Dini bir kavram olarak sünnet Hz. Peygamber’in sözleri fiilleri takrirleridir. Hz. Peygamber’in yapmış olduğu farz vacibin dışındaki tavsiyeler öğütler de sünnet olarak değerlendirilir. Sünnet üçe ayrılır. Buna göre Peygamberimizin söylediği sözler yaptığı açıklamalara verdiği öğütlere kavli sünnet denir. Fiili sünnet Hz. Peygamber’in farz vacibi dışında yaptığı davranışları ifade eder. Takriri sünnet ise Hz. Peygamber’in sahabilerinin yaptığı davranışları ya da söylediği sözleri reddetmeyi onaylaması demektir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi fiili sünnete örnektir?
A) "Müslüman Müslüman ın aynasıdır.
B) "Komsusu açık tavyan bizden değildir
C) "Müminlerin iman bakımından en mükemmeli, ahlak bakımından en güzel olanıdır.
D) "Hiçbir baba, evladına güzel terbiye vermemiştir.
E) "Peygamberimiz yemekten önce ve sonra ellerini yıkardı.
Bu soruda doğru cevap: E) “Peygamberimiz yemekten önce ve sonra ellerini yıkardı.”
Açıklama: Fiilî sünnet, Hz. Peygamber’in yaptığı davranışlardır. Seçenekler içinde yalnızca E şıkkı bir davranışı anlatır. Diğerleri Hz. Peygamber’in sözü olduğu için kavlî sünnettir.
Kullanılan Tanım: Fiili sünnet, Hz. Peygamber’in farz ve vacibin dışında yaptığı davranışları ifade eder.
Çözüm Adımları:
Adım 1 — Şıkları İnceleme
A) “Müslüman Müslümanın aynasıdır.”
Bu söz, Peygamberimizin sözlerinden biridir, yani kavli sünnet örneğidir. Fiili sünnet değildir.
B) “Komşusu açken tok yatan bizden değildir.”
Bu da bir söz (hadis) olup, kavli sünnet kapsamındadır. Fiili sünnet değildir.
C) “Müminlerin iman bakımından en mükemmeli, ahlak bakımından en güzel olanıdır.”
Bu ifade de söz niteliğinde olduğundan kavli sünnettir.
D) “Hiçbir baba, evladına güzel terbiyeden daha üstün bir hediye vermemiştir.”
Bu da söz olarak kalır, kavli sünnettir.
E) “Peygamberimiz yemekten önce ve sonra ellerini yıkardı.”
Burada Hz. Peygamber’in yaptığı bir davranıştan bahsediliyor, dolayısıyla bu fiili sünnet örneğidir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ CEVAP: E) “Peygamberimiz yemekten önce ve sonra ellerini yıkardı.”
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Temel Kavramlar:
Fiili Sünnet: Farz ve vacibin dışında Hz. Peygamber’in yaptığı davranışlar.
Kavli Sünnet: Hz. Peygamber’in söylediği sözler.
Takriri Sünnet: Hz. Peygamber’in sahabelerin davranışlarını onaylaması veya reddetmemesi.
Sık Yapılan Hata: Sadece sözler fiili sünnet olarak kabul edilmez. Davranış örneği verilmeden sünnetin tümüne fiili sünnet denmesi yanlıştır.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?