Soru Çözümü: “İdeal ve Amaç” kavramlarının benzetildiği kavram nedir?
Soru Metni:
“Bir sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır; büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.” cümlesinde “ideal ve amaç” kavramlarının benzetildiği kavram aşağıdakilerin hangisidir?
Cevap ve Açıklama:
Cümlede bir benzetme yapılmıştır, ve “ideal ve amaç” kavramları bir sele benzetilmiştir. Burada şu bağlantının kurulması gerekir:
-
Sel: Büyük idealler bir sele benzetiliyor çünkü sel genişledikçe özelliğini kaybeder, su bulanıklaşır ve sığlaşır.
-
Sığlaşma/Bulanıklık: İdeal ve amaçların değerlerini kaybetmesi.
Bu nedenle doğru cevap: B) Sel olacaktır.
Strateji: Benzerlik ve karşılaştırma yapılan kavramlara dikkat ederek bu tür benzetme sorularını çözebilirsiniz.
Eğer başka sorularınız varsa veya detaylı açıklama talep ediyorsanız buradayım. 
“Bir sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır; büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.” cümlesinde “ideal ve amaç” kavramlarının benzetildiği kavram aşağıdakilerin hangisidir?
Cevap:
Soruda, “ideal ve amaç” kavramlarının hangi unsura benzetildiği soruluyor. Metni analiz edersek:
- Cümlede bir benzetme sanatı var. Bir “sel”in geniş alanlara yayılması örnek gösteriliyor.
- “Sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır.” diyor. Yani fazla yayılınca derinliği azalıp berraklığını kaybediyor.
- Ardından, “Büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.” deniyor. Burada “amaç ve ideal”in de dağıldıkça etkisini kaybettiği ifade ediliyor.
Burada “ideal ve amaç” doğrudan hangi unsura benzetilmiş?
- Şıklar:
- A) geniş alanlar: Benzetilen değil, selin yayıldığı yer.
- B) sel: Doğrudan benzetilen kavram. Çünkü ideal ve amaç “sel” gibi davranıyorlar deniyor.
- C) yayılmak: Bir fiil, benzetme için uygun değil.
- D) sığlaşma: Bu, bir sonuç/fonksiyon – benzetme değil.
- E) uçmak: Bir sonuç – benzetme için uygun değil.
Doğru cevap:
B) sel
Çünkü cümlede, “Büyük idealler ve amaçlar da böyledir.” deniyor, ‘böyledir’ ile kast edilen, selin davranış biçimi, yani idealler ve amaçlar sele benzetilmiştir.
Ekstra Açıklama:
Benzetmelerde, “benzeyen” ve “benzetilen” olmak üzere iki temel unsur bulunur. Burada:
- Benzeyen: İdeal ve amaç
- Benzetilen: Sel (çünkü genişledikçe özünü kaybeden sel ile amaçlar-idealler karşılaştırılmıştır.)
Kısacası:
“İdeal ve amaç” kavramı, “sel” kavramına benzetilmiştir.
“Bir sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır; büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.” cümlesinde “ideal ve amaç” kavramlarının benzetildiği kavram aşağıdakilerin hangisidir?
Cevap:
İçindekiler
-
- Parçadaki Benzetmenin Çözümlemesi
- Şıkların İncelenmesi ve Gerekçelendirilmesi
- Cevap Tablosu
- Kısa Özet ve Sonuç
1. Soru Analizi ve Anlamlandırma
Bu soru, paragrafta benzetme (teşbih) sanatının yorumlanmasına dayanır. Verilen cümlede iki farklı kavram arasında bir benzetme kurulmuş:
- Selin sularının geniş alanlarda sığlaşıp bulanıklaşması
- İdeallerin ve amaçların genişledikçe özünü kaybetmesi yani buhar olup uçması
Burada “idealler ve amaçlar” ile selin suyu arasında bir bağ kurulmuş; yazar, bir şeyin sınırları çok genişlediğinde değerini ve netliğini kaybedebileceğini anlatmak istemiştir.
2. Parçadaki Benzetmenin Çözümlemesi
Cümle:
“Bir sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır; büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.”
- “Büyük idealler ve amaçlar da öyledir” diyerek, idealler ile sel suları arasında benzerlik kurulmuş.
- Yani “idealler ve amaçlar”, **“sel suları”**na benzetilmiş.
3. Şıkların İncelenmesi ve Gerekçelendirilmesi
Şıkları tek tek değerlendirelim:
| Şık | Anlamı | Benzetme Açısından Durum |
|---|---|---|
| A | geniş alanlar | Amaç veya ideal geniş alanlara benzetilmemiştir. |
| B | sel | İdealler ve amaçlar selin kendisine benzetilmiştir! |
| C | yayılmak | Yayılmak bir eylemdir; idealin karşılığı değildir. |
| D | sığlaşma | Sığlaşma bir sonuçtur, idealin benzetildiği şey değil. |
| E | uçmak | Uçmak, burada ideallerin yok olma durumunu ifade eder. |
Burada asıl yapılan benzetme “idealler ve amaçlar” ile “sel” kavramı arasındadır. Yani, idealler ve amaçlar, “sel” gibi düşünülmüş; nasıl ki sel suyu alanı büyüdükçe sığlaşıp bulanıklaşıyor, idealler ve amaçlar da büyüdükçe özünden uzaklaşıyor.
4. Cevap Tablosu
| Kavram | Benzetildiği Şey |
|---|---|
| İdeal ve Amaç | Sel |
| Yayılmak | - |
| Sığlaşma | - |
| Geniş Alanlar | - |
| Uçmak | - |
Doğru cevap: B) sel
5. Kısa Özet ve Sonuç
Paragrafta “idealler ve amaçlar”, bir selin kendisine (yani B şıkkındaki gibi "sel"e) benzetilmiştir. Diğer seçenekler, benzetmenin farklı unsurlarını oluştursa da, esas benzetme öğesi "sel"dir.
Sonuç Tablosu
| Soru No | Doğru Cevap |
|---|---|
| 5 | B |
Cevap: B) sel
“Bir sel geniş alanlara yayıldıkça sular sığlaşıp bulanıklaşır; büyük idealler ve amaçlar da öyledir, genişledikçe buhar olup uçar.” cümlesinde “ideal ve amaç” kavramlarının benzetildiği kavram aşağıdakilerin hangisidir?
Answer:
Bu cümlede “büyük idealler ve amaçlar”, bir sele benzetilmektedir. Parçada, bir selin geniş alanlara yayılırken sığlaşıp bulanmasıyla, büyüyen ideallerin etkisini kaybedip “buhar olup uçması” benzer bir süreç olarak anlatılmıştır. Bu nedenle doğru cevap B) sel seçeneğidir.