De ise 2 kalanını veren üç basamaklı en büyük doğal sayının rakamları toplamı kaçtır?

  1. 5’e bölündüğünde 1 kalanını, 4’e bölündüğün-
    de ise 2 kalanını veren üç basamaklı en büyük
    doğal sayının rakamları toplamı kaçtır?
    A) 21 B) 22
    C) 23 D) 24
    E) 25

Bölünebilme Kuralları ve Ortak Kat Problemi

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Bir A doğal sayısının iki farklı bölen için verdiği kalanlar:

A \equiv 1 \pmod 5 \implies A = 5k + 1
A \equiv 2 \pmod 4 \implies A = 4m + 2
\text{EKOK}(5, 4) = 20 \implies A = 20n + r

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Sayının Genel Biçimini Belirleme
Sayının birler basamağı 5’e bölündüğünde 1 kalanını vermesi için 1 veya 6 olmalıdır. Aynı zamanda sayı 4’e bölündüğünde 2 kalanını veriyorsa sayı çift olmak zorundadır. Bu nedenle sayının birler basamağı 6 olmalıdır.

20’den küçük olup hem 5’e bölündüğünde 1, hem de 4’e bölündüğünde 2 kalanını veren sayıyı bulalım:

  • 5’e bölündüğünde 1 kalanını veren iki basamaktan küçük sayılar: 1, 6, 11, 16
  • Bunlardan 4’e bölündüğünde 2 kalanını veren sayı: 6’dır (6 = 4 \cdot 1 + 2).

Bu durumda aradığımız tüm sayılar şu formdadır:

A = 20k + 6 \quad (k \in \mathbb{Z}^+)

Adım 2 — Üç Basamaklı En Büyük Sayıyı Bulma
Üç basamaklı en büyük sayıyı elde etmek için A < 1000 koşulunu sağlayan en büyük k tam sayı değerini buluruz:

20k + 6 \le 999
20k \le 993
k \le 49{,}65 \implies k = 49

k = 49 değerini denklemde yerine yazalım:

A = 20 \cdot 49 + 6
A = 980 + 6 = 986

Adım 3 — Rakamları Toplamını Hesaplama
Bulduğumuz 986 sayısının rakamlarını toplayalım:

\text{Rakamlar Toplamı} = 9 + 8 + 6 = 23

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: C — 23
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

  • Bölünebilme ve Periyot: Bir sayı a ve b gibi aralarında asal iki sayıya bölündüğünde belirli kalanlar veriyorsa, bu koşulu sağlayan sayılar a \cdot b periyoduyla tekrar eder.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

  • :cross_mark: Hatalı Yaklaşım: Yalnızca 5’e bölündüğünde 1 kalanını veren en büyük üç basamaklı sayıyı (996 veya 991) doğrudan alıp 4’e bölünüp bölünmediğini kontrol etmeden işlem yapmak.
  • :white_check_mark: Doğru Yaklaşım: Her iki bölme kuralının ortak katı olan periyodu (20) belirleyip genel kuralı kurarak ilerlemektir.

Benzer bir bölünebilme ve EKOK sorusuyla konuyu pekiştirmek ister misin?