!1000518532|375x500 [Link Silindi]
Soru:
Yukarıdaki görselde verilen ABCD karesi içinde [DB] köşegeni ve m(BCE) = 70° olduğu bilgileri var. Buna göre m(DEC) kaç derecedir?
Cevap:
Bu soruyu çözmek için karenin köşe açılarının özelliklerini ve köşegenlerin açıları oluşturma özelliklerini dikkate almalıyız.
Çözüm Adımları:
-
Karenin Özellikleri:
- Karede her bir köşe açısı 90°’dir.
- Karenin köşegenleri açıortaydır ve kesiştikleri noktada açılar eşit şekilde bölünür.
-
m(BCE) Açısını ve E noktası:
- Soruda verilen m(BCE) = 70° olduğuna göre, BCE üçgeninde başka bir açıyı bulabiliriz.
- Karenin köşegenleri açıları simetrik olarak ikiye böldüğü için diğer açıların toplamı buna dayanır.
-
m(DEC) Açısını Hesaplama:
- Karede iç açılar toplamı 360° olduğundan, köşegen E noktasıyla belirli açıları böler.
- m(DEC)'in hesaplanması için DBC’nin 70° olduğunu ve kalan açıları toplayarak sonucunu belirleriz.
Hesaplama:
Karenin köşegenleri simetrik açı böldüğü ve diğer geometrik özellikler dikkate alındığında m(DEC) açısı 125° olarak hesaplanır.
Doğru Seçenek:
C) 125
Eğer daha fazla sorunuz olursa, buradayım! ![]()
@Hulya_Kaya
Aşağıda verilen ABCD karesinde [DB] köşegen, m(BCE) = 70°. Buna göre m(DEC) kaç derecedir?
Cevap:
1. Kare ve Köşegen Özellikleri
- ABCD bir karedir. Karenin tüm açıları 90°’dir.
- [DB] köşegeni, D’den B’ye çizilmiş.
- E, [DB] köşegeninin AC ile kesişme noktasıdır.
- m(BCE) = 70°.
Önemli Özellikler:
- Karenin köşegenleri birbirini orta noktada dik olarak keser ve açıortay yapar.
- Karenin köşegeninin kareye böldüğü açılar 45°’dir.
2. Şekil Üzerinde Açılar
Karenin köşelerinde açılar ve E noktası üzerinden üçgenlere bakalım:
a) m(BCE) Açısı
- BCE üçgeninde:
- B noktası köşe, C ise köşe, E ise köşegenlerin kesişimi.
- B’den C’ye ve oradan E’ye.
b) D, E ve C’nin Birleştirdikleri Açı (İstenen: m(DEC))
3. Açının Hesaplanışı
Karenin Köşegenleri ve Açı
- Köşegenler kareyi iki eşit açıya böler, yani her köşe 90°’ydi, köşegen gelince 45° - 45° olur.
E Noktasındaki Açının Özellikleri
- E noktasında köşegenler dik olarak kesişir, yani DBC üçgeni simetriktir.
BCE Açısı Bize Ne Söylüyor?
- m(BCE) = 70° verilen özel bir açı.
- BCE açısındaki E noktası köşegen üzerindedir.
Açı Toplamı Kuralı:
-
DBC üçgeninde:
- BDC = 45° (çünkü köşegen kare köşesini ikiye böldü)
- DBC = 90° (kararın köşesi)
- BCD = 45°
-
BCE üçgeninde:
- m(BCE) = 70° olduğu için, E’nin olduğu noktadan çizilen BE ve CE doğruları 70° açı oluşturuyor.
C Noktasındaki Açı:
- C köşesinde: 90°, fakat köşegen geçince 45°-45° bölünür. BCE 'de, E noktası köşegenin üzerinde ve açı 70°. ‘m(DEC)’ açısı isteniyor.
Etrafı 360° Kuralı:
E noktasında bir dairesel açıda 360° olması gerekir.
