Sözcükte Anlam ve Metin İçi Bağlam Analizi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Çok anlamlı sözcüklerin metin içinde kazandığı anlamı belirlerken cümlenin bağlamı ve sözcüğün yerine getirilebilecek TDK karşılığı esas alınır.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
Metinde altı çizili olarak verilen sözcüklerin bağlamdaki anlamları şunlardır:
- “ulaşmayı”: Metinde mutluluk hedeflenen soyut bir duygu durumudur. Buradaki anlamı **“Hedeflenen bir şeyi elde etmek, kavuşmak”**tır (C seçeneği karşılar).
- “paylaşmaktan”: Bir duyguyu başkasıyla bölüşmek, ortak olmak anlamında kullanılmıştır. TDK’ye göre bu kullanım “Aynı biçimde düşünmek veya duymak” anlamına gelir (B seçeneği karşılar).
- “yuvarlandıkça”: Kar topunun fiziksel devinimini ifade eder ve doğrudan “Kendi üzerinde dönerek hareket etmek” anlamındadır (D seçeneği karşılar).
- A seçeneği: “Belli bir noktaya uzanmak, yetişmek” ifadesi “ulaşmak” fiilinin somut/fiziksel bir mesafeye erişme anlamıdır (örneğin eli tavana ulaştı gibi). Metindeki “ulaşmak” ise soyut bir hedefe kavuşmayı ifade ettiği için altı çizili sözcüklerden hiçbirinin anlamını karşılamaz.
CEVAP: A) Belli bir noktaya uzanmak, yetişmek
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Çok anlamlı fiillerde sözcüğün sözlükteki ilk temel anlamı güçlü bir çeldirici olarak verilir. Soru kökünde altı çizili sözcüğün cümlenin bağlamında soyut mu yoksa somut mu kullanıldığına dikkat edilmelidir.