Buna göre hangi durumda gösterim sonludur?

Bir rasyonel sayı en sade hâliyle yazıldığında ondalık gösteriminin sonlu mu devirli mi olacağı paydasından anlaşılır.
Buna göre hangi durumda gösterim sonludur?
A) Paydada yalnız 2 ve 5 varsa
B) Paydada yalnız 3 varsa
C) Paydada 7 varsa
D) Payda tek sayıysa

Rasyonel Sayıların Sonlu ve Devirli Ondalık Gösterimi

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI & SEÇENEK ANALİZİ:

Bir rasyonel sayının ondalık gösteriminin sonlu (virgülden sonra basamakları biten) olabilmesi için, sayının paydasının 10, 100, 1000 gibi 10’un pozitif tam sayı kuvvetlerine genişletilebilmesi gerekir.

10 sayısının asal çarpanları yalnızca 2 ve 5 olduğundan; en sade hâldeki bir rasyonel sayının paydasının asal çarpanları yalnızca 2, yalnızca 5 veya her ikisi (2 ve 5) olmalıdır.

  • A Seçeneği (Paydada yalnız 2 ve 5 varsa): Paydası yalnızca 2 ve 5 asal çarpanlarından oluşan kesirler, uygun sayılarla genişletilerek paydaları 10’un katı (10^n) hâline getirilebilir. Dolayısıyla ondalık gösterim sonlu olur. (Doğru)
  • B Seçeneği (Paydada yalnız 3 varsa): 3 asal çarpanı hiçbir tam sayıyla çarpılarak 10’un bir kuvvetine dönüştürülemez (Örneğin \frac{1}{3} = 0{,}333\dots = 0{,}\overline{3}). Dolayısıyla ondalık gösterim devirlidir. (Yanlış)
  • C Seçeneği (Paydada 7 varsa): 7 asal çarpanı paydayı 10’un kuvveti yapmaya engeldir. Gösterim devirli olur. (Yanlış)
  • D Seçeneği (Payda tek sayıysa): Payda 5 olduğunda sonlu olurken, 3 veya 7 gibi tek sayılar olduğunda devirli olur. Kesin bir kural belirtmez. (Yanlış)

Sonuç ve Doğrulama:
En sade biçimdeki bir kesrin paydası sadece 2 ve/veya 5 asal çarpanlarını içeriyorsa kesir kesinlikle sonlu bir ondalık gösterime sahiptir.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: A — Paydada yalnız 2 ve 5 varsa
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

  • Sonlu Ondalık Gösterim: Virgülden sonraki basamak sayısı belirli bir yerde sonlanan sayılardır (Örn: \frac{3}{4} = \frac{3}{2^2} = 0{,}75).
  • Devirli Ondalık Gösterim: Virgülden sonraki basamakları belirli bir kurala göre sonsuza kadar tekrar eden sayılardır (Örn: \frac{1}{3} = 0{,}\overline{3}).

Bu kuralı pekiştirmek için devirli ondalık sayıların rasyonel sayıya nasıl dönüştürüldüğüne dair bir örnek incelemek ister misin?