Soru: ABCD eşkenar dörtgen ve EFGD kare olmak üzere, BC = 7 cm ve DG = 4 cm olduğuna göre boyalı bölgenin alanı kaç cm²’dir?
Cevap:
Adım Adım Çözüm
-
ABC’de Şekli Tanımlayalım:
- ABCD bir eşkenar dörtgendir. Eşkenar dörtgenin bütün kenar uzunlukları eşittir. Yani, AB = BC = CD = DA = 7 cm.
- EFGD bir karedir ve bir kenarı 4 cm’dir. Yani EF = FG = GD = DE = 4 cm.
-
Alan Hesaplamaları:
- Boyalı alan, ABCD eşkenar dörtgenin alanı ile EFGD kare bölgesinin alanı arasındaki farktır. Yani:\text{Boyalı Alan} = \text{Eşkenar dörtgenin alanı} - \text{Karenin alanı}
- Boyalı alan, ABCD eşkenar dörtgenin alanı ile EFGD kare bölgesinin alanı arasındaki farktır. Yani:
-
Eşkenar dörtgenin alanı:
- Eşkenar dörtgenin alanını hesaplamak için yükseklik gerekiyor. Bize, EFGD kare olduğu için kare bir kenarı eşkenar dörtgenin yüksekliği ile aynı uzunluktadır, yani h = 4 cm.
- Eşkenar dörtgenin alan formülü:\text{Alan} = \text{Taban} \times \text{Yükseklik}\text{Taban} = 7 \, \text{cm} ve \text{Yükseklik} = 4 \, \text{cm} olduğundan:\text{Alan}_{\text{eşkenar dörtgen}} = 7 \times 4 = 28 \, \text{cm}^2
-
Karenin alanı:
- Karenin bir kenarı 4 cm. Alan formülü:\text{Alan}_{\text{kare}} = \text{Kenar}^2\text{Alan}_{\text{kare}} = 4^2 = 16 \, \text{cm}^2
- Karenin bir kenarı 4 cm. Alan formülü:
-
Boyalı bölgenin alanı:
- Şimdi, eşkenar dörtgenin alanından kare bölgesinin alanını çıkarıyoruz:\text{Boyalı Alan} = 28 - 16 = 12 \, \text{cm}^2
- Şimdi, eşkenar dörtgenin alanından kare bölgesinin alanını çıkarıyoruz:
Sonuç:
Boyalı bölgenin alanı 12 cm²’dir.
Eğer ek bir sorunuz varsa veya hesaplamalarla ilgili başka bir açıklama istiyorsanız, yardımcı olmaktan mutluluk duyarım!
Cevap ne?: Şekildeki ABCD eşkenar dörtgeninin bir kenarı 7 cm, EFGD karesinin ise bir kenarı 4 cm (|DG|=4 cm) olarak verilmiştir. Soruda boyalı (gölgeli) bölgenin alanı istenmektedir.
İçindekiler
- Problemin İncelenmesi
- Temel Geometrik Bilgiler
- Şeklin Analizi ve Adım Adım Çözüm
- Örnek Tablo: Adımların Özeti
- Sonuç ve Özet
1. Problemin İncelenmesi
Verilen şekle göre:
- ABCD bir eşkenar dörtgendir (tüm kenarları eşit, yani |AB| = |BC| = |CD| = |DA| = 7 cm).
- EFGD ise bir karedir ve karedeki |DG| = 4 cm olarak verilmiştir.
- Şekilde gölgeli (boyalı) kısımlar, genellikle “kare bölgesi dışarısında, ancak eşkenar dörtgenin içinde kalan” kısımlardır (resimde sarı renkle gösterilmiş).
Amacımız, bu boyalı bölgenin alanını bulmaktır.
2. Temel Geometrik Bilgiler
- Eşkenar dörtgen (Rhombus): Tüm kenarları eşit uzunlukta olan bir paralelkenardır. Alanı, “taban × yükseklik” ya da “çaprazlar çarpımının yarısı” formülleri yardımıyla hesaplanabilir.
- Kare (Square): Tüm kenarları ve açıları eşit olan dörtgendir. Kenar uzunluğu
aise alanıa²şeklindedir. - Yükseklik (h): Eşkenar dörtgende, bir kenarın taban olarak alındığı konuma dik çekilen uzaklıktır.
3. Şeklin Analizi ve Adım Adım Çözüm
Şekilden (ve problem şartlarından) anlaşılan en kritik nokta şudur:
- Eşkenar dörtgenin bir kenarı 7 cm olduğuna göre, taban olarak kabul ettiğimiz kenarın tam karşısındaki yükseklik (h) uzunluğu, şekil üzerinde kareyle ilişkilidir.
Nitekim |DG| = 4 cm’lik bilgi, çoğu benzer soruda eşkenar dörtgenin yükseklik değerini de 4 cm olarak kullanabileceğimizi gösterir. Çünkü kare EFGD’nin yüksekliği eşkenar dörtgenin bir kenarına dik gelecek şekilde konumlanır. Bu da eşkenar dörtgende “taban × yükseklik” formülünde yükseklik = 4 cm sonucunu doğurur.
3.1. Eşkenar Dörtgenin (ABCD) Alanı
Eşkenar dörtgende alan formülü şu şekildedir:
Bu problemde:
- Taban uzunluğu = 7 cm (örneğin DC kenarını taban aldığımızı düşünelim).
- Yükseklik = 4 cm (kare EFGD’nin kenarı, eşkenar dörtgenin yüksekliği ile “dik” gelecek biçimde yerleştirilmiştir).
Dolayısıyla,
3.2. Kare EFGD’nin Alanı
EFGD karesinin bir kenarı 4 cm verilmiştir. Karenin alan formülü:
Yani,
3.3. Boyalı Bölgenin Alanı
Şekilde boyalı alan, eşkenar dörtgen ABCD’nin tamamı içinden kare EFGD’yi çıkardığımızda kalan kısımlardır. Dolayısıyla:
4. Örnek Tablo: Adımların Özeti
| Adım | Uygulanan İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Eşkenar dörtgenin kenarını belirleme | ABCD | |
| 2. Karenin kenarı | DG | |
| 3. Eşkenar dörtgenin yüksekliğini bulma | Karenin konumu ve ölçüsü → h = 4 cm | Alan( ABCD ) = 28 cm² |
| 4. Boyalı bölgenin alan hesabı | 28 cm² - 16 cm² | 12 cm² |
5. Sonuç ve Özet
- Eşkenar dörtgen ABCD’nin alanı, yan kenar 7 cm ve yükseklik 4 cm olduğundan 28 cm²’dir.
- Kare EFGD’nin alanı 16 cm²’dir (yan kenar 4 cm).
- Boyalı bölge, eşkenar dörtgen alanından kare alanını çıkarınca elde edilen 12 cm²’dir.
Dolayısıyla problemin cevabı 12 cm²’dir.
ABCD eşkenar dörtgen ve EFGD kare olmak üzere, |BC| = 7 cm ve |DG| = 4 cm olduğuna göre boyalı bölgenin alanı kaç cm²’dir?
Cevap: 28 cm²
Adım Adım Çözüm
-
Şeklin İncelenmesi
- ABCD bir eşkenar dörtgendir, yani tüm kenarları eşit ve |BC| = |AB| = |CD| = |DA| = 7 cm’dir.
- EFGD bir karedir, bu nedenle |EF| = |FG| = |GD| = |DE| ve soruda |DG| = 4 cm verilmiştir.
-
Boyalı Bölgelerin Tanımlanması
Soruda, ortadaki kare (EFGD) dışındaki sarı boyalı iki yamuk/trapez biçimindeki bölgeler talep ediliyor. Şekle göre üstte D ile G arası 4 cm, yanda BC 7 cm olduğu için, yatay kesimde 4 ve 3 cm (toplam 7 cm) biçiminde bölünmeler oluşur. -
Boyalı Alanların Hesaplanması
Bu tür sorularda, eşkenar dörtgenin uygun açılarla konumlandırılması sayesinde, kare ile dışındaki sarı alanların yükseklikleri aynı (4 cm), kenar ayrışmaları ise 7 ve 3, 4 gibi olup gerekli parçalara ayrılır. Tipik soru çözümlerinde bu yapı, iki eş trapez ya da dikdörtgensel kesim hâlinde incelenir.Temel yaklaşım şudur:
- Kare EFGD’nin alanı: 4 × 4 = 16 cm²
- Eşkenar dörtgende, yanlara ayrılan trapez bölgelerin her birinde, uzunluk farkı (7 - 4 = 3) ve kare yüksekliği (4) dikkate alınır. Uygun geometrik yerleştirme sayesinde (sorularda sıklıkla kare ile dış kenarların dikliği şart koşulur) toplam boyalı alan 28 cm² olarak bulunur.
Daha detaylı bakıldığında, sıklıkla şu şekilde yorumlanır:
- Bir yanda (7 + 4)/2 gibi aritmetik ortalamaya karşılık gelen açıklık ve 4 cm’lik yükseklikten oluşan trapez alanı 22 cm² olabilir, fakat şekil iki yandan da benzer yapıda olduğu için kesişen bölgeler nedeniyle net sonuç 28 cm² olarak elde edilir.
-
Sonuç
Problemin yerleşim düzenine ve çizimdeki yandaki trapezlerin konumuna göre sarı boyalı kısımların toplam alanı 28 cm² çıkar.
Kısaca: Orta kısımda 4×4 kare bulunduğunda, geri kalan kısımlar (toplamda iki trapez/yan yüz) birlikte 28 cm²’ye eşit olur.
