Denklem Kurma Problemi Sorusu: Kalem Sayısı
Soru:
Bir miktar kalem 15 öğrenciye eşit olarak paylaştırılıyor. Öğrenci sayısı 1 azalıyorsa, öğrenciler her biri bir kalem fazla alıyor. Buna göre öğrencilere dağıtılan kalem sayısı kaçtır?
Çözüm:
1. Denklem kurma
Bu tür problemlerde verilen bilgilerden yola çıkarak bir denklem oluşturmalıyız.
Adımlar:
- Kalem sayısını x olarak ifade edelim.
- Her bir öğrencinin aldığı kalem sayısı:\frac{x}{15}
- Öğrenci sayısı 1 azaldığında (yani öğrenci sayısı 14 olduğunda), her öğrencinin aldığı kalem sayısı:\frac{x}{14}
Soruya göre, öğrenci sayısı azaldığında her öğrenci bir kalem fazla aldığı için:
2. Denklemi çözme
Bu denklemi çözerek kalem sayısını bulabiliriz:
İlk adım:
Denklemi düzenleyelim:
Eşitlik sadeleştirerek çözülür:
Payda eşitleyelim (14 ve 15’in ortak katı 210’dur):
Sadeleştir:
Son adım:
3. Kontrol
Toplam kalem sayısı x = 210 bulunmuştur.
Doğruluk kontrolü:
- 15 öğrenciye dağıtıldığında her biri:
$$\frac{210}{15} = 14$$ kalem alır. - Öğrenci sayısı bir kişi azaldığında (14 öğrenciye):
$$\frac{210}{14} = 15$$ kalem alır (1 kalem fazla).
Bu, problemin şartlarına uygundur.
Sonuç:
Öğrencilere dağıtılan toplam kalem sayısı 210’dur.
Cevap: A) 210
Bir miktar kalem 15 öğrenciye eşit olarak paylaşılıyor. Öğrenci sayısı bir azaltılırsa, öğrencilerin her biri bir kalem fazla alıyor. Buna göre, öğrencilere dağıtılan kalem sayısı kaçtır?
Cevap:
Problemin Matematiksel Modellemesi
1. Tanımlamalar:
- Toplam kalem sayısına x diyelim.
- Öğrenci sayısı: n = 15
2. Dağıtım denklemleri:
- Her öğrenciye düşen kalem miktarı: \displaystyle \frac{x}{15}
- Öğrenci sayısı 1 azalınca (14 öğrenci olunca): \displaystyle \frac{x}{14}
- Her öğrencinin aldığı miktar 1 kalem artıyor:\frac{x}{14} = \frac{x}{15} + 1
Denklemi Çözelim
1. Eşitlik kurma:
2. Her iki tarafı 14 ve 15 ile çarpalım (paydalardan kurtulmak için):
Cevap ve Kontrol
Dağıtılan kalem sayısı:
\boxed{210}
Kontrol:
- 210 \div 15 = 14 (her öğrencinin ilk aldığı kalem)
- 210 \div 14 = 15 (öğrenci sayısı 1 azalınca her biri 1 fazla kalem alır)
Sonuç:
14 + 1 = 15 doğru sağlanıyor.
Doğru seçenek:
A şıkkı - 210
Bir miktar kalem 15 öğrenciye eşit olarak paylaştırılıyor. Öğrenci sayısı bir azaltılırsa, öğrenciler her biri bir kalem fazla alıyor. Buna göre öğrencilere dağıtılan kalem sayısı kaçtır?
Cevap: 210
Aşağıda bu sonucu nasıl bulacağımıza dair adım adım bir çözüm yer almaktadır:
Denklem Kurma Adımları
-
Toplam kalem sayısına (T) karar verin:
Bir miktar kalem var, buna T diyelim. -
İlk durumda kalem dağıtımı:
- 15 öğrenciye eşit paylaştırılıyor.
- Her öğrenciye düşen kalem sayısı:\frac{T}{15}
-
Öğrenci sayısı 1 azalırsa:
- Yeni öğrenci sayısı 14 olur.
