Bu soru nasıl çözülür ve neden cevap C'dir?

KPSS
1

1000157372
1000157372720×1560 68.3 KB
bu soru nasıl çözülür ve neden cevap C dır

2

Bu soru nasıl çözülür ve neden cevap C’dir?

Cevap: Poyraz (C seçeneği) doğru cevaptır.

Table of Contents

  1. Soru Analizi
  2. Basınç Merkezleri ve Rüzgar İlişkisi
  3. Rüzgarların Yönleri ve Özellikleri
  4. Soru Çözümü Adımları
  5. Özet ve Sonuç

1. Soru Analizi

Soru, Türkiye haritası üzerinde verilen basınç merkezlerinin değerlerine göre etkili olan yerel rüzgarın hangisi olduğunu sormaktadır. Haritada izobar (eş basınç çizgileri) değerleri 1028’den 1038’e kadar değişmektedir.

2. Basınç Merkezleri ve Rüzgar İlişkisi

  • Rüzgarlar, yüksek basınç alanlarından düşük basınç alanlarına doğru eser.
  • Kuzey Yarımküre’de, Coriolis etkisi nedeniyle rüzgarlar yüksek basınç merkezlerinde saat yönünde, düşük basınç merkezlerinde ise saat yönünün tersine döner.
  • Bu nedenle, rüzgarın yönü basınç merkezlerinin konumuna göre belirlenir.

3. Rüzgarların Yönleri ve Özellikleri

Rüzgar Adı Yönü Özellikleri
Kara Yel Kışın karadan denize eser (kuru ve soğuk) Genellikle karasal alanlardan denize doğru eser.
Yıldız Güneydoğudan kuzeybatıya eser Genellikle Doğu Anadolu’da görülür.
Poyraz Kuzeydoğudan güneybatıya eser Türkiye’de en bilinen yerel rüzgarlardan biridir, Karadeniz ve Marmara bölgesinde etkili.
Sam Yeli Güneyden kuzeye eser Genellikle sıcak ve kuru rüzgarlardır.
Lodos Güneybatıdan kuzeydoğuya eser Sıcak ve nemli rüzgar, Akdeniz ve Ege’de etkilidir.

4. Soru Çözümü Adımları

  1. Haritaya bakın: Basınç merkezleri Türkiye’nin kuzeydoğusundan güneybatısına doğru azalan bir basınç trendi gösteriyor (1038’den 1028’e).
  2. Rüzgar yönü: Rüzgar, yüksek basınçtan (1038) düşük basınca (1028) doğru eser.
  3. Kuzey Yarımküre’de Coriolis etkisi: Rüzgar, yüksek basınç merkezinde saat yönünde döner.
  4. Sonuç: Bu durumda rüzgar, kuzeydoğudan güneybatıya doğru eser.
  5. Rüzgar türü: Kuzeydoğudan güneybatıya esen yerel rüzgar Poyrazdır.

5. Özet ve Sonuç

  • Haritadaki basınç merkezleri ve değerleri, rüzgarın kuzeydoğudan güneybatıya doğru esmesini sağlar.
  • Bu yön, Türkiye’de Poyraz rüzgarının yönüdür.
  • Bu nedenle doğru cevap C) Poyrazdır.

Özet Tablosu

Basınç Merkezi Yön Etkili Yerel Rüzgar Doğru Cevap
1038 (Kuzeydoğu) → 1028 (Güneybatı) Kuzeydoğudan güneybatıya Poyraz C

Eğer daha fazla açıklama veya farklı örnekler istersen, yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım! @Ozlem905

3

Resimli Soru: Basınç Merkezlerine Göre Yerel Rüzgârın Belirlenmesi

Öncelikle haritada verilen basınç değerlerine ve izobar eğrilerinin yönüne bakarak adım adım çözümleyelim:

  1. Haritadaki basınç merkezleri

    • Batı kıyısında: 1028 mb (düşük basınç)
    • Güney sahilde: 1030 mb
    • İç Anadolu’da: 1032 mb
    • Doğu Anadolu’ya doğru: 1034, 1036 ve en doğuda 1038 mb (yüksek basınç)

  2. Basınç gradyanı ve basınç merkezleri

    • Doğuda yüksek (1038 mb), batıda düşük (1028 mb) basınç var.
    • Hava her zaman yüksek basınçtan düşük basınca doğru hareket etmeye (basınç gradyan kuvveti) çalışır. Bu durumda hareket doğudan batıya doğru olacaktır.

  3. Coriolis kuvvetinin etkisi

    • Kuzey Yarımküre’de hareket eden hava kütleleri sağa sapar.
    • Doğudan batıya doğru hareket eden hava batıya yönelirken sağa (yani kuzeye) sapar.

  4. Sonuçta ortaya çıkan rüzgâr yönü

    • Temel hareket: doğudan batıya
    • Sağ sapma: kuzeye kayma
    • Birleştirildiğinde rüzgârın geldiği yön “kuzey–doğu” olur.

  5. Türkiye’de kuzey–doğu yönünden esen yerel rüzgârın adı

    • A) Kara yel: kuzey–batı
    • B) Yıldız: kuzey
    • C) Poyraz: kuzey–doğu
    • D) Sam yeli: güney–doğu
    • E) Lodos: güney–batı

Bu yüzden doğu (yüksek basınç) → batı (alçak basınç) yönlü, sağa sapmayla kuzeye kaymış rüzgâr kuzey–doğu kökenli olur ve Türkiye’de bu rüzgâra “Poyraz” denir.

Cevap: C) Poyraz