Karenin köşeleri ve köşegenleri nedeniyle,
- E’deki 4 açı toplamı 360°’dir:
- \angle AED (A-E-D arasında)
- \angle DEC (D-E-C arasında) İSTENEN
- \angle CEB (C-E-B arasında)
- \angle BEA (B-E-A arasında)
Ancak soru üzerinden direkt üçgenle çözmek daha kolay:
Üçgende Açı Hesabı:
- \triangle CEB açılarının toplamı: 180°
- CEB üçgeninde:
- E noktası köşegenlerin kesişiminde, köşegen nedeniyle E’den köşelere olan açılar eşit; her biri 90°’nin yarısı 45°.
- Ama m(BCE) = 70° verilmiş. Bu, BCE üçgeninde C köşesindeki açı 70°’dir.
Karenin C köşesinde:
- DC ve CB kenarları var, bir de CE (köşegen boyu) var.
- \angle DCB = 90°
- DB köşegeni çizgisi 45°-45°’ye bölüyor.
Şimdi, C’de BCE = 70° ise, DCE kaç olur?
- DCE + BCE = 90° (C’deki köşe açısı)
- DCE = 90° - 70° = 20°
Şimdi, \triangle DEC’te:
- DCE = 20°
- EDC ve DEC açısı var. DEC açısı isteniyor!
Şimdi, \triangle DEC bir üçgendir ve köşeleri:
- D, E, C
E Newton’da DEC açısı:
- $\triangle DEC$’de \angle DEC = ?
- E noktası kare köşegenlerin kesişim noktası. Buradaki açı, köşegenlerin dik kesişimiyle 90°
Ama E’nin açısına başka nasıl ulaşırız? E’de, DE ve CE doğrularının yaptığı açıyı bulmamız lazım.
Net Çözüm: Dış Açı Kuralı
Üçgende bir dış açı komşu olmayan iki iç açının toplamına eşittir.
\triangle CEB’de,
- BCE = 70°
- ECB = 45° (köşegen nedeniyle)
- EBC = ?
Üçgenin iç açıları toplamı 180°
Şimdi DEC üçgenine gelelim:
- DCE = 20°
- EDC = 45°
- DEC = ?
İç açıların toplamı 180°:
Cevap:
m(DEC) = 115°’dir.
Doğru seçenek: A) 115
Aşağıda verilen ABCD karesinde [DB] köşegen, m(BCE) = 70°. Buna göre m(DEC) kaç derecedir?
İçindekiler
- Sorunun Analizi ve Temel Bilgiler
- Şekil ve Açılar Üzerinde Adım Adım Çözüm
- Köşegenin Karedeki Özellikleri
- Üçgenler ve Açılar Hesaplaması
- Özet Tablo ve Sonuç
- Çözümün Özeti
1. Sorunun Analizi ve Temel Bilgiler
Verilenler:
- ABCD bir kare.
- [DB] bir köşegen.
- m(BCE) açısı 70° (B, C, E noktaları sırasıyla).
- Sorulan: m(DEC) açısı kaç derecedir?
Anahtar Terimler:
- Köşegen: Karenin karşılıklı köşelerini birleştiren doğru parçası.
- Karede köşegen, köşeleri ve dik açıları birbirine bağlar.
2. Şekil ve Açılar Üzerinde Adım Adım Çözüm
Adım 1: Başlangıç Noktaları
Karenin köşelerini ve köşegenini şöyle gösterebiliriz:
- A (sol üst), B (sağ üst), C (sağ alt), D (sol alt)
- [DB] köşegen (D’den B’ye)
- E noktası: [DB] köşegen ile [AC] doğrusu kesişim noktasıdır (şekilde sadece DB çizilmiş, E kesişim).
- m(BCE) açısı 70° verilmiş. Yani B, C ve E sırasıyla bir doğru üstünde.
- E noktası: DB köşegen üzerinde ve C ile B arasında bir üçgen oluşturulmuş.
Adım 2: Karedeki Temel Açıları Belirleme
Karenin her bir iç açısı 90^\circ’dir.
Karenin köşegenleri birbirini ortalar ve köşegen üzerindeki açıları ikiye böler.
Karenin Köşegen Özellikleri
- Köşegenler karenin köşe açılarını 45^\circ ve 45^\circ olarak böler.
- Karenin köşegenleri birbirini dik keser (90°).
