Çarpanlar ve Katlar
Düz bir caddenin bir tarafına 30 metre aralıklarla diğer tarafına 48 metre aralıklarla ağaç dikilecektir.
Caddenin başına ve sonuna da ağaç dikilmesi şartıyla bu iş için en az kaç ağaç gerekir?
A) 13
B) 15
C) 26
D) 30
EKOK Problemleri ile Ağaç Dikme ve Aralık Hesabı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Doğrusal bir yolun başına ve sonuna da dikilmek şartıyla eşit aralıklarla ağaç dikildiğinde, yolun uzunluğu aralıkların En Küçük Ortak Katı (EKOK) olmalıdır. Belirli bir taraftaki ağaç sayısı ise \text{Ağaç Sayısı} = \frac{\text{Yol Uzunluğu}}{\text{Aralık}} + 1 formülü ile bulunur.
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Caddenin En Kısa Uzunluğunun Bulunması
Caddenin her iki tarafının da başına ve sonuna ağaç dikilebilmesi için cadde uzunluğu hem 30 metrenin hem de 48 metrenin ortak bir katı olmalıdır. En az ağaç sayısı için caddenin uzunluğu bu iki sayının EKOK’u olmalıdır:
Adım 2 — Her İki Tarafa Dikilen Ağaç Sayısının Hesaplanması
Cadde uzunluğu 240 metre alındığında her iki taraf için aralık sayısı hesaplanır ve başa ile sona da ağaç dikildiği için her tarafa 1 eklenir:
- 30 m aralıklı taraf: \frac{240}{30} + 1 = 8 + 1 = 9\text{ ağaç}
- 48 m aralıklı taraf: \frac{240}{48} + 1 = 5 + 1 = 6\text{ ağaç}
Toplam ağaç sayısı:
CEVAP: B) 15 (Toplam ağaç sayısı = 15)
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Başına ve sonuna da dikilme koşulu olduğunda \text{Ağaç Sayısı} = \text{Aralık Sayısı} + 1 bağıntısı kullanılır. +1 eklemeyi unutup yalnızca aralık sayılarını toplayan (8 + 5 = 13) öğrenciler doğrudan A seçeneğindeki çeldiriciye düşer.
