- Toplamları 30 olan iki doğal sayınin en büyük ortak bölen
6’dır.
Buna göre, bu sayıların farkı en az kaçtır?
A) -8
B) -12
C) -18
D) -20
E) -24
Toplamları 30 ve EBOB’u 6 Olan İki Doğal Sayının Farkının En Küçük Değeri
KULLANILAN KURAL VE FORMÜLLER:
İki doğal sayının en büyük ortak böleni \text{EBOB}(a, b) = k ise:
- a = k \cdot x
- b = k \cdot y
- x ve y pozitif tam sayılar olup aralarında asal olmalıdır (\text{EBOB}(x, y) = 1).
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sayıları EBOB Cinsinden Tanımlama
Sayılarımıza a ve b diyelim. \text{EBOB}(a, b) = 6 olarak verildiğinden:
Burada x ve y aralarında asal doğal sayılardır.
Adım 2 — Toplam Eşitliğini Kurma ve Sadeleştirme
Sayıların toplamı 30 olarak verilmiştir:
Her iki tarafı 6’ya bölelim:
Adım 3 — x ve y Değer Çiftlerini Belirleme
Toplamları 5 olan ve aralarında asal pozitif tam sayı çiftleri:
-
x = 1 ve y = 4 için:
- \text{EBOB}(1, 4) = 1 (Aralarında asaldır)
- a = 6 \cdot 1 = 6
- b = 6 \cdot 4 = 24
- Sayıların farkı: a - b = 6 - 24 = -18 (veya 24 - 6 = 18)
-
x = 2 ve y = 3 için:
- \text{EBOB}(2, 3) = 1 (Aralarında asaldır)
- a = 6 \cdot 2 = 12
- b = 6 \cdot 3 = 18
- Sayıların farkı: a - b = 12 - 18 = -6 (veya 18 - 12 = 6)
Adım 4 — En Küçük Farkı Bulma
Elde edilen tüm fark değerleri kümesi \{-18, -6, 6, 18\}'dir.
Bu değerler arasındaki en küçük (en az) değer:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) -18
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. EBOB ve Kat İlişkisi
- Tanım: İki sayının EBOB’u k ise, sayılar k’nın birer tam katıdır ve kat katsayıları (x, y) aralarında asal olmak zorundadır.
- Bu problemde: Katsayılar x ve y aralarında asal seçilerek \text{EBOB}(6, 24) = 6 ve \text{EBOB}(12, 18) = 6 koşulları sağlanmıştır.
2. Sayıların Farkının Negatif Değeri
- Tanım: İki reel sayının farkı sorulduğunda sıra belirtilmemişse (a-b veya b-a), “en az” ifadesi sayı doğrusundaki en sol (en küçük negatif) değeri kasteder.
- Bu problemde: 6 - 24 = -18 değeri farkın alabileceği en küçük değerdir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Farkı Mutlak Değer Olarak Düşünmek
- Yanlış: Sayıların farkını sadece pozitif kabul edip |6 - 24| = 18 ve |12 - 18| = 6 bularak en az 6 demek.
- Doğru: Soru kökünde “farkın mutlak değeri” istenmediği ve seçenekler negatif verildiği için a - b = -18 en küçük değer olarak alınmalıdır.
- Neden yanlış: Seçeneklerde negatif sayılar varken küçükten büyüğe sıralamada -18 < -6 < 6 < 18 sıralaması geçerlidir.
Benzer mantıkla çözülen EKOK-EBOB ilişkili bir pekiştirme sorusu yazmamı ister misin?
