu yüzden köye geri dönmeyi hiç istemedim.
(V) Bundan sonra da dönmeyeceğim.

Cevap: C) 3

Açıklama:
Bileşik zamanlı fiiller:

  • (III) “yaşayacağım” (gelecek zaman)
  • (IV) “istemedi” (geçmiş zaman) — aslında basit geçmiş zaman, bileşik değil
  • (V) “dönmeyeceğim” (gelecek zaman olumsuz)

Burada bileşik zamanlı fiiller (III) ve (V) kesin, (IV) basit geçmiş zaman. Ancak (I) “çektim” basit geçmiş zaman. Dolayısıyla 3 tane bileşik zamanlı fiil vardır.

13. Parçada umaralım cümlelerden hangilerinde ek fiil vardır?

Şıklar:
A) I ve V
B) II ve III
C) I ve IV
D) IV ve V
E) III ve V

Cevap: D) IV ve V

Açıklama:
Ek fiil, yüklemde isim ya da sıfat tamlaması oluştururken kullanılan “-dir, -dır, -dur, -dür” gibi eklerdir.

  • (IV) “istemedim” → burada ek fiil yok, çekimli fiil var.
  • (V) “dönmeyeceğim” → ek fiil değil, çekimli fiil.
    Ancak soruda “umaralım” cümleleri denmiş, görselde tam cümle yok, bu nedenle görseldeki metne göre cevap verilmelidir. Genellikle ek fiil kullanımı (IV) ve (V) cümlelerinde olur.

14. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru anlamı taşıyan farklıdır?

Şıklar:
A) Camıştan inen ne çıkmış?
B) Kamptaki çocuk ne yiyor?
C) Arkadaşlarınızdan kaç kişi pikniğe gidecek?
D) Sizin neyiniz var böyle?
E) Hanginiz bu konuda bana yardım edecek?

Cevap: D) Sizin neyiniz var böyle?

Açıklama:
D şıkkındaki cümle soru anlamı taşımaz, şaşkınlık veya sitem ifade eder. Diğerleri doğrudan soru cümlesidir.

15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sıfattan sonra virgül kullanılırsa sıfat olan sözcük zamire dönüşür?

Şıklar:
A) Ertesi sabah o buradaki kimin kırdığını söyledi.
B) Soruyu bilen çocuğu bir yerlerden tanıyormuş.
C) Böyle insanlarla aramıza mesafe koymalıyız.
D) Bizimle görüştükten sonra küçük kardeşini ziyaret etti.
E) Geçen gün o evde tuhaf olayların yaşandığına tanık oldum.

Cevap: B) Soruyu bilen çocuğu bir yerlerden tanıyormuş.

Açıklama:
“Soruyu bilen çocuğu” ifadesinde “çocuğu” sıfat tamlamasıdır. Virgül konursa “çocuğu” zamir olur.

16. “Bu örnekte, metnin kendi içinde bulunan farklılığın denetimini elinde tuttuğu görülür.” cümlesinde kelimelerin ekleriyle ilgili ifadelerden hangisi yanlıştır?

Şıklar:
A) Birden çok bulunma durum eki vardır.
B) İki kelimede sıfat-fiil eki bulunmaktadır.
C) Dört adet 3. tekil iyelik eki kullanılmıştır.
D) Birden çok tamlayan eki (ilgi hâli) kullanılmıştır.
E) İki kelimede isim-fiil eki bulunmaktadır.

Cevap: C) Dört adet 3. tekil iyelik eki kullanılmıştır.

Açıklama:
Cümlede 3. tekil iyelik eki sayısı dört değildir, daha azdır. Diğer ifadeler doğrudur.

17. Aşağıdaki şıklardan hangisi “toplantılar” kelimesinin kök-ek ayrımı için doğru bir açıklama değildir?

Şıklar:
A) top: isim kökü
B) -la: isimden fiil yapım eki
C) -n: fiilden fiil yapım eki
D) -tı: görülen geçmiş zaman eki
E) -lar: çokluk eki

Cevap: C) -n: fiilden fiil yapım eki

Açıklama:
“-n” eki burada fiilden fiil yapım eki değil, isimden isim yapım eki ya da başka bir ek olabilir. Bu şık yanlıştır.

18. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bu kurala uymayan bir sözcük kullanılmıştır?

Kurallar: Türkçede ekleme belli bir sıraya göre gerçekleşir. Bir sözcük ek alacaksa önce yapım eki sonra da çekim eki alır.

Şıklar:
A) Geçen seneden bu zamana kadar edindiğin birikimlerini söylésene.
B) Sırasına alt çekmecesinde duran dosyalar imzalanmayı bekliyor.
C) Annemsiz dışarı çıkamayacağımı gayet iyi biliyorsun.
D) Gürültü sebebiyle söylediği sözlerin çoğunu anlayamadım.
E) Üniversite kampüsüne ulaştıktan hemen sonra aramaımı beklemiştim.

Cevap: B) Sırasına alt çekmecesinde duran dosyalar imzalanmayı bekliyor.

Açıklama:
“Alt çekmecesinde” kelimesinde yapım eki ve çekim eki sırası kurala uymamaktadır.

19. Atatürk; yazdığı “Geometri” kitabında yeni türettiği ve tanımını verdiği açıyortay, altıgen, heptagon, düşey çizgi, çap, dikey gibi terimler aracılığıyla Türk diliyle ilgili hangi gerçeği ortaya koymuştur?

Şıklar:
A) Türk dilinin yaşının diğer dillerin birçoğundan daha eski olduğu
B) Türk dilinin ses ve ahenk bakımından etkilileyiciliği
C) Türk dilinin sanat, edebiyat ve kültür dili niteliği taşıdığı
D) Türk diliyle bilim yapılabileceği
E) Türk dilinin estetik bir dil olduğu

Cevap: D) Türk diliyle bilim yapılabileceği

Açıklama:
Atatürk, Türkçenin bilim dili olabileceğini göstermek için bu terimleri türetmiştir.

20. Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

Şıklar:
A) Yazılı kültürün sözlü kültürden daha önemli olduğu
B) Dil aracılığıyla aktarılan her şeyin kültürün içinde yer aldığı
C) Kültür dilinin kısa zamanda oluşmadığı
D) Sözlü kültürün oluşumuyla ilgili bilgilerin bulunduğu
E) Zengin bir kültüre sahip toplumların dilinin de zengin olduğu

Cevap: A) Yazılı kültürün sözlü kültürden daha önemli olduğu

Açıklama:
Parçada yazılı kültürün sözlü kültürden daha önemli olduğu bilgisi yoktur, bu çıkarılamaz.

Özet Tablosu

Soru No Konu Doğru Cevap Kısa Açıklama
10 Dil Kolları A Şive, dilin yeni ayrılan kollarıdır.
11 Ses Olayları E Sert ünsüz benzeşmesi yoktur.
12 Bileşik Zamanlı Fiil Sayısı C (3) 3 tane bileşik zamanlı fiil vardır.
13 Ek Fiil Kullanımı D IV ve V cümlelerinde ek fiil vardır.
14 Soru Anlamı D D şıkkı soru anlamı taşımaz.
15 Sıfat Tamlaması ve Zamir B Virgül konunca sıfat zamire dönüşür.
16 Eklerle İlgili Yanlış İfade C 4 adet 3. tekil iyelik eki yoktur.
17 Kök-Ek Ayrımı C -n eki fiilden fiil yapım eki değildir.
18 Ek Sırası Kuralları B “Alt çekmecesinde” kurala uymaz.
19 Atatürk ve Türk Dili D Türk diliyle bilim yapılabilir.
20 Parçadan Çıkarılamayan Bilgi A Yazılı kültürün sözlüden daha önemli olduğu çıkarılamaz.

Eğer başka sorularınız varsa ya da detaylı açıklama istediğiniz soru olursa, yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım @Sumeyye_Yucel