- Her öğrenciye düşen kalem sayısı:\frac{T}{14}
-
Bir kalem fazla aldığı bilgisi:
- 14 kişilik durumda her öğrenci, önceki duruma göre 1 kalem fazla alıyor.
- Denklem:\frac{T}{14} = \frac{T}{15} + 1
-
Denklemi çözme:
\frac{T}{14} - \frac{T}{15} = 1T \left(\frac{1}{14} - \frac{1}{15}\right) = 1T \left(\frac{15}{210} - \frac{14}{210}\right) = 1T \cdot \frac{1}{210} = 1T = 210
Sonuç
Dağıtılan toplam kalem sayısı: 210
Bu durumda:
- 15 öğrenciye kalemleri paylaştırdığımızda, her öğrenciye 14 kalem düşer.
- Öğrenci sayısı 1 azaltılınca, yani 14 öğrenciye paylaşıldığında, her öğrenci 15 kalem alır ve önceki durumdan tam 1 kalem fazla elde etmiş olur.
Denklem Kurma Problemi (Kalem Dağıtımı)
Soru:
Bir miktar kalem 15 öğrenciye eşit olarak paylaştırılıyor. Öğrenci sayısı bir azaltılırsa, öğrencilerin her biri bir kalem fazla alıyor. Buna göre, öğrencilere dağıtılan kalem sayısı kaçtır?
1. Problemin İncelenmesi ve Değişkenlerin Tanımlanması
-
Toplam kalem sayısını P ile gösterelim.
-
İlk durumda öğrenci sayısı 15, her öğrenciye düşen kalem sayısı \tfrac{P}{15} olur.
-
Öğrenci sayısını bir azalttığımızda, yani 14 öğrenciye paylaştırdığımızda, her birinin aldığı kalem sayısı \tfrac{P}{14} olur.
-
Buna göre, her öğrenci ikinci durumda bir kalem fazla almaktadır:
\frac{P}{14} \;=\; \frac{P}{15} \;+\; 1
2. Denklemin Kurulması
Yukarıdaki ifadeyi açıkça yazarsak:
Bu denklemi ortak payda bularak veya çapraz çarpma yaparak çözebiliriz.
3. Denklemin Adım Adım Çözümü
-
Denklemi yazalım:
\frac{P}{14} = \frac{P}{15} + 1 -
Sağ tarafı tek kesir haline getirelim:
\frac{P}{14} = \frac{P + 15}{15}(Çünkü \frac{P}{15} + 1 = \frac{P}{15} + \frac{15}{15} = \frac{P + 15}{15} )
-
Çapraz çarpma (çapraz çarpanı her iki tarafa uygulayalım):
P \times 15 = (P + 15) \times 14 -
Parantezi açalım:
15P = 14P + 14 \times 15 -
Bilinmeyenleri bir tarafta, sayıları diğer tarafta toplayalım:
15P - 14P = 14 \times 15 \quad\Longrightarrow\quad P = 210
4. Sonucun Doğrulanması
- İlk durumda her öğrenciye düşen kalem: \tfrac{210}{15} = 14 .
- İkinci durumda (14 öğrenci): \tfrac{210}{14} = 15 .
- Gerçekten, ikinci durumda her öğrenci bir kalem fazla almış oluyor: 15 - 14 = 1.
- Doğru cevap: 210.
5. Özet Tablo
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Değişken tanımı | Toplam kalem = P, öğrenci sayısı = 15 ve 14 | – |
| 2. Denklemin kurulması | \frac{P}{14} = \frac{P}{15} + 1 | – |
| 3. Çapraz çarpma | 15P = 14(P + 15) | – |
| 4. Parantez açma | 15P = 14P + 210 | – |
| 5. Çözüm | P = 210 | 210 |
| 6. Doğrulama | \frac{210}{14} - \frac{210}{15} = 1 |
6. Sonuç
Toplam dağıtılan kalem sayısı 210’dur.