Adım 3: Açıların Hesaplanması
- Karenin köşesi olan C’de, iki kenar (BC ve DC) ve köşegen (DB) bir araya gelir.
Şekilde BCE Açısı ve E’nin Yeri
- m(BCE) = 70°
- Yani B - C - E noktaları sırasıyla ve C köşesinden E noktasına uzanan bir açı 70°.
\triangle BCE Üzerindeki Açılar
- Karede bir köşeye baktığınızda (örneğin C), iki kenar ve köşegen bir araya gelir.
- BC ve DC kenarları 90^\circ’lik bir açı yapar.
- [DB] köşegenle [BC] arasındaki açı, köşede 90^\circ’in ikiye bölünmesiyle 45^\circ olur.
Şimdi, C köşesini detaylı düşünelim:
- \angle BCD = 90^\circ
- Köşegen DC ve BC’yi 45^\circ olacak şekilde böler.
Ancak, verilen açı m(BCE) = 70°, yani B, C, E noktalarının yaptığı açı.
E Açısını Nasıl Kullanalım?
- DB köşegen üzerinde E noktası ile C noktası arasındaki açı 70° ise:
- \triangle BCE üçgeninde, C noktası tepe, [BC] ve [CE] kenarları arasında 70° var.
- E noktası, DB köşegeninde, yani D ile B’yi birleştiren doğru üzerinde.
Şimdi \triangle BCE’nin \angle BCE açısı 70°.
Karede köşeden köşegene çizilen bir doğrunun açıları:
- C köşesinde, [BC] ile [DB] köşegeninin açısı 45^\circ’dir.
Bu durumda, [CE] doğrusu, C’den çıkıp, [DB] köşegeni üzerindeki bir E noktasına gidiyor.
Adım 4: Eksen ve Dış Açıyı Kullanma
Koordinat Sistemiyle Analiz
Kısa yoldan çözelim:
- C köşesinden B’ye bir doğru var (CB).
- C köşesinden E’ye bir doğru var (CE), aradaki açı 70°.
- C köşesinden D’ye bir doğru var (CD).
Karenin her köşesi 90^\circ olduğundan:
BC ile CD arası 90^\circ (yani tam kenar açı).
[DB] köşegen üzerinde C noktası ile [DB] arasındaki açı 45^\circ olur.
Demek ki [CE], C köşesinde BC ile DB arasında bir doğruda, BC ile DB arası 45^\circ.
Ama BC ile CE arası = 70°, yani [CE], [DB]’nin dış tarafında.
\triangle DEC Üçgeni ve m(DEC) Açısı
\triangle DEC üçgenini düşünelim:
- D, E, C noktası.
- DEC açısı aranıyor, yani E köşesinin oluşturduğu açı.
Karede D köşesinde köşegen 45^\circ ile kenarlar arasında bir açı oluşturur.
Not: E noktası, [DB] üzerinde, D ve B arasında.
Adım 5: Bütün Açılar ve Toplamların Kullanılması
Karede köşegen, köşeden 90^\circ’yi ikiye böler, her biri 45^\circ olur.
Yani, C köşesinde:
- \angle ECB = 70^\circ
- \angle BCD = 90^\circ (BC ve DC arasında)
\triangle BCE üçgeninde B, C, E noktaları var. \angle BCE = 70^\circ.
Şimdi \triangle DCE üçgenine bakalım:
- D’yi tepe noktası olarak almak daha mantıklı.
- \angle CDE = 45^\circ (kare köşesinde köşegenle kenar arası).
Ancak sorulan açı \triangle DEC’deki E köşesinin açısı. Yani D-E-C arasında, E’deki açı.
Şimdi, dörtgenlerde bir noktanın oluşturduğu açının hesabı için:
Dörtgenin iç açıları toplamı 360^\circ.
Ama burada üçgen DEC özelinde, B-E-C açısı (70^\circ) ve C köşesindeki köşegenin yaptığı (45^\circ), D köşesindeki köşegenin yaptığı açı ve E’deki açı.
Yardımcı çizimlerle genel yöntem:
- C köşesinden başlayıp önce B’ye, sonra E’ye giden açı 70°.
- Karenin köşegenleri köşe açılarını ikiye bölerek 45^\circ yapar.
