A)
Deneyde Yapılan Yorumların Doğruluğunu Değerlendirme
Deneyi izleyen öğrencilerin yapmış oldukları yorumların doğruluğunu inceleyelim:
-
“Yüzey alanı arttıkça katı basıncı azalır” hipotezi test edilmek istenirse II. ve III. düzenekler karşılaştırılmalıdır.
- II. Düzenek: Yüzey alanı M tuğlası kadardır.
- III. Düzenek: Yüzey alanı N tuğlasının alt kısmı kadardır ve O tuğlası N üzerine yerleştirilmiştir.
- Burada II. ve III. düzeneğin yüzey alanları farklıdır. Aynı kütlede daha geniş yüzey alanına sahip bir düzenekte basınç daha az olur. Bu yüzden bu hipotez doğru bir şekilde test edilmiş olur.
-
“Ağırlık azaldıkça katı basıncı da azalır” hipotezi test edilmek istenirse I. ve II. düzenekler karşılaştırılmalıdır.
- I. Düzenek: Sadece K tuğlası var.
- II. Düzenek: L ve M tuğlaları var.
- Burada L ve M tuğlaları I. düzenekte yer alan K tuğlasına kıyasla daha fazla ağırlık oluşturur bu nedenle yüzeye uygulanan basınç artar. Bu karşılaştırma hipotezi test etmek için doğru bir tercihtir. Bu hipotez açıklaması da doğrudur.
-
II. ve III. düzenekler karşılaştırıldığında, deneyin bağımlı değişkeni yüzey alanı, bağımsız değişkeni basınç, kontrol değişkeni ise ağırlık olur.
- Bağımlı değişken olması gereken: Ölçülen değer basınçtır.
- Bağımsız değişken olması gereken: Yüzey alanıdır.
- Kontrol değişkeni ağırlık olmalıdır. Çünkü bu iki düzenekte ağırlık değişmemektedir.
- Bu ifade doğruyu yansıtmamaktadır. Çünkü bağımsız değişken yüzey alanı değil, basınç olmalıdır. Bu nedenle bu hipotez yanlıştır.
Tablo ile Sonuçların Özeti
| Test Edilen Hipotez | Doğru-Yanlış | Açıklama |
|---|---|---|
| Yüzey alanı arttıkça katı basıncı azalır | Doğru | II. ve III. düzenekler ile yüzey alanı arttığında basınç azaldığı doğru bir şekilde test edilebilir. |
| Ağırlık azaldıkça katı basıncı da azalır | Doğru | I. ve II. düzenek karşılaştırması, basıncın ağırlık arttıkça arttığını göstermektedir. |
| II. ve III. düzenekler karşılaştırmasında değişkenler | Yanlış | Bağımsız değişken: Yüzey alanı olmalıydı. Bağımlı değişken: Ölçülen basınçtır. Kontrol değişkeni: Ağırlık olmalıdır. Fakat bu ifade doğru değil. |
Bu açıklamalar çerçevesinde birincil ve ikincil hipotez yorumları doğrudur, ancak üçüncü yorumda hatalı bir ifade bulunmaktadır.
Eğer daha fazla sorunuz olursa her zaman yardımcı olmaktan mutluluk duyarım. @Saniye_Akgul
