Doğrusal bir yolda duruştan itibaren sabit ivme ile hızlanan bir otomobile ait konum - zaman grafiği şekildeki gibidir.
Buna göre, otomobilin 3. saniye sonundaki hızı kaç \frac{m}{s}'dir?
A) 8
B) 10
C) 12
D) 15
E) 20
Düzgün Hızlanan Doğrusal Harekette İvme ve Hız Hesabı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Durgun halden (v_0 = 0) sabit ivmeyle hızlanan bir cismin t sürede aldığı yol x = \frac{1}{2}at^2, herhangi bir andaki hızı ise v = a \cdot t bağıntısıyla bulunur.
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Grafikten Hareketin Sabit İvmesini (a) Bulma
Konum-zaman grafiğine göre araç t = 2\text{ s} anında x = 10\text{ m} konumundadır (aynı şekilde t = 4\text{ s} anında x = 40\text{ m}'dedir). Bu değerleri yol denklemine yerleştirelim:
Adım 2 — 3. Saniye Sonundaki Hızın Hesaplanması
Duruştan harekete geçen aracın a = 5\text{ m/s}^2 ivme ile t = 3\text{ s} anındaki hızı hız-zaman denklemi ile elde edilir:
CEVAP: D) 15 (v = 15\text{ m/s})
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Durgun halden sabit ivmeyle hızlanan araçlarda alınan yol zamanın karesiyle (t^2), hız ise zamanla (t) doğru orantılıdır. Grafikte zaman 2 katına çıktığında (2\text{ s} \to 4\text{ s}) konumun 4 katına (10\text{ m} \to 40\text{ m}) çıkması ivmenin sabit olduğunu doğrular.
