- 5’e bölündüğünde 1 kalanını, 4’e bölündüğün-
de ise 2 kalanını veren üç basamaklı en büyük
doğal sayının rakamları toplamı kaçtır?
A) 21 B) 22
C) 23 D) 24
E) 25
Bölünebilme Kuralları ve Ortak Kat Problemi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Bir A doğal sayısının iki farklı bölen için verdiği kalanlar:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sayının Genel Biçimini Belirleme
Sayının birler basamağı 5’e bölündüğünde 1 kalanını vermesi için 1 veya 6 olmalıdır. Aynı zamanda sayı 4’e bölündüğünde 2 kalanını veriyorsa sayı çift olmak zorundadır. Bu nedenle sayının birler basamağı 6 olmalıdır.
20’den küçük olup hem 5’e bölündüğünde 1, hem de 4’e bölündüğünde 2 kalanını veren sayıyı bulalım:
- 5’e bölündüğünde 1 kalanını veren iki basamaktan küçük sayılar: 1, 6, 11, 16
- Bunlardan 4’e bölündüğünde 2 kalanını veren sayı: 6’dır (6 = 4 \cdot 1 + 2).
Bu durumda aradığımız tüm sayılar şu formdadır:
Adım 2 — Üç Basamaklı En Büyük Sayıyı Bulma
Üç basamaklı en büyük sayıyı elde etmek için A < 1000 koşulunu sağlayan en büyük k tam sayı değerini buluruz:
k = 49 değerini denklemde yerine yazalım:
Adım 3 — Rakamları Toplamını Hesaplama
Bulduğumuz 986 sayısının rakamlarını toplayalım:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C — 23
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Bölünebilme ve Periyot: Bir sayı a ve b gibi aralarında asal iki sayıya bölündüğünde belirli kalanlar veriyorsa, bu koşulu sağlayan sayılar a \cdot b periyoduyla tekrar eder.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Yalnızca 5’e bölündüğünde 1 kalanını veren en büyük üç basamaklı sayıyı (996 veya 991) doğrudan alıp 4’e bölünüp bölünmediğini kontrol etmeden işlem yapmak.
Doğru Yaklaşım: Her iki bölme kuralının ortak katı olan periyodu (20) belirleyip genel kuralı kurarak ilerlemektir.
Benzer bir bölünebilme ve EKOK sorusuyla konuyu pekiştirmek ister misin?
