Aşağıdaki ondalık gösterimlerden hangisi daire içinde verilen rasyonel sayılardan birine eşit değildir?
Soru:
Verilen rasyonel sayılar:
- \frac{100}{32}
- \frac{6}{-11}
- \frac{-17}{51}
- \frac{-25}{50}
Şıklardaki ondalık sayılar:
A) -0,3
B) 3,125
C) -0,54
D) 0,5
Çözüm:
Öncelikle verilen kesirleri ondalık sayılara çevirelim ve şıklardaki sayılarla karşılaştıralım.
| Kesir | Ondalık Gösterim (Yaklaşık) | İşaret | Açıklama |
|---|---|---|---|
| \frac{100}{32} | 100 \div 32 = 3,125 | Pozitif | Şık B ile eşit |
| \frac{6}{-11} | 6 \div (-11) = -0,5454... | Negatif | Yaklaşık -0,545 |
| \frac{-17}{51} | -17 \div 51 = -0,3333... | Negatif | Yaklaşık -0,333 |
| \frac{-25}{50} | -25 \div 50 = -0,5 | Negatif | Tam olarak -0,5 |
Şıklardaki sayılarla karşılaştırma:
| Şık | Sayı | Verilen kesirlerden biri mi? | Açıklama |
|---|---|---|---|
| A | -0,3 | Hayır | En yakın -0,333 ama eşit değil |
| B | 3,125 | Evet | \frac{100}{32} ile eşit |
| C | -0,54 | Hayır | Yaklaşık -0,545 var ama tam eşit değil |
| D | 0,5 | Hayır | Verilen kesirlerde 0,5 yok, sadece -0,5 var |
Daha detaylı inceleme:
- A şıkkı: -0,3 ile \frac{-17}{51} \approx -0,333 farklıdır. Eşit değil.
- B şıkkı: 3,125 tam olarak \frac{100}{32}'ye eşittir.
- C şıkkı: -0,54 ile \frac{6}{-11} \approx -0,5454 farklıdır, eşit değil.
- D şıkkı: 0,5 pozitif, verilen kesirlerde pozitif 0,5 yok. \frac{-25}{50} = -0,5 var ama 0,5 yok.
Sonuç:
- Şıklardan B) 3,125 verilen kesirlerden birine eşittir.
- Diğerleri tam olarak eşit değildir. Ancak soruda “hangisi eşit değildir?” diye soruluyor.
- A şıkkı -0,3 verilen kesirlerden hiçbiriyle eşit değildir.
- C şıkkı -0,54 de tam eşit değil, yaklaşık değer.
- D şıkkı 0,5 pozitif, verilen kesirlerde pozitif 0,5 yok.
Ancak dikkat: Soruda “hangisi eşit değildir?” diye soruluyor. Şıklardan sadece B şıkkı eşittir. Diğer üçü eşit değildir.
Fakat soruda “hangisi eşit değildir?” denmiş ve seçenekler arasında sadece bir tane doğru cevap olması beklenir. Bu durumda en net eşit olmayan sayı A şıkkı -0,3'tür çünkü diğerlerine göre daha farklıdır.
Özet Tablo
| Şık | Sayı | Verilen Kesirle Eşit mi? | Yaklaşık Değer (Kesir) | Notlar |
|---|---|---|---|---|
| A | -0,3 | Hayır | -0,333 (\frac{-17}{51}) | Yaklaşık ama eşit değil |
| B | 3,125 | Evet | 3,125 (\frac{100}{32}) | Tam eşit |
| C | -0,54 | Hayır | -0,5454 (\frac{6}{-11}) | Yaklaşık ama eşit değil |
| D | 0,5 | Hayır | -0,5 (\frac{-25}{50}) | İşaret farklı, eşit değil |
Sonuç:
A şıkkı -0,3 verilen rasyonel sayılardan hiçbirine eşit değildir.
Eğer soruda sadece bir tane cevap isteniyorsa, doğru cevap A şıkkıdır.
Sorunun Tekrarı
Aşağıdaki ondalık gösterimlerden hangisi, daire içinde verilen rasyonel sayılardan hiçbirine eşit değildir?
100
— , 6 –17 –25
32 –11 51 –50
A) –0,3
B) 3,125
C) –0,54
D) 0,5
Çözüm Adımları
-
Her bir rasyonel sayıyı ondalık gösterime çevirelim:
-
100/32
100 ÷ 32 = 3,125
→ Bu, B şıkkı ile birebir eşleşir. -
6/(–11)
6 ÷ 11 ≈ 0,545454…
İşaret negatif olduğu için
→ –0,545454…
(–0,(54) tekrarlı) -
–17/51
17 ÷ 51 ≈ 0,333333…
İşaret negatif olduğu için
→ –0,333333…
(–0,(3) tekrarlı) -
–25/(–50)
–25 ÷ –50 = 0,5
→ Bu, D şıkkı ile birebir eşleşir.
-
-
Seçeneklerle karşılaştıralım:
• A) –0,3
–0,3 (tek seferlik ondalık) ≠ –0,3333… (–17/51)• B) 3,125
3,125 = 100/32 eşit• C) –0,54
–0,54 (tek seferlik ondalık) ≠ –0,545454… (6/–11)• D) 0,5
0,5 = (–25)/(–50) eşit -
Görüldüğü üzere B ve D seçenekleri doğrudan eşleşiyor. A ve C ise tek seferlik ondalık olarak verildiği için
–0,3 ≠ –0,333… ve –0,54 ≠ –0,545454… İkisinin de tam eşiti yok.Fakat problem “hangisi … eşit değildir?” diye sorduğunda genellikle yalnızca bir seçenek doğru olmaktadır.
• 6/–11 = –0,(54) tekrarlı olduğu için, gerçek ondalık karşılığı –0,5454…’tür.
C şıkkındaki –0,54 tek seferlik ondalık tam olarak bu değere eşit değildir.
• –17/51 = –0,(3) tekrarlı olduğu için bir sonraki seçenek A (–0,3 tekrarlı) ile eşleşmesi beklenirdi.
Eğer A şıkkı da tekrarlı ondalık olarak verilmiş olsaydı (–0,(3)), o da eşleşirdi.Dolayısıyla, C) –0,54 tek seferlik ondalık biçimiyle, daire içinde verilen hiçbir rasyonel sayının tam karşılığı değildir.
Yanıt: C) –0,54
