- Aşağıdaki tablolarda en çok arpa ekim alanına sahip olan ve en çok arpa üreten ilk beş ülkeyle ilgili veriler ayrı ayrı yer almaktadır.
| | Ülke | Ekim Alanı (ha) |
|—|—|—|
| 1. | Rusya | 7 milyon 500 bin |
| 2. | Avustralya | 4 milyon 400 bin |
| 3. | [?] | 3 milyon 750 bin |
| 4. | Kanada | 2 milyon 700 bin |
| 5. | Kazakistan | 2 milyon 425 bin |
| | Ülke | Üretim Miktarı (Ton) |
|—|—|—|
| 1. | Rusya | 19 milyon 500 bin |
| 3. | Kanada | 9 milyon 500 bin |
| 4. | İngiltere | 7 milyon 500 bin |
| 5. | Türkiye | 7 milyon 100 bin |
Bu tablolardan hareketle,
II. Türkiye’nin arpa ekim alanı Kanada’nınkinden büyük olsa da arpa üretim miktarı Kanada’nınkinden düşüktür.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
Tablo ve Grafik Okuma: Karşılaştırmalı Veri Analizi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Sıralı ilk beş veri tablolarında, listeye giremeyen ülkelerin değerleri tablonun son (5.) sırasındaki ülkenin değerinden daha azdır. Doğrudan tabloda yer alan ülkeler ise nicel verileri eşleştirilerek kıyaslanır.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
Tablolardaki verileri öncüllere göre inceleyelim:
-
I. Öncül Analizi:
Kanada’nın ekim alanı 2\text{ milyon } 700\text{ bin ha}, Rusya’nın ekim alanı ise 7\text{ milyon } 500\text{ bin ha}'dır. Kanada’nın ekim alanı Rusya’nınkinden büyük değil, küçüktür. Bu nedenle I. yargı yanlıştır. -
II. Öncül Analizi:
- Ekim Alanı: Türkiye (3\text{ milyon } 750\text{ bin ha}) > Kanada (2\text{ milyon } 700\text{ bin ha})
- Üretim Miktarı: Türkiye (7\text{ milyon } 100\text{ bin ton}) < Kanada (9\text{ milyon } 500\text{ bin ton})
Dolayısıyla Türkiye’nin ekim alanı daha büyük olmasına rağmen üretimi daha düşüktür. II. yargıya kesinlikle ulaşılır.
-
III. Öncül Analizi:
- İngiltere, ilk beş ekim alanı tablosunda yer almadığı için ekim alanı 5. sıradaki Kazakistan’dan (2\text{ milyon } 425\text{ bin ha}) kesinlikle daha düşüktür.
- Kazakistan, en çok üreten ilk beş ülke arasında yer almadığı için üretimi en fazla 5. sıradaki Türkiye (7\text{ milyon } 100\text{ bin ton}) kadar veya daha az olabilir. İngiltere’nin üretimi ise 7\text{ milyon } 500\text{ bin ton} olduğundan Kazakistan’dan fazladır. III. yargıya kesinlikle ulaşılır.
CEVAP: D) II ve III
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Sıralama listelerinde yer almayan bir unsurun değeri, listenin en altındaki sonuncu sıradaki veriden daima eşit veya daha düşüktür; bu mantık tablo yorumlama sorularında gizli kıyaslamaları çözmeyi sağlar.
