Depodaki suyun başlangıçtaki miktarının önce 3/8 'i, sonra 1/4’ü kullanılıyor. Başlangıçtaki suyun toplam kaçta kaçı kullanılmıştır?
Depodaki Suyun Toplam Kullanılan Miktarının Hesaplanması
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Farklı paydalara sahip kesirleri toplayabilmek için öncelikle kesirlerin paydaları en küçük ortak katta (genişletme yöntemiyle) eşitlenir. Paydalar eşitlendikten sonra paylar toplanır ve ortak paydanın üzerine yazılır:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Paydaları Eşitleme
Depodaki suyun önce \frac{3}{8}'i, daha sonra ise başlangıçtaki miktarın \frac{1}{4}'i kullanılmıştır. Bu iki kesri toplayabilmek için \frac{1}{4} kesrinin paydasını 2 ile genişleterek 8 yapalım:
Adım 2 — Toplam Kullanılan Miktarı Bulma
İlk kullanılan miktar ile sonradan kullanılan genişletilmiş miktarı toplayalım:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Başlangıçtaki suyun \frac{5}{8}'i kullanılmıştır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Kesirlerde Genişletme
- Tanım: Bir kesrin pay ve paydasını aynı sıfırdan farklı sayıyla çarparak kesrin değerini değiştirmeden denk bir kesir elde etme işlemidir.
- Bu problemde: Paydaları 8’de eşitleyebilmek için \frac{1}{4} kesri 2 ile genişletilerek \frac{2}{8} haline getirilmiştir.
2. Kesirlerde Toplama
- Tanım: Paydaları eşit olan kesirlerin payları toplanıp sonucun payına, ortak payda ise aynen sonucun paydasına yazılır.
- Bu problemde: \frac{3}{8} ve \frac{2}{8} kesirleri toplanarak toplam harcanan su oranı bulunmuştur.
SIK YAPILAN HATALAR:
Paydaları Eşitlemeden Pay ve Paydaları Kendi Arasında Toplamak
- Yanlış: \frac{3}{8} + \frac{1}{4} = \frac{3+1}{8+4} = \frac{4}{12}
- Doğru: \frac{3}{8} + \frac{2}{8} = \frac{5}{8}
- Neden yanlış: Kesirlerin birim büyüklükleri (parça boyutları) eşit olmadan doğrudan toplama işlemi yapılamaz.
Kalan Üzerinden Hesap Yapmak
- Yanlış: İkinci harcamayı kalanın \frac{1}{4}'i olarak hesaplamak.
- Doğru: Soruda açıkça “başlangıçtaki miktarının” dendiği için her iki kesir de tüm depoya oranlanır.
- Neden yanlış: Problem metninde “kalan suyun” ifadesi yer almamaktadır.
Depoda kalan su miktarını da kesir olarak hesaplamamı ya da benzer bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misin?
