Bahar evine dondurma yapabilen buzdolabı almiştır.
Búzdolabinın dondurucu bölümünde dondurma yapan
bir hazne bulunmaktadır. Bahar dondurma yapacağı
zaman dondurucu bölmesinin sicaklığını -19 C° ye
düşürmüştür. Bahar kullanım kilavuzunu okuduğunda
dondurma yapaabilmesi için dondurucunun sicakliğını en
az 1 C ve en çok 3 C° daha düşürmesi gerektiğini
farketmiştir.
Dondurucunun sIcaklığı T ile gösterilirse dondurma
yapabileceği değer aralığını gösteren mutlak değerl
eşitsizlik ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) |T+ 21| S1
C) |T + 20| <2
B) |T +22| <2
D) |T + 19| <3
E) 1<|T+19| <3
Bahar’ın dondurucu bölmesinin sıcaklığı başlangıçta -19^\circ C’dir. Dondurma yapabilmesi için sıcaklığı en az 1°C ve en çok 3°C daha düşürmesi gerekiyor. Dondurucu sıcaklığı T ile gösterildiğinde, T’nin alabileceği sıcaklık aralığını mutlak değerli eşitsizlik ile nasıl ifade edeceğimizi bulmamız isteniyor.
Çözüm Adımları
Adım 1 — Başlangıç ve değişim ilişkisi
Başlangıç sıcaklığı: -19^\circ C.
Dondurma yapabilmek için sıcaklık, başlangıçtan en az 1 °C ve en çok 3 °C azalmalıdır. Yani:
T \in [-19 - 3, -19 - 1] = [-22, -20]
Adım 2 — Aralık şeklini mutlak değer eşitsizliğine çevirme T değer aralığı [-22, -20]. Bu, merkezde -21 ve yarıçapı 1 olan aralıktır.
Bir sayı x için |x - a| \leq r ifadesi, x \in [a-r, a+r] aralığını verir.
T’yi bu şekle uyarlamak için:
-22 \leq T \leq -20
Burada, orta nokta -21 ve yarıçap 1’dir.
Yani:
|T + 21| \leq 1
Adım 3 — Verilen seçeneklerle karşılaştırma
A şıkkı: |T + 21| \leq 1
B şıkkı: |T + 22| \leq 2
C şıkkı: |T + 20| \leq 2
D şıkkı: |T + 19| \leq 3
E şıkkı: 1 \leq |T + 19| \leq 3
Bizim bulduğumuz ifade A şıkkıyla birebir uyuşmaktadır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ Cevap: A) |T + 21| \leq 1
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Konu ile İlgili Temel Kavramlar
Mutlak Değer Eşitsizliği:|x - a| \leq r \Rightarrow a-r \leq x \leq a+r aralığını ifade eder.
Sıcaklık Aralığı: Bir fiziksel büyüklüğün alabileceği değerlerin sınırları.
Referans Noktası (Merkez): Eşitsizlikte mutlak değerdeki sabit sayının işareti ve büyüklüğü aralığın merkezini belirler.
Yaygın Hatalar
Yanlış Referans Noktası Kullanmak
Yanlış: Başlangıç noktası -19’u doğrudan mutlak değer içinde kullanmak.