dille gerçekleştirilen güzel sanat etkinliklerine ve
eserlerine verilen genel addır.
II. Ritmik (dramatik) sanatlardan biridir.
III. Arapça “edeb” sözcüğünden türetilmiş, yazın,
literatür gibi adlarla da anılmiş ve ilk kez Şinasi
tarafından kullanılmiştır.
IV. Edebiyat eseri, belli bir sanatkârın kaleminden
çikmiş olması sebebiyle öncelikle bireyseldir.
V. Malzemesi dil, kaynağı yaşantıilar ve hayal gücü
olan bir yaraticılık, başka bir deyişle bir sanat
dalıdır.
Edebiyat sanatı ile ilgili yukarıda numaralanmiş cüm-
lelerde
Edebiyat sanatı ile ilgili numaralanmış cümlelerde yanlış olan hangisidir?
Çözüm Adımları:
Adım 1 — Cümleleri inceleme
I. Cümle: “Dille gerçekleştirilen güzel sanat etkinliklerine ve eserlerine verilen genel addır.”
Bu ifade doğrudur, çünkü edebiyat sanatı dil aracılığıyla yapılan güzel sanat dalıdır.
II. Cümle: “Ritmik (dramatik) sanatlardan biridir.”
Bu ifade yanlıştır, çünkü edebiyat sanatı ritmik (dramatic) sanatlar grubuna değil, nazım (şiir) ve nesir (düz yazı) olarak yapılan sözel sanatlar arasında yer alır. Ritmik sanatlar daha çok müzik ve dans gibi zamanla ölçülen sanatları kapsar.
III. Cümle: “Arapça ‘edeb’ sözcüğünden türetilmiş, yazın, literatür gibi adlarla da anılmış ve ilk kez Şinasi tarafından kullanılmıştır.”
Bu bilgi doğrudur, Şinasi’nin Türk edebiyatındaki önemi ve “edebiyat” kelimesini kullanması kabul görmüştür.
IV. Cümle: “Edebiyat eseri, belli bir sanatkârın kaleminden çıkmış olması sebebiyle öncelikle bireyseldir.”
Bu ifade doğrudur, çünkü edebiyat eserleri genellikle bireysel yaratıcılıkla oluşur.
V. Cümle: “Malzemesi dil, kaynağı yaşantılar ve hayal gücü olan bir yaratıcılık, başka bir deyişle bir sanat dalıdır.”
Bu ifade de doğrudur, edebiyat dili ve hayal gücünü kullanır.
Adım 2 — Sonuç
Yanlış olan cümle II. cümledir çünkü edebiyat sanatı ritmik (dramatik) sanatlardan biri değildir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ Cevap: II. cümle yanlıştır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Pro İpucu: Edebiyat, dil aracılığıyla ifade edilen güzel sanat dalıdır ve ritmik (dramatik) sanatlar içinde yer almaz; daha çok sözlü ve yazılı anlatımla ilgilidir.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
Edebiyat sanatı ile ilgili yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi yanlıştır?
CEVAP: II ve IV
AÇIKLAMA:
II yanlış:Edebiyat, ritmik (müzik, dans gibi) sanatlardan değildir; dramatik tür (tiyatro) edebiyatın bir türüdür ama edebiyatın tümünü ritmik sanatlarla eşdeğer görmek yanlış olur.
IV yanlış: Edebiyat eserinin bir sanatkârın bireysel ürünü olması doğrudur; ancak edebiyat aynı zamanda toplumsal, kültürel ve dönemin etkilerini yansıtır. Bu nedenle “öncelikle bireyseldir” ifadesi eksik/yanlıştır.
TEMEL KAVRAMLAR:
Edebiyat
Tanım: Dilin estetik ve anlatım gücüyle oluşturulan yazınsal ürünler ve bu ürünleri oluşturan sanat dalı.
Bu problemde: Edebiyatın malzemesi dildir; tüm edebi türler dil kullanımı etrafında şekillenir.
Dramatik (tiyatro) türü
Tanım: Olayların diyalog ve sahne ile anlatıldığı edebî tür.
Bu problemde: Dramatik tür, edebiyatın bir parçasıdır; ancak edebiyatın bütünü ritmik (müzik/dans) sanatlarla aynı kategoriye sokulamaz.
Çözüm Adımları:
Cevap: II. cümle yanlıştır.
Pro İpucu: Edebiyat, dil aracılığıyla ifade edilen güzel sanat dalıdır ve ritmik (dramatik) sanatlar içinde yer almaz; daha çok sözlü ve yazılı anlatımla ilgilidir.
AÇIKLAMA:
TEMEL KAVRAMLAR: