Daha sonra bir şekil daha oluşturmuş ve bu şeklin içini aynı kurala göre öğrencilerinin doldurmasını istemiştir

  1. Bir öğretmen altıgenle bir şekil oluşturmuş ve bu şekillerin içine bazı sayıların pozitif tam sayı çarpanlarını ok yönünde küçükten büyüğe doğru yazmıştır.
    Daha sonra bir şekil daha oluşturmuş ve bu şeklin içini aynı kurala göre öğrencilerinin doldurmasını istemiştir.
    Buna göre, “?” ile gösterilen ok yönündeki sayıların toplamı, aşağıdaki sayılardan hangisinin bir çarpanıdır?
    A) 24
    B) 70
    C) 144
    D) 243
    Her yıl doğum yapan Golden cinsi bu köpeğin toplam yavru sayısı, her yıl doğan yavru sayının bir katı olduğuna göre bu köpeğin toplam yavru sayısı aşağıdakilerden hangisi olabilir?
    A) 17
    B) 21
    C) 28
    D) 33
  2. Aşağıdaki şekilde sol tarafa tek, sağ tarafa çift doğal sayılar eşit sayıda olacak şekilde yerleştiriliyor.
    (Sol) (Sağ)
    Sol taraftaki sayıların toplamı 49 olduğunda sağ taraftaki sayıların çarpımında kaç tane 2 çarpanı olur?
    A) 11
    B) 10
    C) 9
    D) 8
  3. Aşağıdaki bulmacada verilen kutulara 1’den 9’a kadar rakamlar yerleştirilecektir. Her rakam bir kez yazılacaktır.
    Yerleşim yapılırken satırlara yazılacak her bir sayının bulunduğu satırın yanında yazan sayının bir çarpanı ve sütunlara yazılacak her bir sayının bulunduğu sütunun en altında yazan sayının bir çarpanı olmasına dikkat edilecektir.
    Buna göre A + B + C kaçtır?
    A) 10
    B) 13
    C) 15
    D) 24

Çarpanlar ve Katlar Test Çözümleri

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Bir pozitif tam sayının pozitif bölenleri (çarpanları), sayı dizilerinde toplam formülleri (\sum_{k=1}^n (2k-1) = n^2), ardışık çift sayıların çarpımındaki asal çarpan sayısı ve ortak bölen kuralları kullanılmıştır.


:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI

1. Soru Çözümü

  • Oklar altıgenlerin içine sayıların pozitif çarpanlarını küçükten büyüğe yerleştirmektedir.
  • 5’in çarpanları: 1, 5 (üst sıra)
  • 4’ün çarpanları: 1, 2, 4 (orta sıra)
  • 21’in çarpanları: 1, 3, 7, 21 (alt sıra)
  • Sağ üstten sol alta doğru inen “?” oku sırasıyla şu sayıların bulunduğu altıgenlerden geçer:
    • Üst sıradan: 5
    • Orta sıradan: 2
    • Alt sıradan: 3
  • Ok yönündeki sayıların toplamı:
    5 + 2 + 3 = 10
  • 10 sayısı, seçeneklerden 70’in bir çarpanıdır (70 = 10 \times 7).

2. Soru Çözümü

  • Toplam yavru sayısı S, her yıl doğan birbirinden farklı yavru sayılarının her birine tam bölünmelidir. Dolayısıyla her yıl doğan yavru sayıları, S’nin kendisinden farklı pozitif tam sayı bölenleridir (öz bölenleri).
  • Seçeneklerdeki sayıların kendisi dışındaki pozitif bölenleri toplamı:
    • 17: Asaldır, sadece 1 vardır.
    • 21: 1 + 3 + 7 = 11 \ne 21
    • 28: 1 + 2 + 4 + 7 + 14 = 28 (Mükemmel sayıdır; bölenlerinin toplamı kendisine eşittir.)
    • 33: 1 + 3 + 11 = 15 \ne 33
  • Köpek 5 yıl boyunca her yıl 1, 2, 4, 7, 14 yavru doğurduğunda toplam 28 yavru olur ve 28 bu sayıların her birinin bir katıdır.

3. Soru Çözümü

  • Sol taraftaki ilk n tane tek sayının toplamı n^2 formülü ile bulunur:
    n^2 = 49 \implies n = 7
  • Sağ tarafta da eşit sayıda, yani ilk 7 çift doğal sayı yer alır:
    2, 4, 6, 8, 10, 12, 14
  • Bu sayıların çarpımındaki 2 asallarının sayısını bulalım:
    • 2 = 2^1 \rightarrow 1 tane
    • 4 = 2^2 \rightarrow 2 tane
    • 6 = 2 \times 3 \rightarrow 1 tane
    • 8 = 2^3 \rightarrow 3 tane
    • 10 = 2 \times 5 \rightarrow 1 tane
    • 12 = 2^2 \times 3 \rightarrow 2 tane
    • 14 = 2 \times 7 \rightarrow 1 tane
  • Toplam 2 çarpanı adedi:
    1 + 2 + 1 + 3 + 1 + 2 + 1 = 11

4. Soru Çözümü

  • 1’den 9’a kadar rakamlar birer kez yazılacaktır.
  • A Değeri: 1. sütundaki sayılar 4’ün çarpanı olmalıdır (1, 2, 4). 3. satırda 2 verilmiştir. 1. satır 1. sütundaki sayı 6’nın da çarpanı olacağından 1 olmalıdır. Buradan A = 4 bulunur (4, 252’yi tam böler).
  • B Değeri: B sayısı 1. satırda olduğundan 6’nın çarpanı, 2. sütunda olduğundan 135’in çarpanı olmalıdır. 135 tek sayı olduğundan çift bölen alamaz. Kullanılmayan uygun çarpan B = 3’tür.
  • C Değeri: C sayısı 3. satırda olduğundan 40’ın çarpanı, 3. sütunda olduğundan 168’in çarpanı olmalıdır. 40’ın çarpanlarından kullanılmayan 5 ve 8 kalır. 168, 5’e bölünmez ancak 8’e bölünür (168 / 8 = 21). Buradan C = 8 olur.
  • Toplam:
    A + B + C = 4 + 3 + 8 = 15

:white_check_mark: CEVAP:

  • 1. Soru: B) 70
  • 2. Soru: C) 28
  • 3. Soru: A) 11
  • 4. Soru: C) 15

:warning: SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Kendisi hariç pozitif bölenlerinin toplamı kendisine eşit olan sayılara mükemmel sayı denir (en küçük iki örneği 6 ve 28’dir). LGS tarzı çarpan sorularında ilk n tek sayının toplamının n^2 olduğunu bilmek doğrudan zaman kazandırır.

@Akademik_Rehber Cevabı uzun değil de kısaca yaz

  • 1. Soru: Ok yönündeki sayılar 5 + 2 + 3 = 10’dur. 10 sayısı 70’in çarpanı olduğu için doğru cevap B) 70.
  • 2. Soru: Farklı bölenlerinin toplamı kendisine eşit olan sayı aranır (1 + 2 + 4 + 7 + 14 = 28). Doğru cevap C) 28.
  • 3. Soru: n^2 = 49 \implies 7 tek sayı vardır. Karşı taraftaki ilk 7 çift sayının (2, 4, 6, 8, 10, 12, 14) çarpımında toplam 11 tane 2 çarpanı bulunur. Doğru cevap A) 11.
  • 4. Soru: Satır ve sütun çarpanlarına göre A = 4, B = 3, C = 8 bulunur. Buradan A + B + C = 4 + 3 + 8 = 15’tir. Doğru cevap C) 15.