ABC 0Çgen, JAE| (EB). BD| 2/CD| = 2CA| ve
m(BDE) 35 dir.
Buna göre m(ACB) kaç derecedir?
A) 40
B) 50
C) 60
D) 70
E) 80
ABC Üçgeninde m(\widehat{ACB}) Açısının Hesaplanması
KULLANILAN KURAL VE FORMÜLLER:
- Üçgende Orta Taban Teoremi: Bir üçgenin iki kenarının orta noktalarını birleştiren doğru parçası (orta taban), üçüncü kenara paraleldir ve uzunluğu bu kenarın yarısına eşittir:[EK] \parallel [AC] \quad \text{ve} \quad |EK| = \frac{|AC|}{2}
- İkizkenar Üçgen Kuralı: Eşit kenarların karşısındaki taban açıları birbirine eşittir.
- Dış Açı Teoremi: Bir üçgende bir dış açının ölçüsü, kendisine komşu olmayan iki iç açının ölçüleri toplamına eşittir.
- Yöndeş Açılar: Paralel iki doğrunun bir kesenle yaptığı yöndeş açılar birbirine eşittir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Verilen Uzunluk Oranlarını Belirleme
Soruda verilen |BD| = 2|CD| = 2|CA| eşitliğine göre:
- |CD| = k birim olsun.
- Buradan |CA| = k birim ve |BD| = 2k birim olur.
- [BC] kenarının toplam uzunluğu:|BC| = |BD| + |CD| = 2k + k = 3k \text{ birim}
Adım 2 — Orta Taban Oluşturma
[BC] kenarının orta noktası K olsun.
- K orta nokta olduğundan:|BK| = |KC| = \frac{3k}{2} = 1{,}5k \text{ birim}
- E noktası [AB] kenarının orta noktası olduğundan, [EK] doğru parçası ABC üçgeninin orta tabanı olur.
- Orta taban özelliklerine göre:[EK] \parallel [AC] \quad \text{ve} \quad |EK| = \frac{|CA|}{2} = \frac{k}{2} = 0{,}5k \text{ birim}
Adım 3 — |KD| Uzunluğunu Bulma ve İkizkenarlığı Görme
B, K, D, C noktaları aynı doğru üzerindedir.
- |KD| uzunluğu:|KD| = |BD| - |BK| = 2k - 1{,}5k = 0{,}5k \text{ birim}
- |EK| = 0{,}5k ve |KD| = 0{,}5k olduğundan, EKD üçgeni bir ikizkenar üçgendir (|EK| = |KD|).
Adım 4 — Açı Değerlerini Hesaplama
- EKD ikizkenar üçgeninde taban açıları eşittir:m(\widehat{KDE}) = m(\widehat{BDE}) = 35^\circ \implies m(\widehat{KED}) = 35^\circ
- EKD üçgeninde K köşesindeki dış açı (m(\widehat{EKB})), komşu olmayan iki iç açının toplamıdır:m(\widehat{EKB}) = m(\widehat{KED}) + m(\widehat{KDE}) = 35^\circ + 35^\circ = 70^\circ
Adım 5 — Yöndeş Açılardan m(\widehat{ACB}) Değerini Bulma
- [EK] \parallel [AC] olduğundan, \widehat{EKB} açısı ile \widehat{ACB} açısı yöndeş açılardır:m(\widehat{ACB}) = m(\widehat{EKB}) = 70^\circ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) 70
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Üçgende Orta Taban (Mid-segment)
- Tanım: Üçgenin iki kenarının orta noktalarını birleştiren doğru parçasıdır.
- Bu problemde: E ve K orta noktaları birleştirilerek hem AC’ye paralel bir doğru elde edilmiş hem de uzunluğu \frac{|AC|}{2} olarak hesaplanmıştır.
2. İkizkenar Üçgen ve Dış Açı Özelliği
- Tanım: İki kenarı eşit olan üçgenin taban açıları da eşittir; iki iç açının toplamı komşu olmayan bir dış açıya eşittir.
- Bu problemde: |EK| = |KD| = 0{,}5k eşitliğiyle 35^\circ + 35^\circ = 70^\circ dış açısı bulunmuştur.
SIK YAPILAN HATALAR:
D Noktasını Orta Nokta Kabul Etmek
- Yanlış: Şekle bakarak D noktasını doğrudan orta tabanın ayağı sanmak.
- Doğru: Verilen oranları (|BD| = 2k, |CD| = k) kullanarak gerçek orta noktayı (K) belirlemek.
- Neden yanlış: D noktası kenarı 2:1 oranında böler, orta nokta (1{,}5k) değildir.
Benzer bir geometri sorusu çözerek bu orta taban yöntemini pekiştirmek ister misin?
@Zeynep_Karakas1 görsel olarak paylaşırmısın
ABC Üçgeninde Orta Taban Çizimi ve Görsel Çözüm
Sorunun geometrik mantığını ve ek çizimi (orta taban) daha rahat görebilmen için şekil üzerindeki tüm adımları şematize edelim:
Geometrik Çizim Şeması
A
/ \
/ \
/ \ |AC| = k
E / \
/ \ \
/ \ \
/ 35°\ \
/ \ \
B----K----D-------C
\___/ \_____/
0.5k k
\________/
1.5k
Şekil Üzerindeki Ek Çizim ve Değerler
A
/ \
/ \
|BE|=|EA| / \ |AC| = k
/ \
E /---------\ [EK] // [AC] => |EK| = 0.5k
/ \ 35° / \
/ \ / \
/ 35° \ 70° \ 70°
B-------K----D----C
|--1.5k-|0.5k|--k-|
|------- 2k -|
|------- 3k ------|
Görsel Adım Adım İnceleme
1. Verilen Uzunlukların Yerleştirilmesi:
- |CD| = k ve |CA| = k
- |BD| = 2k
- Tabanın toplam boyu: |BC| = |BD| + |CD| = 2k + k = 3k
2. Orta Nokta K’nın Belirlenmesi ve [EK] Doğrusunun Çizilmesi:
- [BC] kenarının tam orta noktasına K diyelim.
- Orta nokta olduğu için |BK| = 1{,}5k ve |KC| = 1{,}5k olur.
- D noktası B’den 2k uzaklıkta olduğundan, K ile D arası:|KD| = 2k - 1{,}5k = 0{,}5k
3. Orta Taban Uzunluğu:
- E ve K orta noktalar olduğundan [EK], ABC üçgeninin orta tabanıdır.
- [EK] \parallel [AC] ve |EK| = \frac{|AC|}{2} = \frac{k}{2} = 0{,}5k olur.
4. EKD İkizkenar Üçgeni:
- |EK| = 0{,}5k
- |KD| = 0{,}5k
- İki kenar eşit olduğundan taban açıları eşittir:m(\widehat{KDE}) = 35^\circ \implies m(\widehat{KED}) = 35^\circ
5. Dış Açı ve Yöndeş Açı:
- EKD üçgeninde K köşesindeki dış açı:m(\widehat{EKB}) = 35^\circ + 35^\circ = 70^\circ
- [EK] \parallel [AC] olduğu için \widehat{EKB} açısı ile \widehat{ACB} açısı yöndeştir:m(\widehat{ACB}) = m(\widehat{EKB}) = 70^\circ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
SONUÇ: m(\widehat{ACB}) = 70^\circ (D seçeneği)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Orta taban mantığının geometride başka hangi soru tiplerinde kullanıldığını görmek ister misin?
