dünya üzerinde topraklarının tamamı başka bir ülkenin kara sınırları ile çevrili olan kaç ülke vardır
Dünya Üzerinde Topraklarının Tamamı Başka Bir Ülke ile Çevrili Olan Ülkeler
Dünya üzerinde topraklarının tamamı sadece bir tane komşu ülke tarafından tamamen çevrelenmiş olan ülkelere siyasi coğrafyada enclave (anklav) devletler denir. Bu durumdaki ülkeler, komşu ülkelerinin sınırları içerisinde bir “ada” gibi görünürler.
Dünya üzerinde topraklarının tamamı başka bir ülkenin kara sınırları ile çevrili olan toplam 3 ülke vardır.
Key Takeaways
- Dünyada sadece üç ülke tamamen bir başka ülkenin toprakları içindedir.
- Bu ülkeler Vatikan, San Marino ve Lesotho’dur.
- Bu duruma coğrafi terim olarak enclave (anklav) denilmektedir.
[İçindekiler]
- Tamamen Çevrelenmiş Ülkeler ve Detayları
- Bu Durumun Siyasi Coğrafyadaki Önemi
- Karşılaştırma Tablosu
- Özet Tablo
- Sıkça Sorulan Sorular
Tamamen Çevrelenmiş Ülkeler ve Detayları
Bu üç ülke, egemenlik haklarına sahip bağımsız devletler olmalarına rağmen, coğrafi olarak tamamen tek bir komşuya bağımlıdırlar.
-
Vatikan (Vatican City):
- Çevreleyen Ülke: İtalya (Roma şehri içerisinde yer alır).
- Özelliği: Dünyanın hem yüz ölçümü hem de nüfus bakımından en küçük bağımsız devletidir. Katolik Kilisesi’nin merkezidir.
-
San Marino:
- Çevreleyen Ülke: İtalya.
- Özelliği: Dünyanın en eski cumhuriyetlerinden biri olarak kabul edilir. İtalya’nın kuzeydoğusunda, Apenin Dağları’nın yakınında bulunur.
-
Lesotho:
- Çevreleyen Ülke: Güney Afrika Cumhuriyeti.
- Özelliği: Diğer iki örneğin aksine bir Avrupa ülkesi değildir ve yüz ölçümü olarak diğerlerinden çok daha büyüktür. Tamamen Güney Afrika toprakları ile çevrilidir.
Pro Tip: Bir ülkenin sadece denize kıyısı olmayıp başka ülkelerle çevrili olmasına “kara ile çevrili” (landlocked) denir; ancak sadece tek bir ülke tarafından çevrelenmesine enclave denir. Lesotho bir enclave devlettir, ancak Moğolistan (Rusya ve Çin arasında) sadece kara ile çevrili bir devlettir.
Bu Durumun Siyasi Coğrafyadaki Önemi
Bu tür ülkeler dış dünyaya açılmak, ticaret yapmak veya ulaşım sağlamak için tamamen çevrelerindeki ülkeye bağımlıdırlar. Bu durum, ülkeler arasında çok güçlü diplomatik ve ekonomik anlaşmaların yapılmasını zorunlu kılar. Özellikle TYT Coğrafya ve YKS sınavlarında “Siyasi Bölge” ve “Ülkeler Coğrafyası” konularında bu ayrım sıkça sorulmaktadır.
Karşılaştırma Tablosu
| Ülke Adı | Bulunduğu Kıta | Çevreleyen Ülke | Yüz Ölçümü |
|---|---|---|---|
| Vatikan | Avrupa | İtalya | 0.44 km^2 |
| San Marino | Avrupa | İtalya | 61 km^2 |
| Lesotho | Afrika | Güney Afrika Cumh. | 30.355 km^2 |
Özet Tablo
| Kritik Bilgi | Detaylar |
|---|---|
| Toplam Sayı | 3 Ülke |
| Temel Kavram | Enclave (Anklav) Devlet |
| En Büyük Örnek | Lesotho |
| En Küçük Örnek | Vatikan |
Sıkça Sorulan Sorular
1. Gambiya bir enclave ülke midir?
Hayır. Gambiya, neredeyse tamamen Senegal ile çevrilidir ancak Atlas Okyanusu’na kıyısı olduğu için topraklarının “tamamı” kara sınırları ile çevrili değildir.
2. Azerbaycan’a bağlı Nahçıvan bu kategoriye girer mi?
Hayır. Nahçıvan bir “exclave” (eksflav) topraktır; yani ana gövdeden ayrıdır ancak çevresinde birden fazla ülke (Türkiye, Ermenistan, İran) sınırı bulunur.
3. Bu ülkelerin denize kıyısı var mıdır?
Hayır, bu üç ülkenin hiçbirinin doğrudan denize kıyısı yoktur.
Sonraki Adımlar
Dünya siyasi haritasındaki bu ilginç devlet yapılarının ekonomik etkilerini veya “exclave” (toprakları ana karadan ayrı olan ülkeler) kavramını daha detaylı incelememi ister misin?