Bütünler iki açıdan birinin ölçüsü diğerinin ölçüsünün 3katından 20 eksik olduğuna göre ölçüsü küçük olan açı kaç derecedir
Bütünler İki Açı Problemi: Birinin Ölçüsü Diğerinin 3 Katından 20 Eksik İse Küçük Açı Kaç Derecedir?
Cevap:
Bu problemde bütünler iki açı söz konusudur. Bütünler açıların ölçüleri toplamı 180° olmak zorundadır. Verilen bilgiye göre, iki açıdan birinin ölçüsü diğerinin ölçüsünün 3 katından 20 eksiktir. Bu koşullara göre küçük açı 50° olarak bulunur. Aşağıdaki detaylı çözümde bunu nasıl elde ettiğimizi adım adım inceleyebilirsiniz.
İçindekiler
- Bütünler Açı Kavramı
- Problemdeki Veriler
- Temel Denklem Kurulumu
- Adım Adım Çözüm
- Sonucun Kontrolü
- Örnek Tablo
- Sonuç Özeti
1. Bütünler Açı Kavramı
- Bütünler açılar, toplam ölçüleri 180° olan iki açıdır.
- İki açının biri x derece, diğeri y derece ise x + y = 180 eşitliği sağlanır.
- Günlük geometrik problemler içinde genellikle bu tip “bütünler” ve “tümler” (90°) kavramlarıyla ilgili sorular sıkça görülür.
2. Problemdeki Veriler
-
Bütünler iki açıdan bahsediyoruz, dolayısıyla:
$
x + y = 180
$ -
Açıların birine ait ilave koşul:
- “Birinin ölçüsü diğerinin ölçüsünün 3 katından 20 eksik.”
Bu ifade, açı ölçülerinden birini 3 katı - 20 biçiminde tanımlamamızı gerektirir.
3. Temel Denklem Kurulumu
- Açıların sayısal değerlerini x ve y olarak tanımlayalım.
- Biri küçük açı, diğeri büyük açı olsun.
- Verilen koşula göre, büyük açı küçük açının “3 katından 20 eksik” ise:
$
y = 3x - 20
$ - Bunun yanında bütünler oldukları için:
$
x + y = 180
$
4. Adım Adım Çözüm
-
Açıları tanımlayalım:
- x = küçük açı
- y = büyük açı
-
Denklem sistemi:
$
\begin{cases}
x + y = 180 \
y = 3x - 20
\end{cases}
$ -
Yerine koyma (Substitution) yöntemi:
- x + (3x - 20) = 180
- 4x - 20 = 180
-
Toplama ve düzenleme:
- 4x = 180 + 20
- 4x = 200
- x = 50 (Küçük açı değeri)
-
Büyük açıyı bulma:
- y = 180 - x
- y = 180 - 50 = 130
-
Doğrulama:
- “Büyük açının ölçüsü” = 130
- “Küçük açının ölçüsü” = 50
- Konuya göre büyük açı, küçük açının 3 katından 20 eksik midir?
3 \times 50 - 20 = 150 - 20 = 130 - Eşitlik sağlandı.
Bu adımlardan sonra görüyoruz ki küçük açı 50°, büyük açı 130° olarak hesaplanır.
5. Sonucun Kontrolü
- Bütünlerlik koşulu: 50 + 130 = 180 → Sağlandı.
- Formüle edilen koşul: $y = 3x - 20$’yi de doğruladık.
- Herhangi bir çelişki bulunmuyor, dolayısıyla 50° ve 130° sonuçlarımız geçerlidir.
6. Örnek Tablo
| Aşama | Yapılan İşlem | Elde Edilen Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Kavram Belirleme | Bütünler açı: x + y = 180 | Toplam ölçü 180° |
| 2. Koşul Tanımlama | y = 3x - 20 ifadesi kullanıldı | Büyük açı, küçük açıdan türetildi |
| 3. Denklemleri Birleştirme | x + y = 180 ve y = 3x - 20 birleştirildi | x + (3x - 20) = 180 |
| 4. Çözüm | 4x - 20 = 180 → 4x = 200 → x=50 | Küçük açı 50° |
| 5. Diğer Açıyı Bulma | y = 180 - x = 180 - 50 = 130 | Büyük açı 130° |
| 6. Doğrulama | 3 \times 50 - 20 = 130 | Şartlar sağlandı |
Tablodan da görüldüğü gibi, aşamalar sonucunda küçük açı 50°, büyük açı 130° olarak hesaplanmıştır.
7. Sonuç Özeti
- Bütünler iki açı varsa, ölçülerinin toplamı 180°’ye eşittir.
- Problemde, büyük açı değeri “küçük açının 3 katından 20 eksik” olarak tanımlanmıştır.
- Denklemler kurulduğunda, küçük açı 50° ve büyük açı 130° olarak bulunur.
- Anahtar nokta, verileri doğru şekilde denklem hâline getirmek ve adım adım çözmektir.
Bu sayede, sorunun cevabı 50° olup, problemde istenen küçük açının ölçüsü net şekilde belirlenir. Geometri sorularında bütünler, tümler veya benzeri tanımlara dikkat ederek uygun denklemleri kurmak her zaman çözümü kolaylaştırır.