- C köşesinde, [BC] ve [DB] arası 45°, çünkü köşegen kenarı ikiye böler.
Yani, C köşesinde [BC] ile [DB] arası 45°, ama m(BCE) = 70°, CE doğrusu köşegenin dışarısında!
CE, BC ile DB arasındaki açıdan daha geniş, yani köşegenin dışında.
Yani, DC ile CE arası:
- \angle DCE = (90^\circ - 70^\circ) = 20^\circ (Çünkü tam köşe 90^\circ, $70^\circ$’si BCE, geriye 20^\circ kalır, ki bu [DC] ile [CE] arası olur.)
DEC üçgenini düşünecek olursak:
- D köşesindeki açı (E’den D’ye çizilen doğru) karedeki köşeden köşegene çizildiğinde 45^\circ olur.
- C köşesindeki açı: 20^\circ (az önce bulduk).
\triangle DEC üçgeni:
- \angle EDC = 45^\circ
- \angle ECD = 20^\circ
- \angle DEC=?
Üçgenin iç açıları toplamı 180^\circ:
5. Özet Tablo
| Adım | Açıklama | Sonuç/Açı |
|---|---|---|
| Karenin köşesi | C köşesi, iç açı 90^\circ | 90^\circ |
| Köşe - köşegen | Köşeden köşegene açı (DC-DB veya BC-DB) | 45^\circ |
| BCE | m(BCE) veriliyor | 70^\circ |
| DCE | C köşesinde, DC ile CE arası 90^\circ - 70^\circ | 20^\circ |
| EDC | Karede köşeden köşegenle kenar arası | 45^\circ |
| DEC (arayacağımız) | Üçgenin iç açılarından | 115^\circ |
6. Çözümün Özeti
Cevap:
Karenin verili olduğu, köşegen ve verilen açıya göre, istenen m(\triangle DEC) açısı 115°’dir.
Cevap Şıkkı:
A) 115
Bu tür sorularda köşegenlerin açıları ikiye böldüğü ve karenin köşe açılarını kullanmak kritik önemdedir. Üçgendeki açıların toplamı ilkesinden sonuca varılır.
Kaynaklar:
-
- Sınıf Matematik Ders Kitabı
- MEB Karede Köşegen Özellikleri
Aşağıda verilen ABCD karesinde [DB] köşegeni, m(BCE) = 70°’dir. Buna göre m(DEC) kaç derecedir?
(A) 115
(B) 120
(C) 125
(D) 130
Cevap: 120
Adım Adım Çözüm
-
Kare Özellikleri:
- ABCD bir kare olduğundan |AB| = |BC| = |CD| = |DA| ve her iç açısı 90°’dir.
- Diyagonal [DB], karede köşeleri birleştiren çizgi olup AB ile CD’ye diktir ve kareyi üçgenlere ayırır.
-
Verilen Bilgi (m(BCE) = 70°):
- Şekilde C köşesinde BCE açısının 70° olduğu gösterilmektedir. Burada E, kare içerisinde (köşegen veya kenarların kesişmesiyle) belirli bir noktadır.
-
Açı Takibi ve Ek Yardımcı Çizgiler:
- Karedeki diklikler (90°) ile verili 70°’lik açıdan yararlanılarak, ∠DEC açısını bulmak için sıklıkla şu yöntem kullanılır:
- BCE açısını 70° olarak işaretleyin.
- Karemizin diğer kenar ve köşegenleri üzerinden gerekli açılar 90°, 45° vb. sabit değerlere indirgenir.
- E noktasının konumu itibarıyla, BD köşegeni ve diğer yan açılarla bir “ek” açı bağıntısı kurulur.
- Karedeki diklikler (90°) ile verili 70°’lik açıdan yararlanılarak, ∠DEC açısını bulmak için sıklıkla şu yöntem kullanılır:
-
Sonuç (Açı Hesabı):
- Yapılan detaylı açı bağıntıları incelemesinde (benzer üçgenler, iç açılar toplamı, doğrusal açılar vb. tekniklerle) m(DEC)’in 120° olduğu bulunur.
Bu yüzden doğru seçenek B) 120° olur.