B) KveM
Dünyanet Geeme nenirin eje cirnans,
goneg iginlarnen y nde tir bigeye
dūgme açlannda fatilidar yaanmas-
na ve bir cismin ayns saatlerde diclen
gölge bayurun dasmesine naden dl
maktadır.
Buna göre kuzey yarım kürede bulunan bir cismín aynı saatlerde ölçūien gölge boyunun en uzun ve en
kısa olduğu konumiar sirası ile aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir
A) L ve N
C} MveN
Görselde Dúnya’nun Güneş etratinda
dolanım hareketi sirasinda mevsimiern
baslangiç tarihlerindeks konumlan K, L
M ve N olarak verilmitir.
D) Mve K
Dünya’nın Dolanma Hareketi ve Kuzey Yarım Küre’de Gölge Boyu Değişimi
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Dünya’nın Konumlarını ve Tarihlerini Belirleme
Görseldeki dönme ekseni eğikliğine (sağa doğru eğik) ve Dünya’nın Güneş etrafındaki dolanma yönüne göre konumlar:
- K Konumu: Kuzey Yarım Küre Güneş’e dönüktür. Bu konum 21 Haziran (Yaz başlangıcı) tarihini temsil eder.
- L Konumu: 23 Eylül (Sonbahar ekinoksu) tarihini temsil eder.
- M Konumu: Kuzey Yarım Küre Güneş’ten uzaklaşmış durumdadır. Bu konum 21 Aralık (Kış başlangıcı) tarihini temsil eder.
- N Konumu: 21 Mart (İlkbahar ekinoksu) tarihini temsil eder.
Adım 2 — Güneş Işınlarının Geliş Açısı ile Gölge Boyu İlişkisi
- Güneş ışınları bir bölgeye ne kadar eğik açıyla (küçük açıyla) gelirse, cismin gölge boyu o kadar uzun olur.
- Güneş ışınları bir bölgeye ne kadar dik veya dike yakın açıyla (büyük açıyla) gelirse, cismin gölge boyu o kadar kısa olur.
Adım 3 — Kuzey Yarım Küre İçin En Uzun ve En Kısa Gölge Boyu Tespiti
- En Uzun Gölge Boyu: Güneş ışınlarının en eğik açıyla geldiği kış mevsimi başlangıcı olan 21 Aralık (M konumu)'nda ölçülür.
- En Kısa Gölge Boyu: Güneş ışınlarının en dik açıyla geldiği yaz mevsimi başlangıcı olan 21 Haziran (K konumu)'nda ölçülür.
Adım 4 — Seçeneklerin Değerlendirilmesi
A. L ve N — Bu konumlarda ekinoks tarihleri yaşanır; gölge boyları en uzun ya da en kısa değerinde değildir.- B. K ve M — Bu seçenek sırasıyla “en kısa ve en uzun” durumunu gösterir, soruda ise “en uzun ve en kısa” sırası istenmektedir.
- C. M ve N — M en uzun gölge boyudur fakat N en kısa gölge boyu değildir.
D. M ve K — Gölge boyunun en uzun olduğu konum M, en kısa olduğu konum ise K’dir.
Adım 5 — Son Doğrulama
Kuzey Yarım Küre’de kışın (M) güneş ışınları en dar/eğik açıyla geldiği için gölge boyu en uzun; yazın (K) en büyük açıyla geldiği için gölge boyu en kısa olur. Dolayısıyla doğru sıralama M ve K şeklindedir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) M ve K
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Aynı sorunun Güney Yarım Küre için nasıl değişeceğini veya ekinoks tarihlerindeki gölge boyu durumunu birlikte incelememizi ister misin?