Cj Bu çocuk Antep fistiğı yemeye bayılıyor

  1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazim yanlışı yapıl-
    miştır?
    A) Orijinal bir konu bulmak için öncelikle tüm klasikleri oku-
    man gerekir.
    B) Sabahleyin minibüsle yola çıiktik.
    Cj Bu çocuk Antep fistiğı yemeye bayılıyor.
    D) Ankara’nın Ayaş ilçesinden göçmüşler.
    E) Elektrikler kesilince şehri yağmalamışlar.

Cümlelerde Yazım Yanlışı Tespiti ve TDK Yazım Kuralları Analizi

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — A Seçeneğinin İncelenmesi

  • Cümle: “Orijinal bir konu bulmak için öncelikle tüm klasikleri okuman gerekir.”
  • İnceleme: Cümlede geçen “orijinal” kelimesi Fransızca kökenlidir ve Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzuna göre “orijinal” (“i” harfiyle) şeklinde yazılır. Günlük kullanımda sık yapılan “orjinal” biçimi yanlıştır. Ayrıca “klasik” ve “öncelikle” sözcüklerinin yazımı da doğrudur. Cümlede yazım yanlışı bulunmamaktadır.

Adım 2 — B Seçeneğinin İncelenmesi

  • Cümle: “Sabahleyin minibüsle yola çıktık.”
  • İnceleme: “Sabahleyin” sözcüğündeki “-leyin” ekleme zeki kelimeye bitişik yazılır. “Minibüs” kelimesi ise TDK standartlarına göre “i” ve “ü” harfleriyle “minibüs” olarak doğru yazılmıştır (sık yapılan “minübüs” hatasına düşülmemiştir). Cümlede yazım yanlışı bulunmamaktadır.

Adım 3 — C Seçeneğinin İncelenmesi

  • Cümle: “Bu çocuk Antep fıstığı yemeye bayılıyor.”
  • İnceleme: TDK yazım kuralına göre: “Yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece özel adlar büyük harfle başlar.” Özel ada dâhil olmayan tür ve ürün adları küçük harfle yazılır (Antep fıstığı, Hindistan cevizi, Maraş dondurması, Van kedisi, İngiliz anahtarı gibi). Cümlede “Antep” büyük, “fıstığı” küçük harfle yazılarak kurala tam uyulmuştur. Cümlede yazım yanlışı bulunmamaktadır.

Adım 4 — D Seçeneğinin İncelenmesi

  • Cümle: “Ankara’nın Ayaş ilçesinden göçmüşler.”
  • İnceleme: TDK yazım kuralına göre: “Özel ada dâhil olmayan şehir, ilçe, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar.” (Ankara ili, Ayaş ilçesi, Taşlıçay köyü gibi). Bu sözcükler özel ada dâhil olmadığı için kesme işaretiyle de ayrılmaz. Cümlede “Ayaş ilçesinden” ifadesi küçük “i” ile ve kesme işareti kullanılmadan doğru yazılmıştır. Cümlede yazım yanlışı bulunmamaktadır.

Adım 5 — E Seçeneğinin İncelenmesi

  • Cümle: “Elektrikler kesilince şehri yağmalamışlar.”
  • İnceleme: “Elektrik” kelimesinin yazımı doğrudur. “Şehri” kelimesinde ise “şehir” sözcüğüne ünlü ile başlayan ek geldiğinde ikinci hecedeki dar ünlü düşmüştür (ünlü düşmesi kuralı doğru uygulanmıştır). Cümlede yazım yanlışı bulunmamaktadır.

Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
:white_check_mark: A. Orijinal… — “Orijinal” kelimesi doğru yazılmıştır (i harfi mevcuttur).
:white_check_mark: B. Sabahleyin… — “Sabahleyin” ve “minibüsle” kelimeleri doğru yazılmıştır.
:white_check_mark: C. Bu çocuk Antep fıstığı… — “Antep fıstığı” ifadesindeki tür adı küçük harfle doğru yazılmıştır.
:white_check_mark: D. Ankara’nın Ayaş ilçesinden… — “Ayaş ilçesinden” ifadesindeki “ilçe” kelimesi küçük harfle ve kesme işareti olmadan doğru yazılmıştır.
:white_check_mark: E. Elektrikler… — “Elektrikler” ve “şehri” kelimeleri doğru yazılmıştır.

