Bu parçadan,
I. İnsanın güvenlik ihtiyacı, hayatını etkileyen dürtülerden biridir.
II. İnsanoğlunun geçmişten gelen birikiminin bugünkü tercihleri üzerinde etkili olduğu düşünülemez.
III. İnsan, sadece güvenliği konusunda kaygılı olunca vücudunda bazı fiziksel tepkiler oluşur.
yargılarından hangileri çıkarılamaz?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve III
E) II ve III
Bu soruyu kesin ve net olarak çözebilmek için sorunun üst kısmında yer alan okuma parçasına (paragrafa) ihtiyaç vardır.
Görselde parçanın metni yer almadığı için soruda geçen öncüller TYT Türkçe soru kalıpları ve mantığı açısından şu şekilde değerlendirilebilir:
ÖNCÜLLERİN GENEL MANTIK VE ÇELDİRİCİ ANALİZİ:
-
I. Yargı: “İnsanın güvenlik ihtiyacı, hayatını etkileyen dürtülerden biridir.”
Genel geçer ve esnek bir ifade olduğu için bu tür metinlerde genellikle savunulan ve parçadan çıkarılabilen bir düşüncedir. -
II. Yargı: “İnsanoğlunun geçmişten gelen birikiminin bugünkü tercihleri üzerinde etkili olduğu düşünülemez.”
Kesin ve olumsuz bir yargı içermektedir. Evrimsel psikoloji veya davranış bilimleri konulu metinlerde geçmiş birikimin bugünü etkilediği vurgulanır; dolayısıyla metinle çelişmesi ve çıkarılamaz olması kuvvetle muhtemeldir. -
III. Yargı: “İnsan, sadece güvenliği konusunda kaygılı olunca vücudunda bazı fiziksel tepkiler oluşur.”
Cümledeki “sadece” sınırlayıcı ifadesi, TYT paragraf sorularında en sık kullanılan çeldirici yöntemidir. Fiziksel tepkiler heyecan, mutluluk veya öfke gibi birçok durumda da görülebileceğinden, metinde özellikle “yalnızca/sadece güvenlik kaygısında olur” denmedikçe bu yargı parçadan çıkarılamaz.
Bu doğrultuda soru genellikle E seçeneğine (II ve III) işaret etmektedir.
Sorunun ait olduğu paragraf metnini paylaşabilir misin? Parçayı birlikte inceleyip kesin çözümü hemen netleştirelim.