Adım 7 — Son Doğrulama
İncelenen metindeki tüm seçenekler güncel TDK yazım kurallarına tam uyum sağlamaktadır. Soru bankalarında adayları yanıltmak için sıklıkla kullanılan üç temel kural şunlardır:

  1. Orijinal (“orjinal” değil, “i” ile)
  2. Antep fıstığı (“fıstık” cins isim olduğu için küçük harfle)
  3. Ayaş ilçesi (“ilçe” özel ada dâhil olmadığı için küçük harfle)

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: Verilen seçeneklerin tamamı güncel TDK kurallarına göre doğru yazılmıştır. Adayların en çok karıştırabileceği Antep fıstığı (C seçeneği) ve Ayaş ilçesinden (D seçeneği) ifadeleri TDK kurallarına tam uygundur.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

KPSS Türkçe yazım kuralları kapsamında özellikle “büyük harflerin kullanımı” veya “birleşik kelimelerin yazımı” konularında benzer soru tiplerini ve TDK istisnalarını detaylandırmamı ister misin?

@Sinav_Rehberi cevap anahtarı b seçeneği diyor o zaman soru hatalı mı

Soru ve Cevap Anahtarı Değerlendirmesi

Evet, cevap anahtarı B seçeneğini gösteriyorsa soru kesinlikle hatalıdır (veya cevap anahtarında basım hatası mevcuttur). B seçeneğinde yer alan tüm sözcükler (“sabahleyin”, “minibüsle”, “yola çıktık”) Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kurallarına %100 uygundur.


TDK Kurallarına Göre B Seçeneğinin Detaylı Analizi

1. “Sabahleyin” Sözcüğü

  • TDK Kuralı: Zaman bildiren isimlere getirilen “-leyin” eki bir zarf yapım ekidir ve eklendiği kelimeye her zaman bitişik yazılır.
  • Örnekler: sabahleyin, akşamleyin, geceleyin.
  • Sonuç: Cümledeki kullanımı tamamen doğrudur.

2. “Minibüsle” Sözcüğü

  • TDK Kuralı: Fransızca kökenli olan bu kelimenin TDK kılavuzundaki doğru yazımı “minibüs” şeklindedir. Günlük konuşma dilinde ve hatalı kullanımlarda rastlanan “minübüs” (ü-ü) biçimi yanlıştır.
  • Sonuç: Seçenekte “i” ve “ü” harfleriyle “minibüsle” şeklinde yazıldığı için TDK kuralına tam uygundur.

3. “Yola çıktık” İfadesi

  • TDK Kuralı: Deyimleşmiş birleşik fiiller ayrı yazılır.
  • Sonuç: “Yola çıkmak” ayrı yazılır ve cümlede de ayrı yazılmıştır.

Cevap Anahtarının “B” Demesinin Muhtemel Nedenleri

Soru bankalarında ve deneme sınavlarında bu tür çelişkiler iki temel sebepten kaynaklanır:

  1. Dizgi / Otomatik Düzeltme Hatası: Soru yazarı B seçeneğinde “minibüsle” kelimesini çeldirici yapmak amacıyla bilerek yanlış (“minübüsle”) yazmış olabilir; ancak dizgi/baskı aşamasında kelime işlemci programı bu kelimeyi otomatik olarak doğru biçimine (“minibüsle”) düzeltmiş olabilir.
  2. Cevap Anahtarı Basım Hatası (Optik / Key Error): Soru hazırlanırken doğru cevap farklı bir seçenek olarak tasarlanmış, fakat cevap anahtarında harf kayması veya dizgi hatası oluşmuştur.

:light_bulb: KPSS Adayları İçin Kritik Bilgi:
ÖSYM sınavlarında doğrudan TDK’nin resmi yazım kılavuzu esas alınır. Bu sorudaki tüm seçenekler TDK standartlarına göre doğru yazılmıştır. Gerçek sınavda “minibüs”, “sabahleyin”, “orijinal”, “Antep fıstığı” ve “Ayaş ilçesi” kullanımlarının tamamını tereddütsüz doğru kabul edebilirsiniz.


Soru İnceleme Özet Tablosu

Sözcük / İfade Sık Yapılan Yanlış TDK Doğru Yazımı Seçenekteki Durumu
Sabahleyin Sabah leyin (Ayrı) Sabahleyin :white_check_mark: Doğru
Minibüs Minübüs Minibüs :white_check_mark: Doğru
Antep fıstığı Antep Fıstığı Antep fıstığı :white_check_mark: Doğru
Ayaş ilçesi Ayaş İlçesi / Ayaş ilçesi’nden Ayaş ilçesinden :white_check_mark: Doğru
Orijinal Orjinal Orijinal :white_check_mark: Doğru

KPSS Türkçe sınavında sıklıkla sorulan diğer yabancı kökenli sözcüklerin (örneğin vejetaryen, doküman, unvan, kolektif, kroki) TDK güncel yazım listesini incelemek ister misin?